Σαν σήμερα 13 Μαΐου – Γεγονότα σημαντικά και πρόσωπα που σημάδεψαν το χρόνο

35 π.Χ.

Πεθαίνει ο Ρωμαίος ιστορικός Γάιος Κρίσπος Σαλλούστιος (Sallustius Sallust Saloustios)
Περί της καταγωγής του υπάρχει μία ασάφεια πάντως,
Το 52 π.Χ. κατόρθωσε να γίνει Δήμαρχος της Ρώμης, αξίωμα που την περίοδο εκείνη ταυτιζόταν με την ισχυρή εξουσία.
Το 50 π.Χ. αποπέμφθηκε από τη θέση αυτή με απόφαση της Συγκλήτου. Αποκαταστάθηκε από τον Καίσαρα.
Το 46 π.Χ. έλαβε μέρος στην αφρικανική εκστρατεία και διορίστηκε Διοικητής στην επαρχία της Αφρικής. Μεγάλο μέρος της περιουσίας που απέκτησε την περίόδο εκείνη θεωρείται ότι αποκτήθηκε με παράνομα μέσα.
Παρά τις κατηγορίες αυτές προς το πρόσωπό του, ενόσω ζούσε ο Ιούλιος Καίσαρ δεν δικάστηκε ποτέ. Με το θάνατο του Καίσαρα αποσύρθηκε από την ενεργό πολιτική και αφιερώθηκε στη συγγραφή.

Συνέγραψε τα εξής έργα: «Περί της συνωμοσίας του Κατιλίνα» (44–43 π.Χ.), «Ιουγουρθικός Πόλεμος» (42 – 40 π.Χ.) και «Ιστορίες», το οποίο αναφέρεται στα έτη 78–67 π.Χ. αλλά έχει χαθεί σχεδόν ολόκληρο.
Κύριο μέλημά του ήταν να αποκαλύψει τις οικονομικές, τις πολιτικές και τις κοινωνικές αιτίες των γεγονότων. Προσπαθεί να τηρήσει μία αντικειμενική στάση ανάμεσα στους αριστοκρατικούς και τους δημοκρατικούς.
Η αξία του έργου του έγκειται στην δραματουργική ποιότητά του μέσω της αντιπαράθεσης δημηγοριών και ψυχολογικών πορτρέτων όπως του Καίσαρα και του Κάτωνα.
Τέλος, ο Σαλλούστιος έχοντας ως πρότυπο το Θουκυδίδη χρησιμοποιεί ένα ύφος που διακρίνεται για τον μορφολογικό αρχαϊσμό του.
Δείτε και το βιβλίο Σαλλούστιος / μετάφραση Νίκος Πετρόχειλος  (Τίτλος πρωτοτύπου : C. Sallusti Crispi Catilina, Jugurtha, ex historiis orationes et epistulae) 1993, ανατύπωση 2002 ISBN πανόδετου : 960-250-080-8
ΣΣ |> Υπάρχει και ο συνονόματός του του 4ου αιώνα, φίλος του Ρωμαίου αυτοκράτορα Ιουλιανού που έγραψε μια πραγματεία με τίτλο Περί Θεών και Κόσμου, ένα κατηχητικής φύσεως εγχειρίδιο για την τότε ελληνική θρησκεία

1221

Γεννιέται ο Αλέξανδρος Νιέφσκι, μέγας πρίγκιπας του Νόβγκοροντ και του Βλαντίμιρ
Ο «Άγιος» Αλέξανδρος «Νιέφσκι» Γιαροσλάβιτς (Алекса́ндр Яросла́вич Не́вский, πέθανε στις 14- Νοε-1263) από τον Οίκο των Ρουρικιδών υπήρξε μία από τις σημαντικότερες προσωπικότητες του Κράτους των Ρως.
Ηγέτης της Δημοκρατίας του Νόβγκοροντ και κατόπιν ολόκληρης της Ρωσίας σε μια πολύ δύσκολη περίοδο, όταν σχεδόν όλο το Κράτος των Ρως εκτός από το Νόβγκοροντ είχε μόλις καταλυθεί από τους Τατάρους της Χρυσής Ορδής και διασπασθεί σε δεκάδες μικρά πριγκιπάτα, τα περισσότερα ελεγχόμενα με φόρο υποτέλειας.

Δύο δυνάμεις από τα δυτικά εποφθαλμιούσαν τα εδάφη του Νόβγκοροντ: οι Σουηδοί που επιθυμούσαν να ανασυστήσουν τις ποτάμιες εμπορικές οδούς από τη Βαλτική έως τη Μαύρη Θάλασσα και οι γερμανοί Τεύτονες Ιππότες που ήδη ήλεγχαν τη Λιβονία (νυν Εσθονία & Λετονία).

Η απόκρουση των Σουηδών (1240)

Το 1240 ο Σουηδικός στρατός εισέβαλε στην Ίνγκρια με στόχο να αποκτήσει τον έλεγχο του Νέβα και της Λάντογκα, ώστε μακροπρόθεσμα να χρησιμοποιήσει την περιοχή ως ορμητήριο για περαιτέρω επέκταση. Ο Αλέξανδρος κινήθηκε ταχύτατα με ένα μικρό στράτευμα, θέλοντας να φθάσει τους εισβολείς πριν μπουν στην οχυρωμένη Λάντογκα.

Τους πρόλαβε τελικά στη συμβολή του Νέβα με τον Ιζόρα και τους επιτέθηκε αιφνιδιαστικά τη νύχτα (Μάχη του Νέβα, 15 Ιουλίου 1240).
Οι Σουηδοί δεν πρόλαβαν καλά-καλά να βγουν από τα πλοία τους (ο Νέβας είναι πλωτός) και ο Αλέξανδρος θριάμβευσε και έκτοτε έλαβε το προσωνύμιο Не́вский, Νιέφσκι (δηλ. του Νέβα).
Η νίκη αυτή είχε μεγάλη σημασία για το μέλλον του Νόβγκοροντ, αφού απέτρεψε μία ενδεχόμενη εκστρατεία μεγάλης κλίμακας των Σουηδών στη ΒΔ Ρωσία τα επόμενα χρόνια.

Η νίκη επί των Γερμανών (1241-1242)

Ελάχιστο χρόνο αργότερα οι Τεύτονες Ιππότες της Λιβονίας άρχισαν να εκδηλώνουν έμπρακτα την επιθετικότητά τους. Αφού κατέλαβαν το Πσκοβ, τη δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της Δημοκρατίας, άρχισαν να πραγματοποιούν ληστρικές επιδρομές στα περίχωρα του Νόβγκοροντ.
Ο Αλέξανδρος ανακλήθηκε από την ιδιότυπη εξορία του και επέστρεψε στην πόλη την άνοιξη του 1241, αν και η πρώτη του αντίδραση ήταν αρνητική.
Τους πρώτους μήνες αφοσιώθηκε στην αποκατάσταση του ελέγχου στις κοντινές περιοχές και μόνο όταν ένιωσε αρκετά προετοιμασμένος, εκστράτευσε δυτικά για να απελευθερώσει το Πσκοβ.

Η μάχη – κλειδί ήταν αυτή της λίμνης Πέιπους (ή Τσούντσκο-Πσκόβσκοε), στις 5 Απριλίου 1242.
Ο Αλέξανδρος ήταν επικεφαλής μίας δύναμης 4.000 – 5.000 πεζών.
Οι Τεύτονες (υπό τις διαταγές του Χέρμαν φον Μπουξχέβντεν μαζί με τους Δανούς και Εσθονούς συμμάχους τους ήταν περίπου οι μισοί, αλλά από αυτούς οι χίλιοι ήταν ιππότες και έως τότε θεωρούνταν ανίκητοι.

Γνωρίζοντας, ότι δύσκολα θα μπορούσε να αντεπεξέλθει σε μάχη ενάντια στο σιδερόφρακτο ιππικό, ο Αλέξανδρος έκανε το εξής τέχνασμα: παρέσυρε τους Τεύτονες στην παγωμένη επιφάνεια της λίμνης, όπου τα άλογα γλιστρούσαν και δε μπορούσαν να εκτελέσουν γρήγορους ελιγμούς!

