Παρά τις έντονες αντιδράσεις και διαμαρτυρίες υπουργών της Χεζμπολάχ και του (επίσης σιιτικού) «Κινήματος Αμάλ», ο Πρόεδρος του Λιβάνου Ζοζέφ Αούν και ο φιλοδυτικός πρωθυπουργός Ναουάφ Σαλάμ προώθησαν στο υπουργικό συμβούλιο την περασμένη Πέμπτη την έγκριση της αμερικανικής πρότασης για «κρατικό μονοπώλιο» στην κατοχή όπλων με απώτερο στόχο τον αφοπλισμό της Χεζμπολάχ.
Η απόφαση ανάβει νέες φωτιές στο τεταμένο πολιτικό σκηνικό του Λιβάνου καθώς η κυβέρνηση βάζει πλάτες στην υλοποίηση των πιέσεων που ασκούν οι ΗΠΑ (επί Μπάιντεν και επί Τραμπ) για αφοπλισμό της Χεζμπολάχ με αόριστες υποσχέσεις περί αποχώρησης των ισραηλινών στρατευμάτων από το έδαφος του Λιβάνου και αμερικανική ή διεθνή «οικονομική υποστήριξη».
Ωστόσο, η Χεζμπολάχ εναντιώνεται στο σχέδιο αφοπλισμού ξεκαθαρίζοντας πως δεν πρόκειται να το πράξει όσο το Ισραήλ συνεχίζει τις (σχεδόν καθημερινές αιματηρές) επιθέσεις σε νότιο, ανατολικό και βορειοανατολικό Λίβανο παραβιάζοντας τα κυριαρχικά δικαιώματα. Ο ηγέτης της οργάνωσης Ναΐμ Κασέμ απέρριψε το σχέδιο μεσοβδόμαδα λέγοντας πως η οργάνωσή του θα αντιδράσει «σαν να μην υπάρχει».
Ο Λιβανέζος φιλοδυτικός Πρόεδρος, Ζοζέφ Αούν, από την άλλη, εμφανίστηκε αισιόδοξος πως το σχέδιο είναι, παρά τις αντικειμενικές δυσκολίες και τα εμπόδια, εφικτό και θα μπορούσε να εφαρμοστεί στο τέλος του 2025.
Σε αυτή τη φάση, δημοσιοποιήθηκε την Πέμπτη από το πρακτορείο Reuters το αμερικανικό σχέδιο για τον αφοπλισμό της Χεζμπολάχ. Υποτίθεται πως επιδιώκει την «επέκταση και σταθεροποίηση» της κατάπαυσης του πυρός του περασμένου Νοέμβρη προβλέποντας εφαρμογή του σε πέντε φάσεις. Στην πρώτη φάση διάρκειας 15 ημερών η κυβέρνηση του Λιβάνου καλείται να εκδώσει διάταγμα που θα τη δεσμεύει για τον πλήρη αφοπλισμό της Χεζμπολάχ έως το τέλος του 2025. Παράλληλα, το Ισραήλ υποτίθεται πως θα σταματήσει κάθε στρατιωτική δραστηριότητα σε ξηρά, αέρα και θάλασσα δίχως να διευκρινίζεται πότε ακριβώς αυτό θα συμβεί.
Στη δεύτερη φάση (60 ημερών) ξεκινά η υλοποίηση του αφοπλισμού και ελέγχου όλων των οπλικών συστημάτων από το κράτος. Το Ισραήλ αρχίζει να αποσύρεται από ορισμένες θέσεις στον νότο, ενώ προβλέπεται και η απελευθέρωση δεκάδων Λιβανέζων πολιτών που κρατούνται αιχμάλωτοι σε συντονισμό με τη Διεθνή Επιτροπή του Ερυθρού Σταυρού.
