Σε πλήρη εξέλιξη παραμένει ο ιμπεριαλιστικός πόλεμος των ΗΠΑ – Ισραήλ κατά του Ιράν, με την εύθραυστη εκεχειρία να διατηρείται τυπικά, ενώ όλα τα ενδεχόμενα είναι ανοιχτά για επανέναρξη των αμερικανοϊσραηλινών βομβαρδισμών, και τις διαπραγματεύσεις με την διαμεσολάβηση του Πακιστάν λιγότερο πιθανές.
Στο φόντο αυτό, η επίσκεψη του Ντ. Τραμπ στην Κίνα δεν απέδωσε κανέναν απολύτως «καρπό», σε ό,τι αφορούσε τουλάχιστον την επιθυμία του Αμερικανού Προέδρου να αυξήσει την πίεση έναντι του Ιράν από τη μεριά της Κίνας. Γύρισε στον Λευκό Οίκο με «άδειες αποσκευές», αφού το μόνο που «απέσπασε» ήταν οι ήδη γνωστές θέσεις της Κίνας, π.χ. για ανοιχτά Στενά του Ορμούζ και διευθέτηση του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν.
Ο Τραμπ πάντως επανήλθε στις απειλές κατά την επιστροφή του από το Πεκίνο, μέσα στο αεροπλάνο, λέγοντας κυνικά: «Ουσιαστικά έχουμε εξαλείψει τις Ενοπλες Δυνάμεις τους. Ισως χρειαστεί να κάνουμε λίγη δουλειά καθαρισμού, επειδή είχαμε μια μικρή μηνιαία εκεχειρία». Πρόσθεσε ότι αρχικά οι ΗΠΑ δεν ήταν υπέρ της παύσης των επιχειρήσεων, αλλά το αποδέχτηκαν «ως χάρη στο Πακιστάν».
Επίσης δήλωσε ανοιχτός σε 20ετή αναστολή του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος, εφόσον η δέσμευση της Τεχεράνης είναι «πραγματική». Ταυτόχρονα, εξέφρασε την επιθυμία να τεθούν υπό αμερικανικό έλεγχο τα αποθέματα εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν – «περισσότερο για λόγους επικοινωνίας» – και δεν απέκλεισε νέους βομβαρδισμούς, αναφερόμενος σε αυτούς που πραγματοποιήθηκαν τον Ιούνη του 2025 σε ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις.
Την Παρασκευή ο Ιρανός ΥΠΕΞ, Α.Αραγτσί, πριν αναχωρήσει από το Νέο Δελχί, όπου συμμετείχε σε σύνοδο των ομολόγων του από τις χώρες των BRICS, δήλωσε ότι το Ιράν είναι ανοιχτό σε κάθε βοήθεια για την επίλυση της σύγκρουσης, εκτιμώντας «κάθε χώρα που μπορεί να βοηθήσει» και τονίζοντας τον σχετικό ρόλο της Κίνας, που είναι στρατηγικός εταίρος του Ιράν.
Σε ό,τι αφορά τις ΗΠΑ, ο Αραγτσί επανέλαβε πως το Ιράν δεν έχει την παραμικρή εμπιστοσύνη απέναντί τους και πως η Τεχεράνη ενδιαφέρεται για διαπραγμάτευση με την Ουάσιγκτον «μόνο αν η αμερικανική πλευρά είναι σοβαρή». Είπε ακόμα ότι ότι όλα τα πλοία μπορούν να διέλθουν από τα Στενά του Ορμούζ, εκτός από εκείνα που εμπλέκονται στον πόλεμο με το Ιράν, και ότι τα πλοία που επιθυμούν να διέλθουν θα πρέπει να συντονιστούν με το ιρανικό Πολεμικό Ναυτικό. Πρόσθεσε δε πως συνεχίζονται οι διαβουλεύσεις Ιράν – Ομάν, τονίζοντας ότι μοιράζονται τη θαλάσσια περιοχή στα Στενά του Ορμούζ και ότι εκεί δεν υπάρχουν «διεθνή ύδατα» (όπως ισχυρίζονται κατά καιρούς Αμερικανοί αξιωματούχοι).