Η σύγκρουση έληξε με νίκη του στρατού του Νόβγκοροντ και έμεινε στην ιστορία ως Μάχη των Πάγων, η δε ήττα των Tευτόνων σήμανε το τέλος της προσπάθειάς τους να επεκταθούν προς ανατολάς εις βάρος του Νόβγκοροντ

Η συμμαχία με τους Τατάρους (1241)

Έχοντας εδραιώσει τη θέση του μετά την εκδίωξη των Τευτόνων, ο Αλέξανδρος Νιέφσκι προσκλήθηκε από τον Πάπα της Ρώμης να αναλάβει εκστρατεία κατά των αλλοθρήσκων Τατάρων της Χρυσής Ορδής.
Η απάντησή του ήταν αρνητική, αφού ήδη από τον προηγούμενο χρόνο είχε προβεί σε μία άτυπη συμμαχία μαζί τους.

Η κυριαρχία σε ολόκληρη τη Ρωσία (1252-1263)

Με τη στήριξη των Τατάρων ο Αλέξανδρος Νιέφσκι και ο αδελφός του Αντρέι διορίσθηκαν κύριοι ολόκληρης της Ρωσίας το 1248.
Ο Αλέξανδρος έλαβε τα δυτικά πριγκιπάτα γύρω από το Κίεβο (συν το Νόβγκοροντ που ήδη εξουσίαζε), ενώ ο Αντρέι τα ανατολικά με κέντρο το Βλαντίμιρ.
Ο θάνατος βρήκε τον Αλέξανδρο σε ηλικία μόλις 43 ετών.

Το όνομά του δόθηκε σε πολλά πλοία, τόσο στην τσαρική όσο και στη σοβιετική περίοδο.
Ένα από αυτά, το ιστιοφόρο Αλεξάντρ Νιέφσκι, είχε λάβει μέρος στη Ναυμαχία του Ναυαρίνου το 1827.
Επί περιόδου ανατροπών συνεχίστηκε η παράδοση (γνωστή τακτική Πούτιν), το όνομά του δόθηκε μέχρι και σε τελευταίας τεχνολογίας πυρηνοκίνητο υποβρύχιο.

Σε δημοσκόπηση του 2008 από τη Ρωσική τηλεόραση με συμμετοχή περίπου 50.000.000 ατόμων, ο Νιέφσκι ψηφίσθηκε ως ο σπουδαιότερος Ρώσος όλων των εποχών.

Τεράστιες πομπές έλαβαν χώρα στην Αγία Πετρούπολη για να τιμήσουν τη μνήμη του Αλεξάνδρου Νέφσκι στις 12 Σεπτεμβρίου 2019.
Περισσότεροι από 150.000 πιστοί πήραν μέρος στις δύο διασταυρούμενες πομπές που έλαβαν χώρα στο Λένινγκρανττ (νυν Αγία Πετρούπολη)

«Αλεξάντερ Νιέφσκι» το αριστούργημα του ΣΕΡΓΚΕΙ ΑΙΖΕΝΣΤΑΙΝ

1497

Ο Πάπας Αλέξανδρος ΣΤ΄ αφορίζει τον Girolamo [Maria Francesco Matteo] Savonarola (Τζιρόλαμο Σαβοναρόλα, 21-Σεπ-1452 | 23-Μαΐου-1498), ιερέα και κυβερνήτη της Φλωρεντίας, γνωστό για το μένος του κατά της Αναγέννησης.
Ήταν Δομινικανός μοναχός, με τεράστια επιρροή στο λαό, ηγέτης της πόλης από το 1494 μέχρι την εκτέλεσή του το 1498.
Όσο κράτησε η ηγεσία του, κήρυσσε την εγκράτεια και ήταν πολέμιος της αγάπης των Φλωρεντινών για τις τέχνες.
Ήταν εναντίον της διαφθοράς και του Πάπα Αλέξανδρου ΣΤ΄.

Γεννήθηκε στη Φερράρα, όπου και σπούδασε.
Πήγε ως μοναχός στη Φλωρεντία το 1482 όπου έμεινε μέχρι το 1487. Επέστρεψε στη Μπολόνια για συνέχιση των σπουδών του. Γύρισε στη Φλωρεντία το 1490, κάνοντας φλογερά κηρύγματα μέσα από τα οποία έγινε γνωστός.
Σταδιακά επιτέθηκε σε όλους τους εκπρόσωπους της εξουσίας, στον Πάπα και στους Μεδίκους. Μετά το 1494 πήρε την εξουσία από τους Μεδίκους.

Το 1497 αυτός και οι οπαδοί του έκαψαν καθρέφτες, καλλυντικά, μουσικά όργανα, γυναικεία καπέλα, βιβλία αρχαίων συγγραφέων, πίνακες και γλυπτά που τα θεώρησαν ακατάλληλα στην κεντρική πλατεία της Φλωρεντίας, στην αποκαλούμενη “Πυρά της ματαιοδοξίας”.
Σταδιακά οι Φλωρεντινοί κουράστηκαν από την ασκητική ζωή. Στις 12 Μαΐου 1497 ο Πάπας Αλέξανδρος ΣΤ΄ τον αναθεμάτισε και το 1498 ζήτησε την σύλληψη και θανάτωσή του. Ένα εξαγριωμένο πλήθος τον συνέλαβε στις 8 Απριλίου. Εκτελέστηκε στις 23 Μαΐου 1498.

Στο τέλος του 20ού αιώνα, Δομινικανοί μοναχοί ζήτησαν από τον Πάπα να τον ανακηρύξει Άγιο, θεωρώντας άδικο τον αναθεματισμό του.

Ο Girolamo Savonarola στον πίνακα του Botticelli «συμβολική σταύρωση»

Έγραψε τα έργα του στα λατινικά και στα ιταλικά. Μερικά από αυτά είναι:

  • “Triumphus Crucis de fidei veritate” (Φλωρεντία, 1497)
  • “Compendium revelationum” (Φλωρεντία, 1495)
  • “Scelta di prediche e scritti”, ed. Villari Casanova (Φλωρεντία, 1898)
  • “Trattato circa il Reggimento di Firenze”, ed. Rians (Φλωρεντία, 1848)
  • Γράμματα που επιμελήθηκε ο Marchese στο “Archivio. storico italiano”, App. XIII (1850)
  • Ποιήματα που επιμελήθηκε ο Rians (Φλωρεντία, 1847).
  • “Dialogo della verita” (1497) και δεκαπέντε ακόμη κηρύγματα.
  • Catholic Encyclopedia entry on Girolamo Savonarola
  • NNDB entry on Girolamo Savonarola

Περισσότερα

Εναντίον των “αστρολόγων”

1707

Γεννήθηκε ο Κάρολος Λινέος, εξελληνισμένος τύπος του ονόματος του Καρλ Φον Λίνε, σουηδός βοτανολόγος, «πατέρας» της σύγχρονης βοτανολογίας και εφευρέτης του συστήματος ταξινόμησης φυτών και ζώων. Σ’ αυτόν οφείλεται το όνομα Homo Sapiens (Ανθρωπος ο Έμφρων) του ανθρώπινου είδους. Υπήρξε ο εισηγητής της θεωρίας της σταθερότητας των ειδών (φιξισμός). (πέθανε το 1778)

1717 

Γεννήθηκε η Μαρία Θηρεσία, αυτοκράτειρα της Αυστροουγγαρίας

1787

Ο πλοίαρχος Άρθουρ Φίλιπ αναχωρεί από το Πόρτσμουθ της Αγγλίας με 11 πλοία γεμάτα καταδίκους (ο «Πρώτος Στόλος»), για να δημιουργήσει αποικία στην Αυστραλία.

1830

Ο Ισημερινός αποκτά την ανεξαρτησία του από τη Μεγάλη Κολομβία.