Στην τρίτη φάση (διάρκειας 90 ημερών) το Ισραήλ προβλέπεται πως θα αποχωρήσει από τις δύο τελευταίες «στρατηγικές θέσεις» του Νοτίου Λιβάνου που κατέλαβε λίγο πριν την εκεχειρία της 27ης Νοέμβρη. Προβλέπεται (αμερικανική) χρηματοδότηση για την απομάκρυνση ερειπίων και την αποκατάσταση βασικών υποδομών στον Λίβανο.
Η τέταρτη φάση προβλέπει πως η Χεζμπολάχ παραδίδει το βαρύ οπλοστάσιό της και στο τελευταίο στάδιο, ότι ΗΠΑ, Σαουδική Αραβία, Γαλλία, Κατάρ κ.ά. «φιλικές χώρες» αναλαμβάνουν τη διοργάνωση διεθνούς οικονομικής διάσκεψης για την οικονομία του Λιβάνου.
Νέες επενδύσεις δισ. δολαρίων στη Συρία
Το ίδιο διάστημα ΗΠΑ, Τουρκία, Σαουδική Αραβία και ΗΑΕ προωθούν «μεταρρυθμίσεις» και επενδύσεις στη Συρία υπό τη διοίκηση των τζιχαντιστών, σε μία προσπάθεια να εδραιώσουν τα δικά τους γεωπολιτικά συμφέροντα επικαλούμενες την ανάγκη σταθεροποίησης και ασφάλειας της χώρας. Κεντρικό πρόσωπο στην προώθηση τέτοιων «μεταρρυθμίσεων» παραμένει ο Αμερικανός ειδικός απεσταλμένος και πρέσβης στην Τουρκία, Τομ Μπάρακ.
Στα μέσα της βδομάδας ανακοινώθηκαν επενδύσεις ύψους 14 δισ. δολαρίων για 12 μεγάλα έργα σε υποδομές συγκοινωνιών, μεταφορών και ανάπτυξης ακινήτων, στο πλαίσιο εκδήλωσης στη Δαμασκό, παρουσία του Τομ Μπάρακ, Αράβων και Τούρκων επιχειρηματιών. Ξεχώρισαν μεταξύ άλλων ένα επενδυτικό σχέδιο 4 δισ. δολαρίων για τον εκσυγχρονισμό του αεροδρομίου της Δαμασκού από την UCC Holding του Κατάρ και μία συμφωνία 2 δισ. δολαρίων με την εμιρατινή εταιρεία National Investment Company του Χάμαντ αλ Χαμάντι για τη δημιουργία μετρό μήκους 16,5 χλμ. στη συριακή πρωτεύουσα.
Τον Ιούλιο, η Σαουδική Αραβία υπέγραψε συμφωνίες αξίας 6,4 δισ. δολαρίων με την κυβέρνηση του τζιχαντιστή «Προέδρου» Αχμεντ αλ Σαράα και συμφωνία αξίας 800 εκατ. δολαρίων με την εμιρατινή εταιρεία DP World για την ανάπτυξη του λιμανιού της Ταρτούς, ενώ τον Μάιο υπογράφηκε ενεργειακή συμφωνία 7 δισ. δολαρίων από κοινοπραξία εταιρειών από Κατάρ, Τουρκία και ΗΠΑ.
Πλάι σε όλα αυτά, η Τουρκία που προωθεί σχέδιο εκπαίδευσης του «νέου» συριακού στρατού αντιδρά στην αντίσταση που προβάλλουν στελέχη των Κούρδων των «Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων» για πλήρη αφοπλισμό και ενσωμάτωση. «Οι επιθέσεις της τρομοκρατικής οργάνωσης SDF τις τελευταίες ημέρες στα περίχωρα της Μανμπίτζ και του Χαλεπίου εναντίον της συριακής κυβέρνησης ζημιώνουν την πολιτική ενότητα και την εδαφική ακεραιότητα της Συρίας», ανέφεραν τη”ν Πέμπτη αξιωματούχοι του τουρκικού υπουργείου Αμυνας, ενώ προηγουμένως διαμαρτυρήθηκε και ο εκπρόσωπος Τύπου του κυβερνώντος ΑΚΡ.
