Το «στρατηγικό αδιέξοδο» που περιέγραψε ο Αμερικανός ΥΠΕΞ, οι προετοιμασίες της ΕΕ για «υβριδική επίθεση» με «πολλά θύματα», οι νέες πυρηνικές απειλές που διατύπωσε ο Ρώσος Πρόεδρος, αλλά και η στρατιωτική κλιμάκωση με σφοδρά εκατέρωθεν χτυπήματα και πολλούς νεκρούς αμάχους, δείχνουν σε πόσο κρίσιμο σημείο βρίσκεται η ιμπεριαλιστική σύγκρουση ΗΠΑ – ΝΑΤΟ – ΕΕ και Ρωσίας στην Ουκρανία.
Στο πεδίο της μάχης δεν υπάρχει ξεκάθαρος νικητής, και ταυτόχρονα τα δύο στρατόπεδα μένουν ανυποχώρητα στους στόχους τους για τον γεωπολιτικό συσχετισμό δυνάμεων σε Ανατολική Ευρώπη, Βαλτική και Μαύρη Θάλασσα, για το μοίρασμα αγορών, πρώτων υλών, δρόμων μεταφοράς Ενέργειας και εμπορευμάτων. Ενας συμβιβασμός αυτήν τη στιγμή φαίνεται εξαιρετικά δύσκολος, πολύ περισσότερο που τόσο οι δυνάμεις του ΝΑΤΟ όσο και η Ρωσία εξοπλίζονται με φρενήρη ρυθμό, δαπανώντας δυσθεώρητα ποσά για στρατιωτικούς σκοπούς και πολεμική προπαρασκευή.
Εξάλλου, ένας συμβιβασμός θα έπρεπε να συμπεριλάβει και τα αντικρουόμενα συμφέροντα ΗΠΑ – Ευρωπαίων του ΝΑΤΟ, που προωθούν τα δικά τους γεωπολιτικά σχέδια και παζαρεύουν ο καθένας για λογαριασμό του.
Πολύ χαρακτηριστικά ο ΥΠΕΞ των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο περιέγραψε την κατάσταση στην Ουκρανία ως «στρατηγικό αδιέξοδο». Και, όπως επισημαίνει, τα αδιέξοδα αυτού του είδους έχουν ουσιαστικά δύο δρόμους εξόδου: Τη διαπραγμάτευση ή την κλιμάκωση. Το πρόβλημα είναι ότι σύμφωνα με τον ίδιο σήμερα δεν υπάρχουν ουσιαστικές προοπτικές για μια συμφωνία. Η Ρωσία επιμένει στον πλήρη έλεγχο του Ντονέτσκ, ενώ η Ουκρανία απορρίπτει την απαίτηση ως απαράδεκτη, είπε ο Ρούμπιο.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η Ουάσιγκτον «ανησυχεί» και για «γεωγραφική επέκταση της σύγκρουσης». Ο Ρούμπιο αναφέρθηκε στις νέες επιθέσεις εναντίον πλοίων στη Μαύρη Θάλασσα και πρόσθεσε ότι υπάρχει κίνδυνος για μια επιχείρηση δολιοφθοράς σε γειτονικές χώρες που είναι μέλη του ΝΑΤΟ, η οποία «θα μπορούσε να ξεφύγει από κάθε έλεγχο». Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να δημιουργήσει μια νέα πραγματικότητα: Ενα περιστατικό εκτός των άμεσων μετώπων του πολέμου να προκαλέσει «αντιδράσεις και αλυσιδωτές εξελίξεις» που θα εμπλέξουν κι άλλα κράτη.
Την περασμένη βδομάδα υπήρξε μία ακόμα διαρροή στον Τύπο. Σύμφωνα με Ευρωπαίους διπλωμάτες και αξιωματούχους που μίλησαν στο «Politico», οι τελευταίες συζητήσεις επικεντρώνονται σε ένα σενάριο σοβαρότερο από τις μέχρι τώρα μορφές «υβριδικών επιθέσεων», με στόχο ή αποτέλεσμα την πρόκληση πολλών θυμάτων. Εκτός από τη Λειψία, άλλα πρόσφατα περιστατικά ήταν ύποπτη πυρκαγιά σε εγκατάσταση στην Πολωνία που διαχειρίζεται επικοινωνίες Starlink και σχέδιο τοποθέτησης εμπρηστικών μηχανισμών σε κόμβους μεταφορών στην Ευρώπη και στη Βρετανία.
Μέσα στο θολό πλαίσιο των «υβριδικών» ή «τρομοκρατικών» επιθέσεων μπορούν να στηθούν προβοκάτσιες, και τα δύο στρατόπεδα να αξιοποιήσουν τέτοια περιστατικά ανάλογα με τη συγκυρία και τις επιδιώξεις τους.
«Ναι, συμφωνούμε μαζί του», σχολίασε την τοποθέτηση του Ρούμπιο ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμ. Πεσκόφ.
Φυσικά, οι ΗΠΑ θυμήθηκαν τη διπλωματία επειδή επαναπροσδιορίζουν τις στρατηγικές τους προτεραιότητες, και θέλοντας να αποκομίσουν τα μεγαλύτερα δυνατά κέρδη από την πολυετή εμπλοκή τους στην ιμπεριαλιστική σύγκρουση με τη Ρωσία.