1832 

Πεθαίνει ο Ζορζ Κυβιέ, Γάλλος φυσιοδίφης

1846

Το Κογκρέσο των ΗΠΑ κηρύσσει επίσημα τον πόλεμο κατά του Μεξικού για την κυριαρχία της Καλιφόρνια. Ο πόλεμος τελείωσε στις 2/2/1848 με την ενσωμάτωση της Καλιφόρνια και του Νέου Μεξικού στις ΗΠΑ έναντι 15.000.000 δολαρίων.

1865

Αμερικανικός Εμφύλιος Πόλεμος: μάχη του Παλμίτο Ραντς.
Στο νότιο Τέξας, πάνω από ένα μήνα μετά την παράδοση του στρατηγού Ρόμπερτ Λη, ολοκληρώνεται η τελευταία χερσαία μάχη του εμφυλίου πολέμου με νίκη των Συνομόσπονδων.

1880

Γεννιέται ο συνθέτης Αιμίλιος Ριάδης, γιος του Αυστρο-Ούγγρου φαρμακοποιού Χάινριχ Κου και της Αναστασίας Γρηγοριάδου, από τους σημαντικότερους συνθέτες της Ελληνικής Εθνικής Σχολής και αξιόλογος ποιητής.
Χρησιμοποίησε αρχικά το ψευδώνυμο Αιμίλιος Χ. Ελευθεριάδης, το οποίο μετέπειτα άλλαξε σε Αιμίλιος Ριάδης. Πέθανε το 1935 στην Θεσσαλονίκη.

Εργογραφία

  • Σκηνικά Έργα: “Γαλάτεια”, “Ο πράσινος δρόμος”, “Σαλώμη”, “Εκάβη”, “Ο Ρικές με το τσουλούφι”.
  • Μουσική Δωματίου: “Νανούρισμα σε λα ελάσσονα”, “Δύο Σονάτες για τσέλο και πιάνο”, “Δύο σονάτες για τέσσερις”, “Δύο κουαρτέτα εγχόρδων”.
  • Για Ορχήστρα: “Επίκληση στην Ειρήνη”, “Αγροτική Συμφωνία”, “Οι τρεις χοροί ρωμέικοι”, “Εγκώμιο στον Ραβέλ”, “Μακεδονικές Σκιές”.
  • Θρησκευτικά Χορωδιακά Έργα: “Ιερά Λειτουργία Ιωάννου Χρυσοστόμου”, “Μικρά Δοξολογία”, “Χριστός Ανέστη”, “Ακολουθία της Μεγάλης Παρασκευής”

Τυπωμένα

  • “Chansonette Orientale”
  • “Γιασεμιά και Μιναρέδες”
  • “Ράικα”
  • “Η οδαλίσκη”
  • “Νανούρισμα”
  • “Πέντε Μακεδονικά Τραγούδια”
  • “13 Μικρές ελληνικές μελωδίες”
  • “12 ελληνικά και 3 αλβανικά δημοτικά τραγούδια”
  • “5 χορευτικά τραγούδια”
  • “2 χορευτικά τραγούδια”
  • “9 μικρά ρωμέικα τραγούδια”
  • “3 μοιρολόγια”

Ποιητικές Συλλογές

  • 1907: “Σκιαί και Όνειρα”,
  • 1920: “Το Πέρασμα των 2 Αγαπημένων”, το “Μακεδονικόν Ημερολογίον” και “Μία Ιστορία της Μουσικής”.

1880 

Στο Νιού Τζέρσεϊ, ο Τόμας Έντισον πραγματοποιεί την πρώτη δοκιμαστική λειτουργία του ηλεκτροκίνητου σιδηροδρόμου.

1872

Γεννήθηκε ο Κωνσταντίνος Θεοτόκης, κερκυραίος πεζογράφος, από τους κορυφαίους εκπροσώπους στη χώρα μας του ρεαλιστικού μυθιστορήματος

Ο Θεοτόκης στον ποιητικό του χαιρετισμό προς την Οκτωβριανή επανάσταση εντοπίζει τη συσσώρευση πλούτου στον παλαιό κόσμο και την αντικατάστασή του από έναν κόσμο κοινωνικά δίκαιο, σημειώνοντας  «Και τα δεσμά του πλούτου η ορμή της θραύει. Η σκληρή φτώχεια, η γύμνια, η πείνα παύει».
Είναι μια περίοδος που φωτίζονται οι ταξικές αντιθέσεις και μεταβολές, τα κοινωνικά προβλήματα αιτιολογούνται πληρέστερα, προβάλλεται ο αγώνας ενάντιά τους και σε ορισμένα σημεία η σοσιαλιστική του προοπτική.
Μάλιστα προηγείται χρονικά με το έργο του «Οι σκλάβοι στα δεσμά τους» όπου -σε ένα ελληνικό νησί επεξεργάζεται τη μετάβαση από τη γαιοκτητική αριστοκρατία στο αστικό καθεστώς.
Από τη μια περιγράφει τον ξεπεσμό (χρέη, πολιτικός παραγκωνισμός, κοινωνική απαξίωση, αίσθημα παραίτησης) του γαιοκτήμονα Αλέξανδρου Οφιομάχου και των παιδιών του και από την άλλη την άνοδο του γιατρού Αριστείδη Στεριώτη, ο οποίος διαθέτει περιουσία από την τοκογλυφική δραστηριότητα του πατέρα του, είναι δραστήριος, εξασφαλίζει την ακαδημαϊκή αναγνώριση, γίνεται υποψήφιος βουλευτής και πετυχαίνει το γάμο του με την κόρη του Οφιομάχου, Ευλαλία, παρά τον έρωτά της με άλλο πρόσωπο.
Όσο εκτυλίσσονται όλα αυτά, καταγράφονται παράλληλα η υποδεέστερη θέση των εργατών γης και των μικροκαλλιεργητών του νησιού, «κουνούπια» αποκαλούνται από τον Οφιομάχο, η κοροϊδία τους από τους ντόπιους πολιτευτές και η εκ νέου εκμετάλλευσή τους από την ανερχόμενη αστική τάξη, «ήθελε και αυτός να αναδειχθεί να τυραννήσει τους άλλους» αναφέρεται για τον αστό Στεριώτη.
Προβλέπεται ωστόσο στο απόσπασμα: «Όταν σύγνεφα τρικυμίας σηκώνονται σ’ όλα τα μέρη, πάνωθε από ένα γερασμένο κόσμο, πώς θα μπορέσει να μείνει ο τόπος τούτος αδιάφορος;»η ανατροπή και της αστικής εξουσίας, χάρη και στον επαναστατικό άνεμο της εποχής.

Μαζί με τους λογοτέχνες, Νίκο Λευτεριώτη και Σπύρο Νικοκάβουρα ήταν μέλος του ιδρυθέντος το 1911 Σοσιαλιστικού Ομίλου Κέρκυρας και συνεργάτης του περιοδικού «Κερκυραϊκή Ανθολογία».
Ο Κωνσταντίνος Θεοτόκης παρέμεινε σε θέσεις της γερμανικής σοσιαλδημοκρατίας, στήριξε τον Ελευθέριο Βενιζέλο και συμφώνησε με την είσοδο της Ελλάδας στον πόλεμο στο πλευρό της Αντάντ, ενώ οι Νίκος Λευτεριώτης και Σπύρος Νικοκάβουρας εντάχτηκαν στο ΣΕΚΕ. (βλ. Μ. Μ. Παπαϊωάννου: «Η λογοτεχνία μας και ο Οκτώβρης 1917», εφημερίδα «Ριζοσπάστης», 10.11.1991).

Όμως ο Θεοτόκης, άνθρωπος με πλατιούς μορφωτικούς ορίζοντες, ξεχωρίζει από τους σύγχρονούς του πεζογράφους για την εκφραστική πνοή και την αισθητική αρτιότητα του έργου του.