Στο μεταξύ, η αποκάλυψη του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπ. Νετανιάχου στην αρχή της βδομάδας ότι στη διάρκεια των αμερικανοϊσραηλινών επιθέσεων των 6 βδομάδων επισκέφτηκε κρυφά τα ΗΑΕ και συναντήθηκε με τον Εμιρατινό ηγέτη συμπλήρωσε το «παζλ» άλλων στοιχείων που έδειξαν την ευθυγράμμισή του Αμπου Ντάμπι με το Ισραήλ σε σημαντικά στοιχεία της σύγκρουσης.
Επιπλέον, την Τρίτη ο Αμερικανός πρέσβης στο Ισραήλ Μάικ Χάκαμπι δήλωσε ότι το Ισραήλ έστειλε συστοιχίες αντιπυραυλικών συστημάτων «Iron Dome» και προσωπικό στα ΗΑΕ, για την υπεράσπιση της χώρας κατά τη διάρκεια του πολέμου με το Ιράν.
Μετά τα επίμονα ρεπορτάζ των αμερικανικών εφημερίδων «Wall Street Journal» και «New York Times» ότι τα ΗΑΕ συμμετείχαν μυστικά σε επιθέσεις κατά του Ιράν, Ιρανοί αξιωματούχοι – όπως ο ΥΠΕΞ Α. Αραγτσί – δήλωσαν πως αντιμετωπίζουν τα ΗΑΕ «ξεκάθαρα» ως μέρος του πολέμου που εξαπολύουν ξένες δυνάμεις κατά της χώρας τους. Ο Αραγτσί, από τη Σύνοδο των ομολόγων του των BRICS, όπου περιλαμβάνονται και τα ΗΑΕ, εξήγησε ότι δεν τα κατονόμασε στη δήλωσή του, «για λόγους ενότητας» των χωρών των BRICS. Πρόσθεσε όμως πως «τα ΗΑΕ συμμετείχαν άμεσα στην επιθετικότητα εναντίον της χώρας μου», θυμίζοντας ότι όταν ξεκίνησαν οι επιθέσεις «δεν εξέδωσαν καν καταδίκη».
Πλάι σε αυτές τις εξελίξεις, τα ΗΑΕ ανακοίνωσαν την Παρασκευή ότι επισπεύδουν τις εργασίες ολοκλήρωσης του μεγάλου αγωγού πετρελαίου Χαμπσάν – Φουτζέιρα, μήκους 360 χλμ. (γνωστού και ως «Αγωγού Δύσης – Ανατολής»), που παρακάμπτει τα Στενά του Ορμούζ, ώστε να είναι έτοιμος το 2027. Αυτό αναμένεται να διπλασιάσει την εξαγωγική ικανότητα των ΗΑΕ μέσω της Φουτζέιρα. Την ίδια μέρα το «Bloomberg» μετέδωσε ότι στη διάρκεια του πολέμου τα ΗΑΕ προσπάθησαν να πείσουν άλλες χώρες της Μέσης Ανατολής να συντονίσουν μια επίθεση κατά του Ιράν αμέσως μετά τις επιθέσεις που εξαπέλυσαν εναντίον του οι ΗΠΑ και το Ισραήλ, αλλά απέτυχαν.
Η είδηση έχει ιδιαίτερη σημασία για τον πραγματικό ρόλο των ΗΑΕ και τον συσχετισμό δυνάμεων που διαμορφώνεται στην περιοχή, ιδιαίτερα αν αποδειχθούν αληθείς οι πληροφορίες της εφημερίδας «Financial Times» την Πέμπτη ότι η Σαουδική Αραβία μελετά την πιθανότητα σύναψης ενός συμφώνου μη επίθεσης με το Ιράν, ενδεχομένως και με άλλες χώρες της περιοχής.
Αναδημοσίευση από το Ριζοσπάστη του Σαββατοκύριακου 16-17/05
