Πλαστικό, το “ζωοποιό”

Πλαστικό Μπουκάλι

Το 1992, ένα φορτηγό πλοίο πέφτοντας σε μία καταιγίδα στον Ειρηνικό έχασε μεγάλο μέρος από το εμπόρευμά του. Αποτέλεσμα; 10.000 πλαστικά παπάκια αφέθηκαν να κολυμπήσουν ελεύθερα στα ανοιχτά.

Πίσω από τη φαιδρότητα αυτής της ιστορίας κρύβεται μια πραγματικότητα που είτε εκούσια, είτε ακούσια έχει δημιουργήσει ένα τεράστιο περιβαλλοντικό πρόβλημα στην περιοχή του Βόρειου Ειρηνικού. Άπειρα ναυάγια στον Ειρηνικό και όχι μόνο έχουν δημιουργήσει ένα σοβαρό περιβαλλοντικό πρόβλημα. Και μπορεί εμείς εδώ στη Μεσόγειο να βλέπουμε τον Ειρηνικό ως την “πίσω αυλή του σπιτιού μας”, ο αντίκτυπος όμως στην περιβαλλοντική καταστροφή εκεί, κατάσταση που μετράει δεκαετίες, κάνει εμφανή την παρουσία της και στα δικά μας λημέρια.

Τόνοι πλέγματος από σκουπίδια και δίχτυα γνωστά, ως Great Pacific Garbage Patch, μετακινούνται στα ύδατα του ωκεανού από τη Δυτική Ακτή της Βόρειας Αμερικής έως την Ιαπωνία. Αυτή η μάζα αποτελείται στην πραγματικότητα από το Western Garbage Patch, που βρίσκεται κοντά στην Ιαπωνία και το Eastern Garbage Patch, που βρίσκεται μεταξύ των ΗΠΑ και της Χαβάης. Η μάζα αυτή περιστρέφεται δεξιόστροφα σε μία περιοχή έκτασης 20 εκατομμυρίων τετραγωνικών χιλιομέτρων, περιστροφή που πραγματοποιείται από τα 4 ρεύματα των υδάτων στον Βόρειο Ειρηνικό: το ρεύμα της Καλιφόρνιας, το ρεύμα του Βόρειου Ισημερινού, το ρεύμα Kuroshio και το ρεύμα του Βόρειου Ειρηνικού.

Οι όγκοι σκουπιδιών συσσωρεύονται τόσο στην επιφάνεια της θάλασσας, όσο και υποθαλάσσια. Το 54% προέρχεται από τις χερσαίες δραστηριότητες στη Βόρεια Αμερική και στην Ασία. Το 20% προέρχεται από σκάφη, από εξέδρες εξόρυξης πετρελαίου και μεγάλα φορτηγά πλοία, που πετούν σκουπίδια ή χάνουν αντικείμενα στο νερό. Το μεγαλύτερο μέρος αυτού του είδους σκουπιδιών, δηλαδή γύρω στους 705.000 τόνους, είναι δίχτυα ψαρέματος.

Πηγή: NOAA.GOV

Τα πλαστικά αποτελούν την πλειονότητα των θαλάσσιων σκουπιδιών που εντοπίζονται και συμβάλλουν στη μεγιστοποίηση της ρύπανσης. Αφενός, τα πλαστικά είδη δεν βιοαποικοδομούνται αλλά αντ ‘αυτού, σπάνε σε μικρότερα κομμάτια. Αφετέρου, η ανθεκτικότητα, το χαμηλό κόστος και η ελαστικότητα του πλαστικού σημαίνει ότι χρησιμοποιείται σε όλο και περισσότερα καταναλωτικά και βιομηχανικά προϊόντα, κάτι που αυξάνει και τις πιθανότητες ρίψης στη θάλασσα τέτοιων αντικειμένων.

Στον ωκεανό, ο ήλιος πολυμερίζει αυτά τα πλαστικά σε πιο μικρά κομμάτια, μια διαδικασία γνωστή ως φωτοαποικοδόμηση. Τα περισσότερα από αυτά τα σκουπίδια προέρχονται από πλαστικές σακούλες, καπάκια μπουκαλιών, πλαστικά μπουκάλια και φελιζόλ, σκουπίδια που θέτουν σε κίνδυνο τη θαλάσσια ζωή. Για παράδειγμα, οι θαλάσσιες χελώνες συχνά καταπίνουν πλαστικές σακούλες, γιατί τις περνούν για μέδουσες, το αγαπημένο τους φαγητό. Τα άλμπατρος περνούν τα πλαστικά σφαιρίδια ρητίνης για αυγά ψαριού και ταΐζουν με αυτά τους νεοσσούς, οι οποίοι πεθαίνουν από πείνα ή από ρήξη οργάνων. Οι φώκιες και άλλα θαλάσσια θηλαστικά κινδυνεύουν ιδιαίτερα. Μπορούν να μπλεχτούν σε πλαστικά δίχτυα, τα οποία πέφτουν στην θάλασσα σε μεγάλο βαθμό λόγω του κακού καιρού, αλλά και από την παράνομη αλιεία. Οι φώκιες και άλλα θηλαστικά πνίγονται συχνά σε αυτά τα δίχτυα – ένα φαινόμενο γνωστό ως «ψάρεμα με φάντασμα». Πρόβλημα αντιμετωπίζουν και τα φύκια και το πλαγκτόν, λόγω του ότι τα πλαστικά εμποδίζουν το φως του ήλιου να φτάσει στο βυθό και εμποδίζεται η ανάπτυξή τους. Η απειλή των κοινοτήτων αλγών και πλαγκτόν ενδέχεται να επηρεάσει την τροφική αλυσίδα.

Φέτος, η Παγκόσμια Μέρα του Περιβάλλοντος είναι αφιερωμένη στην προστασία της βιοποικιλότητας. Πόσο υποκριτική είναι η ανάθεση της προστασίας του περιβάλλοντος σε Διεθνείς Οργανισμούς, ΜΚΟ και κράτη τα οποία στο όνομα της ευαισθητοποίησης προωθούν την πράσινη οικονομία, ένα πεδίο ιδιαίτερα κερδοφόρο, πεδίο που συνεχίζει να υπονομεύει την ισορροπία ανάμεσα στην παραγωγική δραστηριότητα και την φύση και τον άνθρωπο. Και σαφώς στο συγκεκριμένο πρόβλημα της μόλυνσης του Ειρηνικού, που έχει διεθνείς διαστάσεις και αντίκτυπο δεν μπορούμε να παραβλέψουμε το γεγονός ότι οι ευθύνες υπάρχουν, αλλά ποιος θα βρεθεί να της καταλογίσει, σε ένα ζήτημα που χρονίζει εδώ και δεκαετίες; Το θέμα είναι ότι οι λαοί, κυρίως των χωρών που βιώνουν πιο άμεσα τις επιπτώσεις αυτής της μέγιστης ρύπανσης, βρίσκονται έρμαια των επιχειρηματικών ομίλων και του κέρδους, που καμία ευαισθησία δεν θα δείξουν για την κάλυψη των λαϊκών αναγκών.

Πηγή: TELESUR

Φ.Κ.

Ετικέτες:

Δείτε ακόμα...