Μετά την ιδεολογική μεταστροφή του γύρω στο 1911 από τον νιτσεϊσμό και τον γερμανικό ιδεαλισμό στον υλισμό, κατόρθωσε να εκφράσει στο έργο του την ταξική, οικονομική βάση των κοινωνικών σχέσεων και φαινομένων της ελληνικής ζωής, με την παρουσία μάλιστα της εργατικής τάξης στο εξελισσόμενο βιομηχανικό περιβάλλον. Η Κέρκυρα, τόπος γέννησης του ποιητή, είναι σχεδόν πάντα το φόντο στα έργα του. Στόχος του Θεοτόκη ήταν να δώσει τον άνθρωπο στις κοινωνικές του σχέσεις και με το έργο του να ξεσκεπάσει τις αιτίες της ανθρώπινης δυστυχίας, που δεν ήταν άλλες από την οικονομική ανισότητα και τη σκληρή εκμετάλλευση που κυριαρχούν στην ταξική κοινωνία. Και όπως αναφέρει ο Τάκης Αδάμος, «κι από την άποψη αυτή, η κοινωνική σύνθεση της Κέρκυρας ήταν εξαιρετικά πρόσφορη. Στην Κέρκυρα υπήρχε ακόμα το φεουδαρχικό αρχοντολόι, που στην πλειοψηφία του ζούσε με την ανάμνηση των περασμένων μεγαλείων του και που έφθινε καθημερινά, ανίκανο να συλλάβει την ιστορική εξέλιξη και να προσαρμοστεί στις νέες συνθήκες. Δίπλα τους, υπήρχε η αστική τάξη, που διαμορφωνόταν στην πόλη και στο χωριό, παραμέριζε όλο και πιο πολύ το αρχοντολόι από την οικονομική και κοινωνική ζωή κι εκμεταλλευόταν το ίδιο σκληρά το μόχθο των εργατών στις φάμπρικες των αγροτών στον κάμπο…».

Εφτασε να ξεπεράσει τον κριτικό ρεαλισμό, προβάλλοντας στο σπουδαίο μυθιστόρημά του «Οι σκλάβοι στα δεσμά τους» (1922) την αναγκαιότητα μιας καινούργιας και ανώτερης κοινωνίας. Με την κυκλοφορία του προκάλεσε πολλές αντιδράσεις στην «καλή» κοινωνία της Κέρκυρας, που πίσω από τους ήρωες του Θεοτόκη φανερώνονταν γεγονότα και λεπτομέρειες από τη ζωή τους. Παράλληλα, δέχεται τα πυρά της αστικής κριτικής, που υποστηρίζει ότι είναι το πιο αδύνατο και σχηματικό έργο του, όπου «έπαψε να είναι αντικειμενικός»…
Μα, την ίδια στιγμή που η τάξη αυτή ανεβαίνει στο προσκήνιο, προδιαγράφεται κιόλας στο βάθος ο αναπότρεπτος χαμός της… «Τόσο οπίσω ο τόπος τούτος δεν ημπορεί να μένει για πάντα κι ούτε μπορεί να περιμένει το φυσικό και αργό ξετύλιγμα για τούτο το ξύπνημα. Πρέπει να ‘ναι σύντομο και γρήγορο… Σε μια στιγμή σαν τούτη, όταν σύγνεφα τρικυμίας σηκώνονται σ’ όλα τα μέρη, πάνωθε από έναν γερασμένο κόσμο, πώς θα μπορέσει να μείνει ο τόπος τούτος αδιάφορος;»… (από το Οι σκλάβοι στα δεσμά τους κι αυτό)

Κλείνουμε τη μικρή μας αναφορά στον Κ. Θεοτόκη με τα παρακάτω λόγια του Τ. Αδάμου: «Ο Θεοτόκης δεν σταματάει στις θέσεις του κριτικού ρεαλισμού. Δεν τον φτάνει να επισημάνει και να στιγματίσει μόνο την κοινωνική αδικία και ανισότητα. Προχωρεί πολύ περισσότερο. Στο έργο του προβάλλει μια κοινωνία καινούργια, ανώτερη, πιο δίκαιη και ανθρώπινη. Γενική είναι η εκτίμηση ότι με το έργο του η ελληνική πεζογραφία ανεβαίνει στο σκαλοπάτι της ωριμότητάς της κι ο ρεαλισμός στη βαθιά κι ουσιαστική του έννοια αποχτάει τις πρώτες λογοτεχνικές περγαμηνές ελληνικής ιθαγένειας».
Το βιβλίο «Οι σκλάβοι στα δεσμά τους» κυκλοφορεί από τη «Σύγχρονη Εποχή» (ISBN 978-960-224-146-2)

(γράφει η Γαλάτεια Καζαντζάκη -από τις λίγες μαρτυρίες που έχουμε για τον άνθρωπο Κ. Θεοτόκη)
Έτσι που σηκώθηκε μόλις με είδε να πλησιάζω, κι όπως υποκλίθηκε ύστερα από τις συστάσεις του Μαλακάση, με το συμβατικό χαμόγελο της περίστασης, κι όπως ψιθύρισε «μεγάλη μου τιμή», ο τρόπος του μου φάνηκε εξεζητημένος, κι έμοιαζε σαν παλιάς μόδας αχρηστεμένο φόρεμα.
Σε αυτό βοήθησε, όχι λίγο, κι ο τίτλος του κόντε που ο Μαλακάσης θεώρησε αναγκαίο να προστέσει πλάι στο επίθετό του.
Πόσο ήτανε κι ο τίτλος αυτός αχρηστεμένος πια και πόσο δεν ωφελούσε σε τίποτα εκείνους που τον είχανε αγορασμένο με λίγα όβολα όπως ο ίδιος ο Κωνστ Θεοτόκης μου έλεγε αργότερα κοροϊδεύοντας την καταγωγή του.
Αλλά και ο τρόπος του στον Μαλακάση δε μου άρεσε. Ενώ ο ποιητής τον έλεγε Ντίνο εκείνος τον έλεγε κύριο Μαλακάση σαν για να τον κρατά σε απόσταση.
Όλα τούτα με ψύχραναν στο σημείο να μην του ειπώ το θαυμασμό μου για το «Θάνατο του Καρβέλα» και γενικά για το έργο του.
Όταν γενίκαμε φίλοι, η πρώτη εκείνη εντύπωση εξαφανίστηκε.
Ο Κωνστ. Θεοτόκης συγκέντρωνε μεγάλα ηθικά και πνευματικά χαρίσματα. Η προσωπικότητα του παρ’ όλες τις αδυναμίες του χαρακτήρα του, τον ξεχώριζε από τους άλλους Έλληνες διανοούμενους με τρόπο αναμφισβήτητο.

Από το πολύ ενδιαφέρον και το αφιέρωμα της Γαλάτειας Καζαντζάκη «Κωνσταντίνος Θεοτόκης (Απ’ τη γνωριμία μου με τον άνθρωπο)», που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό «Ελεύθερα Γράμματα» (16/6/1945).
Δείτε στο |>biblionet.gr<| βιογραφικό και όλα του τα βιβλία

1883 

Γεννήθηκε ο διάσημος γιατρός, βιολόγος και ερευνητής, πατέρας του «Τεστ Παπ», Γεώργιος Παπανικολάου (πέθανε στο Μαϊάμι, 19-Φεβ-1962).
Ήταν πρωτοπόρος στην κυτταροπαθολογία, και για τον πρώιμο εντοπισμό του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας.
Ανακαλύπτοντας την πρωτοποριακή κυτταροδιαγνωστική μέθοδο, χάρισε ζωή στις γυναίκες όλου του κόσμου, όπως αναφέρει αναμνηστική πλάκα στο Ερευνητικό Καρκινολογικό Ινστιτούτο που φέρει το όνομάτου.

1884 

Πέθανε ο Σάιρους Μακ Κόρμικ, αμερικανός εφευρέτης της θεριζοαλωνιστικής μηχανής. (γεννήθηκε 15-2-1809)

1888 

Με την υπογραφή του «Χρυσού Νόμου» (Lei Áurea), η Βραζιλία καταργεί τη δουλεία.

