Την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων για την οριοθέτηση των μεταξύ τους ΑΟΖ ανακοίνωσαν χτες Κύπρος και Λίβανος, στο πλαίσιο επίσημης επίσκεψης που πραγματοποίησε στη Βηρυτό ο Κύπριος Πρόεδρος Νίκος Χριστοδουλίδης.
Οι σχετικές συνομιλίες είχαν ξεκινήσει το 2007 και κατέληξαν μετά από χρόνια πολύπλευρων (όχι μόνο διμερών) παζαριών και διαφωνιών, σε μια περίοδο που σε όλη τη Νοτιοανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή φουντώνουν τα σχέδια «διευθετήσεων» για την προώθηση των ευρωατλαντικών σχεδιασμών στην Ενέργεια, ενώ η περιοχή φλέγεται και από τις πολεμικές συγκρούσεις, παρά τους όποιους πρόσκαιρους και εύθραυστους συμβιβασμούς.
Ο Ν. Χριστοδουλίδης υποστήριξε ότι «αδιαμφισβήτητα (…) τέτοιου είδους συμφωνίες αποτελούν στρατηγικό θεμέλιο περιφερειακής σταθερότητας και ασφάλειας σε μια δύσκολη περιοχή, με πολλές προκλήσεις», ενώ πηγές της κυπριακής κυβέρνησης εστίασαν στη «δυναμική στην Ανατολική Μεσόγειο» που διαμορφώνεται «με πρωταγωνιστή την Κυπριακή Δημοκρατία ως σταθερό και αξιόπιστο παράγοντα». Πρόσθεσε δε ότι μπαίνουν «βάσεις για την ευρύτερη συνεργασία στην περιοχή της Μεσογείου, η οποία μπορεί να καταστεί εναλλακτικός ενεργειακός διάδρομος προς την Ευρώπη».
Ο δε Ζοζέφ Αούν, Πρόεδρος του Λιβάνου, αναφέρθηκε στη μεγάλη σημασία των διμερών συμφωνιών και της από κοινού προώθησης γεωτρήσεων για υδρογονάνθρακες, προσθέτοντας ότι υπάρχει και κοινός σχεδιασμός με την Κύπρο για συνεργασία των Κέντρων Ερευνας και Διάσωσης των δύο χωρών. Είπε ακόμα ότι ο Λίβανος αναμένει την έναρξη της κυπριακής προεδρίας στο Συμβούλιο της ΕΕ, για την ενίσχυση των μηχανισμών συνεργασίας Βηρυτού – Βρυξελλών.
Βέβαια τους πανηγυρισμούς διαψεύδει η πραγματικότητα, με πολύ πρόσφατη τη σοβαρή ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή, όπου το Ισραήλ, παρά τη συμφωνία ενεργειακής συνεργασίας που έκλεισε με τον Λίβανο το 2022, με αμερικανική διαμεσολάβηση μάλιστα, καθόλου δεν δίστασε ούτε να βομβαρδίσει εδάφη του Λιβάνου, ούτε να καταλάβει σημεία του που θεωρεί στρατηγικά, ούτε να μοιράζει απειλές για κλιμάκωση, μοιράζοντας διαπιστευτήρια μακελάρη με την ισοπέδωση της Γάζας!
Το Κυπριακό Πρακτορείο Ειδήσεων μετέδιδε πληροφορίες σύμφωνα με τις οποίες η συμφωνία Κύπρου – Λιβάνου στηρίζεται στη βάση της Μέσης Γραμμής, αν και μέχρι χτες δεν είχε υπάρξει επίσημη ενημέρωση. Διάφορα δημοσιεύματα κατέγραφαν ότι οι δύο χώρες θα ξεκινήσουν διαπραγμάτευση και για συνεκμετάλλευση κοιτασμάτων που – αρχικά – ενδεχομένως επεκτείνονται και στις δύο ΑΟΖ, ενώ έχουν αρχίσει συνομιλίες και για την ηλεκτρική διασύνδεση μεταξύ τους: Ηδη κατατέθηκε αίτημα στην Παγκόσμια Τράπεζα για μελέτη βιωσιμότητας, ενώ χώρες του Κόλπου εξέφρασαν ενδιαφέρον να χρηματοδοτήσουν το έργο.
Σημειωτέον, στο πλαίσιο των συμφωνηθέντων θα ενισχυθούν οι Ενοπλες Δυνάμεις του Λιβάνου τόσο από την Κύπρο όσο και από την ΕΕ, ενώ θυμίζουμε ότι ρόλο στις εξελίξεις και «μερτικό» διεκδικεί και η ελληνική αστική τάξη, με την κυβέρνηση μάλιστα να σπεύδει τις προηγούμενες μέρες να κλείσει τη συμφωνία για αποστολή τεθωρακισμένων οχημάτων. Τα ίδια δημοσιεύματα παρατηρούσαν το σημαντικό ενδιαφέρον των ΗΠΑ, «καθώς θεωρούν ότι οι εξελίξεις αυτές (…) αποδυναμώνουν τη Χεζμπολάχ», σύμμαχο του Ιράν, ενώ ανοίγει και ο δρόμος «για ενδεχόμενο ενεργειακό ενδιαφέρον από αμερικανικές εταιρείες».
Μη μας αγνοείτε, διαμηνύει η Αγκυρα
Στο μεταξύ, ο Τούρκος υπουργός Αμυνας Γιασάρ Γκιουλέρ σε νέες δηλώσεις του τόνισε ότι «καταβάλλουμε κάθε είδους προσπάθεια για την προστασία των δικαιωμάτων και των συμφερόντων μας στη γαλάζια και ουράνια πατρίδα μας, και εκτελούμε αποτελεσματικά τις δραστηριότητές μας στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο, σύμφωνα με τα εθνικά μας συμφέροντα. Από την άλλη πλευρά, επιθυμούμε και την επίλυση των προβλημάτων που υπάρχουν ανάμεσα σε μας και στη γείτονά μας Ελλάδα, την ανάπτυξη του υφιστάμενου θετικού περιβάλλοντος διαλόγου, ώστε και η θάλασσα του Αιγαίου να γίνει περιοχή ειρήνης και σταθερότητας.
Παράλληλα προβαίνουμε σε διπλωματικές πρωτοβουλίες στο πλαίσιο του Διεθνούς Δικαίου και εφαρμόζουμε με αποφασιστικότητα κάθε αναγκαίο μέτρο στο πλαίσιο της αμοιβαιότητας, έναντι κάθε είδους έργου και πρωτοβουλίας που επιχειρεί να υλοποιήσει μονομερώς η Ελλάδα στην περιοχή. Επίσης τονίζουμε με κάθε ευκαιρία ότι δεν θα μπορέσει να πραγματοποιηθεί κανένα έργο στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο το οποίο αγνοεί τη χώρα μας ή έχει την πρόθεση να σφετεριστεί τα δικαιώματά μας. Συνεχίζουμε να υπερασπιζόμαστε και τα δικαιώματα και τα συμφέροντα των αδελφών μας στην Κύπρο».
Επέμεινε δε ότι «η μοναδική διέξοδος για μια δίκαιη και μόνιμη λύση στο νησί είναι η αποδοχή της κυριαρχικής ισότητας και του ισότιμου διεθνούς καθεστώτος των Τουρκοκυπρίων, αποτελεί μια πραγματικότητα», κατηγορώντας τη Λευκωσία για «στρατιωτικές και πολιτικές σχέσεις με χώρες εντός και εκτός της περιοχής» και εξοπλισμούς που προχωρούν «με τρόπο που θα αυξήσει την ένταση και θα βλάψει τη σταθερότητα».