Παζάρι ΗΠΑ – Ρωσίας για «Nord Stream» και «Lukoil»
Μια γεύση για το περιεχόμενο των παζαριών που γίνονται μεταξύ Ρωσίας και ΗΠΑ δίνει ρεπορτάζ του «Reuters» που επαναφέρει το ζήτημα των αγωγών φυσικού αερίου «Nord Stream». Η Ενέργεια άλλωστε ήταν και παραμένει βασική αιτία της ιμπεριαλιστικής σύγκρουσης στην Ουκρανία, συνολικά στην Ανατ. Ευρώπη.
Υψηλόβαθμοι Ρώσοι και Αμερικανοί αξιωματούχοι, μεταξύ τους και ο ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ Τζάρεντ Κούσνερ, έχουν πραγματοποιήσει συνομιλίες σχετικά με την είσοδο ενός Αμερικανού επενδυτή στους αγωγούς «Nord Stream», οι οποίοι μετέφεραν φυσικό αέριο στη Γερμανία πριν τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, ανέφεραν πέντε άνθρωποι με γνώση της υπόθεσης.
Στις συζητήσεις συμμετείχε ο Κίριλ Ντμίτριεφ, στενός σύμβουλος του Ρώσου Προέδρου.
Μια τέτοια συμφωνία θα επέτρεπε σε Αμερικανούς επενδυτές να αποκομίσουν κέρδη από τις ροές Ενέργειας προς την Ευρώπη μετά το τέλος του πολέμου.
Πάντως, Αμερικανός αξιωματούχος τόνισε ότι δεδομένων των εμποδίων μια συμφωνία είναι απίθανη μεσοπρόθεσμα. Οι αγωγοί φυσικού αερίου «Nord Stream» υπόκεινται σε κυρώσεις από τις ΗΠΑ και την ΕΕ, γεγονός που καθιστά παράνομη οποιαδήποτε επανεκκίνησή τους.
Η Γερμανία και άλλες ευρωπαϊκές χώρες, οι οποίες δαπανούν δισεκατομμύρια ευρώ για την ανοικοδόμηση των στρατιωτικών τους δυνατοτήτων, στον γεωπολιτικό ανταγωνισμό τους με τη Ρωσία, θα αντιδρούσαν σθεναρά στην επαναλειτουργία του «Nord Stream».
Επιπλέον, οι «New York Times» αποκάλυψαν ότι Ουάσιγκτον και Μόσχα έχουν συνάψει συμφωνία 20 δισ. δολαρίων που περιλαμβάνει πετρελαιοπηγές, διυλιστήρια και βενζινάδικα που ανήκουν στον ρωσικό ενεργειακό όμιλο, σε πολλές χώρες. Η «Lukoil» είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος παραγωγός πετρελαίου της Ρωσίας μετά τη «Rosneft», με ευρεία παρουσία εκτός Ρωσίας και δραστηριότητες σε Ευρώπη, Κεντρική Ασία και Μέση Ανατολή.
Η Γερμανία κάνει μπίζνες με την Ουκρανία σε όπλα και Ενέργεια
Την περασμένη βδομάδα επισκέφτηκε το Κίεβο ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς, «κομίζοντας» 1 δισ. ευρώ σε στρατιωτική βοήθεια και 350 εκατ. για το ενεργειακό δίκτυο της Ουκρανίας, που έχει πληγεί από τα ρωσικά χτυπήματα.
Ο Μερτς συνοδευόταν από τους επικεφαλής γερμανικών πολεμικών και ενεργειακών κολοσσών: «Siemens Energy», «Hensoldt», «Diehl Defence», «Quantum Systems».
Στη διάρκεια της επίσκεψης οριστικοποιήθηκε και μια συμφωνία για την κοινή παραγωγή διαφόρων ειδών drones, πυραύλων και σχετικού λογισμικού. Ενδεικτικά, τον περασμένο Απρίλη η «Quantum Systems» και η ουκρανική «WIY Drones» ίδρυσαν την κοινοπραξία «Quantum», η οποία κατασκευάζει συστήματα αεράμυνας. Η συμφωνία περιλαμβάνει επίσης την κοινή ανάπτυξη και παραγωγή όπλων βεληνεκούς άνω των 1.000 χλμ., που θα μπορούν να πλήξουν στόχους βαθιά μέσα στο ρωσικό έδαφος.
Οι υπουργοί Ενέργειας της Ουκρανίας και της Γερμανίας συζήτησαν την παροχή υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) μέσω γερμανικών υποδομών στην Ουκρανία, και τη συνεργασία ευρωπαϊκών εταιρειών στη χρήση υποδομών αποθήκευσης φυσικού αερίου στην Ουκρανία.
Το Κίεβο έχει δηλώσει το ενδιαφέρον του για την αύξηση των εισαγωγών LNG, προσφέροντας σε ευρωπαϊκούς ομίλους την επιλογή αποθήκευσης των δικών τους ποσοτήτων φυσικού αερίου σε υπόγειες υποδομές αποθήκευσης σε ουκρανικό έδαφος.