1889

Γεννήθηκε ο Ιγκόρ Σικόρσκι, ρώσος αεροναυπηγός, εφευρέτης του ελικοπτέρου (πέθανε 26-10-1972)

Στις 25 Μαΐου 1889 γεννιέται ο εφευρέτης του ελικοπτέρου Ιγκόρ Σικόρσκι, στο Κίεβο της τότε Σοβιετικής Ένωσης (σημερινή Ουκρανία) ως το νεότερο από τα 5 παιδιά του καθηγητή ψυχολογίας και αριστοκρατικής καταγωγής Ιβάν Σικόρσκι και της γιατρού συζύγου του. Ένα από τα πρώτα πράγματα που χαράχτηκαν στη μνήμη του πιτσιρικά ήταν οι διηγήσεις της μητέρας του για τις απόπειρες του Λεονάρντο ντα Βίντσι να σχεδιάσει μια πρώιμη πτητική μηχανή!

Το όνειρο των πτήσεων συνόδευε λοιπόν τον Ιγκόρ σε όλη του την παιδική ηλικία και τα κατάφερε.  Έγινε κατασκευαστής αεροπλάνων, από τους πρώτους αεροναυπηγούς. Τριάντα χρόνια μετά το κατόρθωμα των αδελφών Ράιτ. και έπειτα από πολλές αποτυχίες και ακόμα περισσότερους πειραματισμούς, ο Σικόρσκι κατόρθωσε να πετάξει με το πρώτο πλήρως λειτουργικό ελικόπτερο που έβλεπε ποτέ ο κόσμος, το περίφημο σήμερα VS-300. Τα ελάχιστα εκατοστά που εγκατέλειψε το έδαφος ήταν ικανά να του χαρίσουν τον τίτλο του εφευρέτη του ελικοπτέρου!

Σπούδασε στη Ναυτική Σχολή της Πετρούπολης και στο Πολυτεχνικό Ινστιτούτο του Κιέβου. Από το 1908 ως το 1911 κατασκεύασε δύο ελικόπτερα (που δεν πέταξαν). Το 1910 πέταξε το πρώτο αεροπλάνο πού κατασκεύασε, τύπου Σ-2. Το 1911 πήρε πτυχίο πιλότου. Από το 1912 ως το 1914 κατασκεύασε αεροπλάνα διαφόρων τύπων, θέτοντας τις βάσεις για την κατασκευή πολυκινητήριων αεροσκαφών. Το 1919 μετανάστευσε στις ΗΠΑ, όπου το 1923 ίδρυσε αεροπορική εταιρεία. Από το 1939 επιδόθηκε σχεδόν αποκλειστικά στο σχεδιασμό και την κατασκευή ελικοπτέρων με έναν έλικα που είχαν μεγάλη επιτυχία.

1890 

Ο Σέρβο – αμερικάνος Νίκολα Τέσλα πατεντάρει την ηλεκτρική γεννήτρια.

1907

Ξεκινά τις εργασίες του το 5ο Συνέδριο του Ρωσικού Σοσιαλδημοκρατικού Εργατικού Κόμματος στο Λονδίνο (13/5-1/6/1907).

Η διαπάλη Μπολσεβίκων – Μενσεβίκων για τον χαρακτήρα, την οργάνωση και τους σκοπούς του κόμματος οξύνεται. Στην ψηφοφορία για την ανάδειξη της νέας Κεντρικής Επιτροπής οι Μπολσεβίκοι εκλέγουν 5 τακτικά μέλη, οι Μενσεβίκοι 4, οι Πολωνοί και Λιθουανοί Σοσιαλιστές 2 και οι Λετονοί 1. Χωρίς απόλυτη πλειοψηφία, οι Μπολσεβίκοι συγκροτούν Μπολσεβικικό Κέντρο με επικεφαλής τον Β. Ι. Λένιν.

1907

Ιδρύεται στο Βόλο ο «Πανεργατικός Σύνδεσμος η Αδελφότης», που εκδίδει τη βδομαδιάτικη εφημερίδα «Εργάτης».

1909

Ξεκινά από το Μιλάνο ο πρώτος ποδηλατικός γύρος της Ιταλίας. Νικητής θα είναι ο Ιταλός ποδηλάτης Λουίτζι Γκάνα.

1912 

Ιδρύεται ο πρόδρομος της σημερινής βρετανικής αεροπορίας (RAF), η Royal Flying Corps (RFC).

1912 

Ο υπολοχαγός Δημήτριος Καμπέρος πραγματοποιεί την πρώτη στρατιωτική πτήση με αεροπλάνο τύπου «Φάρμαν».

1913 

Γεννήθηκε ο κωμικός ηθοποιός του θεάτρου και κινηματογράφου, Λάμπρος Κωνσταντάρας.

  • 1939       Το τραγούδι του χωρισμού
  • 1943       Η φωνή της καρδιάς
  • 1945       Ραγισμένες καρδιές
  • 1946       Πρόσωπα λησμονημένα
  • 1947       Καταδρομή στο Αιγαίον (ή “Καταδρομή”)
  • 1949       Μαρίνα
  • 1950       Άννα Ροδίτη
  • 1951       Διαγωγή μηδέν
  • 1952       Οι απάχηδες των Αθηνών
  • 1953       Εκείνες που δεν πρέπει ν’ αγαπούν
  • 1955       Άγγελος με χειροπέδες
  • 1956       Οι ουρανοί είναι δικοί μας
  • 1957       Ούτε γάτα, ούτε ζημιά
  • 1958       Η άγνωστος
  • 1959       Ο ζηλιαρόγατος
  • 1960       Η δούκισσα της Πλακεντίας
  • 1961       Μαρία Πενταγιώτισσα
  • 1962       Συγχώρεσε με παιδί μου
  • 1963       Η μοίρα γράφει την ιστορία
  • 1964       Το τρελοκόριτσο
  • 1965       Διακοπές στην Αίγινα
  • 1965       Υπάρχει και φιλότιμο
  • 1966       Δύο αγάπες, δύο κόσμοι
  • 1967       Το αγοροκόριτσο
  • 1968       Ταξίδι με τον έρωτα
  • 1969       Το παραστράτημα μιας αθώας
  • 1970       Αντίο ζωή
  • 1971       Είμαι αθώος
  • 1972       Τυφλός άγγελος
  • 1973       Ερωτικά παιχνίδια
  • 1981       Κρουαζιέρα στη Ρόδο

1916

Ξεκινά η εισβολή του Βουλγαρικού στρατού στη Μακεδονία κατά τη διάρκεια του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου, που είχε ως αποτέλεσμα την Βουλγαρική κατοχή ελληνικών εδαφών (1916-1918).

1917 

Το θαύμα της Φατίμα. Η Παναγία εμφανίζεται σε τρία βοσκόπουλα στο χωριό Φατίμα της Πορτογαλίας. Από τότε, η περιοχή αποτελεί ένα από τα κυριότερα μέρη λατρείας της καθολικής εκκλησίας και κάθε χρόνο στη γιορτή της Παναγίας συρρέουν χιλιάδες πιστών απ’ όλο τον κόσμο

1920

Γεννιέται ο Κύπριος πολιτικός Βάσος Λυσσαρίδης

1922

Otl Aicher Athens Airport

Γεννιέται ο Otl Aicher, Γερμανός σχεδιαστής (Οτλ Άιχερ πέθανε το 1991) ένας από του σημαντικότερους στο τομέα του εταιρικού σχεδιασμού στην διάρκεια του 20ου αιώνα.
Το 1952 παντρεύτηκε την Inge Scholl, (η αδελφή της Sophie και του Hans Scholl, που ίδρυσαν την ομάδα αντίστασης «το λευκό τριαντάφυλλο» κατά το ναζιστικό καθεστώς), ενώ έναν χρόνο αργότερα ίδρυσε την Σχολή του Ουλμ.
Ο Άιχερ σχεδίασε την εταιρική ταυτότητα για πολλές μεγάλες εταιρίες της Γερμανίας, όπως την Lufthansa, ZDF και τους Ολυμπιακούς στο Μόναχο.

Otl Aicher Olympic games 1972

Otl Aicher, Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης Νέας Υόρκης)

1930

Πεθαίνει ο Φρίντγιοφ Νάνσεν, Νορβηγός εξερευνητής, επιστήμονας και διπλωμάτης

1931 

Η ΔΟΕ, με πρόεδρο τον κόμη Ενρί Μπεγιέ Λατούρ του Βελγίου, ο οποίος διαδέχθηκε τον Πιερ ντε Κουμπερτέν αποφασίζει να αναθέσει τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1936 στο Βερολίνο με σκοπό την επανασύνδεση της Γερμανίας με τον υπόλοιπο κόσμο έπειτα από τον A’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

1935

Γεννιέται ο χορευτής και χορογράφος Φώτης Μεταξόπουλος
Σε ηλικία πέντε ετών έχασε τη μητέρα του
Στα 19 του παρακολούθησε μαθήματα στις Σχολές Παλμέρ με σκοπό να εργαστεί ως ασυρματιστής στο Εμπορικό Ναυτικό.
Επηρεάστηκε από την ταινία “Η Ζωή του Ροδόλφο Βαλεντίνο” και αποφάσισε να ασχοληθεί με τον χορό.
Την ίδια χρονιά (1954), ο Άγγελος Γριμάνης, χορογράφος της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, αναζητούσε χορευτές για να συνθέσει ένα μπαλέτο που θα περιόδευε στην Ελλάδα και την Ευρώπη.
Ο Γριμάνης δεν προσέλαβε τον άπειρο τότε Μεταξόπουλο, αλλά τον σύστησε στην Ελβετίδα χορεύτρια Μύριαμ Σουαζί (Myriam Choisy), που με τη σειρά της τον παρότρυνε να ασχοληθεί επαγγελματικά με τον χορό.
Η πρώτη του επαγγελματική επαφή με το χορό έγινε στη θεατρική παράσταση “Ρωμαίος και Ιουλιέτα” του Σαίξπηρ στο Θέατρο του Εθνικού Κήπου σε χορογραφίες του Γιάννη Φλερύ.
Συνέχισε τις θεατρικές του εμφανίσεις και παράλληλα προετοιμαζόταν επί τρία χρόνια στη Σχολή της Σουαζί για να αποκτήσει τελικά το 1957 άδεια ασκήσεως επαγγέλματος του χορευτή.

1936

Η απεργία σημείωσε απόλυτη επιτυχία, αφού υπολογίζεται ότι πήραν μέρος σ’ αυτήν 500 χιλιάδες εργαζόμενοι, εργάτες, βιοτέχνες, επαγγελματίες, φοιτητές κ.ά.

Αμέσως μετά το ματοκύλισμα των εργατικών διαδηλώσεων στις 9 Μάη στη Θεσσαλονίκη, η Ενωτική ΓΣΕΕ (όπου δραστηριοποιούνταν τα στελέχη του ταξικού συνδικαλιστικού κινήματος) και η Γενική Συνομοσπονδία Εργατών Ελλάδας αποφάσισαν την κήρυξη 24ωρης γενικής πανελλαδικής απεργίας αλληλεγγύης στο λαό της Θεσσαλονίκης. Αν και όλα έδειχναν ότι ο Μεταξάς το πάει για δικτατορία, η ρεφορμιστική ηγεσία της ΓΣΕΕ δε δέχτηκε να συμπεριληφθεί στα αιτήματα της απεργίας η παραίτηση της κυβέρνησης. Στις 11 Μάη στο «Ριζοσπάστη» δημοσιεύτηκε η ανακοίνωση της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του Παλλαϊκού Μετώπου, όπου καθοριζόταν ο χαρακτήρας της απεργίας με τα συνθήματα: «Αμεση παραίτηση της κυβέρνησης», «Αμεσος σχηματισμός κυβέρνησης από τη δημοκρατική πλειοψηφία στη Βουλή και άμεση απόλυτη εφαρμογή του Συμφώνου Παλλαϊκού Μετώπου- Φιλελευθέρων», «Ικανοποίηση όλων των εκκρεμών αιτημάτων του εργαζόμενου λαού».

Η απεργία της 13ης Μάη 1936 σημείωσε απόλυτη επιτυχία, αφού υπολογίζεται ότι πήραν μέρος σ’ αυτήν 500 χιλιάδες εργαζόμενοι, εργάτες, βιοτέχνες, επαγγελματίες, φοιτητές κ.ά.

Την επομένη στις 14 Μάη η ΚΕ του ΚΚΕ ανέλυσε την κατάσταση που επικρατούσε στη χώρα μετά τα γεγονότα της Θεσσαλονίκης, διαπίστωσε ότι ο Μεταξάς επιτάχυνε τις διαδικασίες για την εγκαθίδρυση μοναρχοφασιστικής δικτατορίας και γι’ αυτό ο φασιστικός κίνδυνος θεωρούνταν «πιο σοβαρός, πιο μεγάλος, και άμεσα απειλητικός». «Για τον εργαζόμενο λαό- αναφερόταν στην απόφαση της ΚΕ- μια διέξοδος σωτηρίας υπάρχει. Να ακολουθήσει όλη η χώρα το παράδειγμα του λαού της Θεσσαλονίκης».

1937

Γεννιέται ο Ρότζερ Ζελάζνυ, Αμερικανός συγγραφέας

1939

Γεννιέται ο Αμερικανός ηθοποιός Harvey Keitel, (Χάρβεϊ Καϊτέλ)
Κάποιοι από τους σημαντικούς πρωταγωνιστικούς τους ρόλους ήταν στις ταινίες Κακόφημοι Δρόμοι (Mean Streets, 1973) και Ο Ταξιτζής (Taxi Driver, 1976) σε σκηνοθεσία του Μάρτιν Σκορσέζε, Οι Μονομάχοι (The Duellists, 1977) και Θέλμα & Λουίζ (Thelma & Louise, 1991), Reservoir Dogs (1992) και Pulp Fiction (1994) του Κουέντιν Ταραντίνο, Μαθήματα Πιάνου (The Piano, 1993) σε σκηνοθεσία της Τζέιν Κάμπιον και Ξενοδοχείο Grand Budapest (The Grand Budapest Hotel, 2014) του Γουές Άντερσον.