Η Ουάσιγκτον καλεί τους Ευρωπαίους του ΝΑΤΟ για συνομιλίες
Ετσι, η αμερικανική κυβέρνηση κάλεσε και τους Ευρωπαίους στις διαπραγματεύσεις που διεξάγονται Παρασκευή και Σάββατο στο Μαϊάμι της Φλόριντα.
Οι Ουκρανοί διαπραγματευτές συναντιούνται για δυο μέρες με τους απεσταλμένους του Ντόναλντ Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ και Στιβ Γουίτκοφ. Η ουκρανική ομάδα αποτελείται από τον Κίριλο Μπουντάνοφ, διευθυντή του γραφείου του Ζελένσκι, τον πρώην υπουργό Αμυνας Ρουστέμ Ουμέροφ και άλλους δύο αξιωματούχους, τον Σέρχι Κισλίτσια και τον Νταβίντ Αραχάμια.
Κλήθηκαν επίσης να συμμετάσχουν οι σύμβουλοι εθνικής ασφαλείας της Γαλλίας, της Γερμανίας και της Βρετανίας, εκπρόσωποι της ΕΕ και του ΝΑΤΟ. Οι συζητήσεις θα επικεντρωθούν σε «νέες ιδέες» για τον τερματισμό του πολέμου με τη Ρωσία, κυρίως σε «προτάσεις εγγυήσεων ασφαλείας για την Ουκρανία» και «ένα σχέδιο ευημερίας για μετά τον πόλεμο», τόνισαν Αμερικάνοι αξιωματούχοι.
Η πυρηνική απειλή σταθερά στο τραπέζι
Συγχρόνως οι εντάσεις μεταξύ Ευρώπης και Ρωσίας κορυφώνονται. Την περασμένη βδομάδα ο Βλ. Πούτιν κατηγόρησε Ευρωπαίους αξιωματούχους ότι προετοιμάζονται για πιθανή σύγκρουση αργότερα μέσα στη δεκαετία, επικαλούμενος στρατιωτικές ασκήσεις στη Βαλτική Θάλασσα και δηλώσεις σχετικά με τον θύλακα του Καλίνινγκραντ.
Η Ρωσία δεν σχεδιάζει να επιτεθεί στην Ευρώπη, είπε ο Πούτιν, αλλά προειδοποίησε ότι οποιαδήποτε άμεση επίθεση σε ρωσικό έδαφος θα αναγκάσει τη Μόσχα να εξετάσει το ενδεχόμενο χρήσης ολόκληρου του φάσματος των όπλων που έχει στη διάθεσή της. Αντίστοιχες προειδοποιήσεις είχαν διατυπώσει και ρωσικές πρεσβείες ευρωπαϊκών πρωτευουσών προς το ΝΑΤΟ.
«Κατανοούμε ότι θα αντιμετωπίζαμε έναν αντίπαλο διπλάσιο από εμάς σε όρους πληθυσμού, με σημαντικές οικονομικές και στρατιωτικές δυνατότητες», δήλωσε ο Πούτιν. «Δεν διαθέτουμε τόσο πολλές δυνάμεις και μέσα για να αντιμετωπίσουμε αυτήν την απειλή. Κανείς όμως δεν διαθέτει τα μέσα καταστροφής που διαθέτει σήμερα η Ρωσία. Και αυτά είναι τα ανταγωνιστικά μας πλεονεκτήματα», πρόσθεσε, στέλνοντας μήνυμα.
Στο μεταξύ, το κοινοβούλιο της Λιθουανίας ψήφισε υπέρ της άρσης της συνταγματικής απαγόρευσης των πυρηνικών όπλων στη χώρα, στην πρώτη από τις δύο απαιτούμενες ψηφοφορίες για την αλλαγή αυτή. Σύμφωνα με τον Πρόεδρο της χώρας δεν υπάρχουν άμεσα σχέδια για την αποθήκευση πυρηνικών όπλων στη Λιθουανία, αλλά η κατάργηση της σχετικής διάταξης θα επιτρέψει στη χώρα να αναλάβει δράση «αν αλλάξει η κατάσταση ασφαλείας».
Την ετήσια πυρηνική του άσκηση ετοιμάζεται να πραγματοποιήσει το ΝΑΤΟ στην Ιταλία, από 13 μέχρι 23 Οκτώβρη.
Η άσκηση αυτή είναι μια «εκπαίδευση ρουτίνας, που έχει σχεδιαστεί πολύ καιρό πριν και εντάσσεται στις προσπάθειες του ΝΑΤΟ να διατηρήσει το επίπεδο ετοιμότητάς του», ανακοίνωσε η ιμπεριαλιστική «συμμαχία».
Περίπου 17 χώρες – μέλη του ΝΑΤΟ θα συμμετάσχουν σε μια άσκηση λίγο διαφορετική από αυτές που είχαν πραγματοποιηθεί τα προηγούμενα χρόνια, τονίστηκε.
Αναδημοσίευση από το Ριζοσπάστη του Σαββατοκύριακου 10-11/10