Φιλμογραφία

  • 1967 Ποιος μου χτυπά την πόρτα;
  • 1973 Κακόφημοι δρόμοι
  • 1974 Η Αλίκη δε μένει πια εδώ
  • 1975 That’s the way of the world
  • 1976 Ο Ταξιτζής
  • 1977 Οι μονομάχοι
  • 1978 Θανάσιμη απειλή
  • 1980 Προμελετημένη δολοφονία
  • 1980 Κρόνος 3: Επανάσταση στα άστρα
  • 1987 Τεχνίτης στις γυναίκες
  • 1988 Ο τελευταίος πειρασμός
  • 1990 Οι δύο Τζέικ
  • 1991 Θέλμα & Λουίζ
  • 1991 Θανάσιμες σκέψεις
  • 1992 Reservoir Dogs
  • 1992 Bad Lieutenant
  • 1992 Τρελές Αδελφές
  • 1993 Επικίνδυνο παιχνίδι
  • 1993 Ανατέλλων ήλιος
  • 1993 Κωδικό όνομα: Νίνα
  • 1993 Τα νέα είδωλα
  • 1993 Μαθήματα Πιάνου
  • 1994 Μαϊμουδο-μπελάδες
  • 1994 Λάθος όνειρα
  • 1994 Pulp Fiction
  • 1995 Λίγος καπνός ακόμα
  • 1995 Τα βαποράκια
  • 1995 Το βλέμμα του Οδυσσέα
  • 1996 Από το σούρουπο ως την αυγή
  • 1996 Πικρή ιστορία για ένα πτώμα
  • 1997 Cop Land
  • 1997 Νεραϊδο-Ιστορίες: Ένα αληθινό παραμύθι
  • 1997 Η προδοσία
  • 1998 Ερωτευμένοι έως την αιωνιότητα
  • 1999 Ιερός καπνός!
American actor Harvey Keitel cries while delivering a speech in the Concert Hall of the Athens Megaron during a tribute to Greek film director Theo Angelopoulos, who died in a road accident in January, Athens, Greece, 31 May 2012. Keitel starred in Angelopoulos’ 1995 film Ulysses’ Gaze. EPA/ANA-MPA/STR
  • 2000 U-571: Το χαμένο υποβρύχιο
  • 2000 Ο γιος του Διαβόλου
  • 2001 Γκρίζα ζώνη
  • 2002 Κόκκινος δράκος
  • 2003 Η σπείρα
  • 2004 Στα ίχνη του χαμένου θησαυρού
  • 2005 Be Cool
  • 2005 Στη σκιά του ήλιου
  • 2006 Ο Άρθουρ και οι Μινιμόι (φωνή)
  • 2007 Στα ίχνη του χαμένου θησαυρού – Το βιβλίο με τα μυστικά
  • 2009 Άδωξοι Μπάσταρδη
  • 2010 The Last Godfather
  • 2010 Γονείς της συμφοράς
  • 2012 Ο έρωτας του φεγγαριού
  • 2013 Πέρα από το όνειρο
  • 2014 Ξενοδοχείο Grand Budapest
  • 2014 Δύο ξένοι στην ίδια πόλη
  • 2014 Gandhi of the month
  • 2014 Ρίο, σ’ αγαπώ
  • 2014 Όταν τα όπλα μιλάνε
  • 2015 The Ridiculous 6
  • 2015 Νιότη
  • 2016 Chosen
  • 2017 Madame
  • 2018 Isle of Dogs

1941 

Λίγο μετά τη γερμανική εισβολή, οι Αθηναίοι αρχίζουν να προμηθεύονται το ψωμί με δελτίο, ενώ οι Ναζί αποκτούν το δικαίωμα να ταξιδεύουν δωρεάν με τον ηλεκτρικό.

1942 

Γερμανοί αντιφασίστες βάζουν φωτιά και καίνε αντισοβιετική έκθεση στο Βερολίνο.

1943

Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος: τα γερμανικά και τα ιταλικά στρατεύματα στη Βόρεια Αφρική παραδίδονται στις συμμαχικές δυνάμεις.

1945

Δημοσιεύεται διαμαρτυρία της ΚΕ του ΚΚΕ, στην οποία τονίζεται: «Ο ελληνικός λαός πήρε ολόψυχα μέρος στη χαρά ολόκληρης της φιλελεύθερης ανθρωπότητας για τη μεγάλη νίκη των δημοκρατικών δυνάμεων κατά του φασισμού [«Αντιφασιστική Νίκη των Λαών», 9 Μάη]. Όμως τη χαρά του λαού προσπάθησαν να επισκιάσουν οι φασιστικές ένοπλες οργανώσεις, που αποτελούν κράτος εν κράτει…»
Την ίδια μέρα, παρακρατικοί βασάνισαν άγρια το Μέραρχο του ΕΛΑΣ Σπύρο Τσικλητήρα, παρατώντας τον μισοπεθαμένο σε δρόμο της Καλαμάτας.

1947

Ο Ν. Ζαχαριάδης παραδίδει υπόμνημα στο ΚΚ (Μπ.) και τον Ι. Β. Στάλιν εκθέτοντας την κατάσταση στην Ελλάδα και τις προοπτικές του ένοπλου αγώνα. Η ηγεσία του ΚΚ (Μπ.) ανταποκρίνεται θετικά.

1947

Γεννιέται η Γερμανίδα πρώην τρομοκράτης και μέλος της λεγόμενης «πρώτης γενιάς» της τρομοκρατικής οργάνωσης Φράξια Κόκκινος Στρατός (RAF) Irmgard Maria Elisabeth Möller, (Ίρμγκαρντ Μέλερ)

Κόρη ανωτέρου δημοσίου υπαλλήλου σπούδασε γερμανική φιλολογία.
Το 1971 έγινε μέλος της RAF, όπου μάλλον οργάνωνε τις δράσεις της ομάδας στον χώρο της Στουτγάρδης. Συλλήφθηκε από την αστυνομία τον Ιούλιο του 1972.
Το 1976 κρίθηκε ένοχη για συμμετοχή σε τρομοκρατική οργάνωση.
 Μετά το θάνατο της Ουλρίκε Μάινχοφ (Ulrike Meinhof) το 1976 μεταφέρθηκε στις φυλακές του Σταμχάιμ της Στουτγάρδης, όπου κρατούνταν και άλλα μέλη της RAF.

Η Μέλερ είναι το μόνο μέλος της RAF που επέζησε στη «νύχτα θανάτου» (Todesnacht von Stammheim). Στις 18 Οκτωβρίου 1977 βρέθηκαν στις φυλακές υψίστης ασφαλείας στο Σταμχάιμ νεκροί στα κελιά τους οι κρατούμενοι Αντρέας Μπάαντερ (Andreas Baader), Γκούντρουν Ένσλιν (Gudrun Ensslin) και Γιαν-Καρλ Ράσπε (Jan-Carl Raspe). Η Ίρμγκαρντ Μέλερ γλίτωσε με βαριά τραύματα, τα οποία -κατά την επίσημη άποψη- επέφερε η ίδια στον εαυτό της με ένα μαχαίρι. Μεταφέρθηκε σε νοσοκομείο όπου υποβλήθηκε σε εγχείρηση.

Τον Μάιο του 1979 καταδικάστηκε σε ισόβια φυλάκιση για τη βομβιστική επίθεση στο αμερικανικό στρατηγείο της Χαϊδελβέργης (24 Μαΐου 1972), η οποία προκάλεσε το θάνατο τριών στρατιωτικών των ΗΠΑ.
Κατόπιν μεταφέρθηκε σε φυλακή του Λίμπεκ, όπου επικοινωνούσε κάθε μέρα με το επίσης εκεί κρατούμενο μέλος της RAF, Χάνα Κράμπε (Hanna Krabbe).
Η Μέλερ κρατήθηκε 23 χρόνια στην φυλακή και αποφυλακίστηκε το 1995 από την φυλακή του Λίμπεκ και από το 2006 ζει στο Αμβούργο.

1948

Τμήματα πεζικού και ιππικού του ΔΣΕ μπαίνουν στην κωμόπολη Νέο Καύκασο κοντά στη Φλώρινα.

1950

Γεννιέται ο Αμερικανός τραγουδοποιός τραγουδιστής μουσικός, παραγωγός δίσκων και ακτιβιστής Στέβλαντ Χάρνταγουεϊ Τζάντκινς, γνωστός ως Στίβι Γουόντερ (Stevie Wonder)
Τυφλός σχεδόν από τη μέρα που γεννήθηκε, ο Γουόντερ υπέγραψε συμβόλαιο με τη θυγατρική του οίκου Μόταουν εταιρία, Τάμλα, στην ηλικία των έντεκα ετών και συνεχίζει να ερμηνεύει και να ηχογραφεί μέχρι σήμερα.

Ανάμεσα στα δημοφιλέστερα τραγούδια του συναντούμε τα «Superstition», «Sir Duke», «I Wish» και «I Just Called to Say I Love You». Πασίγνωστοι δίσκοι του είναι οι «Talking Book», «Innervisions» και «Songs in the Key of Life».

Έχει ηχογραφήσει περισσότερα από τριάντα τραγούδια που εισήθησαν στην πρώτη δεκάδα του καταλόγου των μεγαλύτερων αμερικανικών χιτς και έχει λάβει είκοσι δύο Βραβεία Γκράμι, τα περισσότερα που έχουν ποτέ απονεμηθεί σε άνδρα σόλο καλλιτέχνη.

Ο Γουόντερ είναι επίσης διάσημος για το έργο του ως ακτιβιστής πολιτικών ζητημάτων, συμπεριλαμβανομένης της καμπάνιας που διεξήγαγε το 1980 για να γίνουν τα γενέθλια του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ Τζούνιορ αργία στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Το 2009, ο Γουόντερ αναδείχθη Αγγελιοφόρος της Ειρήνης των Ηνωμένων Εθνών.

Το 2008, το περιοδικό Billboard εξέδωσε μια λίστα των 100 Μεγαλύτερων Καλλιτεχνών Όλων των Εποχών για να γιορτάσει τα πενήντα χρόνια έκδοσης της αμερικανικής εκδοχής του περιοδικού, με τον Γουόντερ στο νούμερο πέντε.

1950

Διεξάγεται ο πρώτος γύρος του παγκοσμίου πρωταθλήματος της Φόρμουλα 1 στο Σίλβερστοουν της Αγγλίας.

1954

Γεννιέται ο Ιρλανδός τραγουδοποιός Τζόνι Λόγκαν

1954

Κάνει πρεμιέρα στο Θέατρο Μπρόντγουεϊ το Πικ-νικ Με Πιτζάμες, το οποίο θα διαρκέσει για άλλες 1.063 παραστάσεις. Αργότερα έλαβε τρία βραβεία Tony για καλύτερο μιούζικαλ, καλύτερη Α΄ γυναικεία ερμηνεία σε μιούζικαλ και καλύτερη χορογραφία.

1955

Ιδρύεται το Δημοκρατικό Συνδικαλιστικό Κίνημα (ΔΣΚ), με τη συγχώνευση του Κινήματος Ελεύθερου Συνδικαλισμού (ΚΕΣ) και του Ενιαίου Συνδικαλιστικού Κινήματος Ελλάδας (ΕΣΚΕ). Το ΔΣΚ, η συνδικαλιστική παράταξη μέσα από την οποία δραστηριοποιούνταν οι κομμουνιστές και ΕΔΑΐτες, έδρασε έως τη δικτατορία της 21ης Απρίλη 1967.

1958

Κρίση της 13ης Μαΐου: Μία ομάδα Γάλλων στρατιωτικών ηγείται πραξικοπήματος στο Αλγέρι με αίτημα τον σχηματισμό κυβέρνησης εθνικής ενότητας με επικεφαλής τον Σαρλ ντε Γκωλ για να υπερασπιστεί τον γαλλικό έλεγχο της Αλγερίας.

1960

Εκατοντάδες φοιτητές του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας, Μπέρκλεϋ συναθροίζονται για την πρώτη ημέρα διαμαρτυρίας κατά της επίσκεψης της Επιτροπής Αντιαμερικανικών Δραστηριοτήτων.

1961

Ντένις Ρόντμαν, Αμερικανός καλαθοσφαιριστής και ηθοποιός

1965

Πολλά κράτη-μέλη του Αραβικού Συνδέσμου διακόπτουν τις διπλωματικές τους σχέσεις με την Ο.Δ. της Γερμανίας, έπειτα από απόφαση της τελευταίας να συνάψει διπλωματικές σχέσεις με το Ισραήλ.

1967

Ο Κωνσταντίνος διορίζει ως αρχιεπίσκοπο Αθηνών και πάσης Ελλάδος τον περιβόητο χουντικό Ιερώνυμο (Κοτσώνη).

1961

Πέθανε ο αμερικανός ηθοποιός, Frank James Gary Cooper (Γκάρι Κούπερ –γεννήθηκε το 1901) βραβευμένος με Όσκαρ Α’ Ανδρικού Ρόλου για τις ταινίες Ο Λοχίας Γιορκ (Sergeant York) το 1941 και Το τρένο θα σφυρίξει τρεις φορές (High Noon) το 1952.

Συνεργάστηκε με σημαντικούς σκηνοθέτες όπως ο Φρανκ Κάπρα, ο Γουίλιαμ Γουάιλερ και ο Χάουαρντ Χοκς σε μια σειρά ταινιών που κατέστησαν τη φιγούρα του θρυλική, καθώς κατάφερνε να δώσει λάμψη στη φιγούρα του κοινού ανθρώπου.

O Gary Cooper με την Ingrid Bergman στο “Saratoga Trunk” (1945)

Σε περίπου 30 χρόνια καριέρας πρωταγωνίστησε με ικανότητα σε δράματα, κωμωδίες και γουέστερν. Το Αμερικανικό Ινστιτούτο Κινηματογράφου τον έχει κατατάξει 11ο στη λίστα με τους 25 μεγαλύτερους σταρ όλων των εποχών

Με την Helen Hayes στο «A Farewell to Arms» (Αποχαιρετισμός στα όπλα)

1972

Με ανακοίνωσή του, το ΠΓ της ΚΕ του ΚΚΕ, καταγγέλλει το νέο κύμα τρομοκρατίας της Χούντας και καλεί την εργατική τάξη, τη νεολαία και όλο το λαό να αγωνιστούν για να μπει φραγμός στη νέα επίθεση του δικτατορικού καθεστώτος.

1972

Σύγκρουση στη Βόρεια Ιρλανδία: Έκρηξη βόμβας σε αυτοκίνητο έξω από μία κατάμεστη παμπ στο Μπέλφαστ πυροδοτεί μία διήμερη μάχη μεταξύ του ΙΡΑ, της Εθελοντικής Δύναμης του Όλστερ και του βρετανικού στρατού. Επτά άνθρωποι σκοτώνονται και πάνω από 66 τραυματίζονται.

1978 

Καθιερώνεται επί πρωθυπουργίας Κωνσταντίνου Καραμανλή, η 35ετία για όλους τους εργαζόμενους, με πλήρη σύνταξη στα 58 χρόνια.

1980

Ένας ανεμοστρόβιλος F3 χτυπά το Μίσιγκαν.

1981 

Στην πλατεία του Αγίου Πέτρου στο Βατικανό, πραγματοποιείται η πρώτη αποτυχημένη δολοφονική απόπειρα εναντίον του πάπα Ιωάννη Παύλου B’ από τον Τούρκο “γκρίζο λύκο”, Μεχμέτ Αλί Αγκτζά.

1982

Πέθανε η Δέσποινα Αχλαδιώτη, γνωστή και ως «Κυρά της Ρω», η οποία επί 40 χρόνια ύψωνε την ελληνική σημαία στην ακριτική νησίδα της Ρω, όπου ζούσε

1993 

Το αμερικανικό Πεντάγωνο ανακοινώνει ότι θα βάλει στο …συρτάρι το πρόγραμμα «Πόλεμος των Άστρων». Στην ουσία, οι Ηνωμένες Πολιτείες ποτέ δε σταμάτησαν να προωθούν το συγκεκριμένο πρόγραμμα.

1995

Σεισμός 6,6 βαθμών Ρίχτερ χτυπά την Κοζάνη και τα Γρεβενά.

2002 

Βαλέρι Λομπανόφσκι, προπονητής της Δυναμό Κιέβου, ο μεγαλύτερος τεχνικός που ανέδειξε το σοβιετικό ποδόσφαιρο. Λάτρης των μαθηματικών, πρώην σπουδαστής θερμοδυναμικής του Ινστιτούτου Ερευνών του Κιέβου, μετέφερε την επιστήμη εντός των τεσσάρων γραμμών του γηπέδου  (Γεν. 6/1/1939)
ΕΔΩ μπορείτε να παρακολουθήσετε ένα ενδιαφέρον και επιμελημένο αφιέρωμα της ΕΤ3 στον μεγάλο Σοβιετικό προπονητή

2013

Πεθαίνει η ηθοποιός και σκηνοθέτης Νίκη Τριανταφυλλίδη

2016

Ίδρυση του ελληνικού κόμματος Νέα Δεξιά από τον δικηγόρο Φαήλο Κρανιδιώτη.

Ετικέτες:

Δείτε ακόμα...