Αντιπυρική Περίοδος 2020

Φωτιά Πυρκαγιά Κορινθία2
[φωτό αρχείου]Πηγή: Eurokinissi

Ξεκίνησε η αντιπυρική περίοδος στη χώρα μας φέτος. Η κυβέρνηση καθησυχάζει την κοινή γνώμη και προσπαθεί να αποδείξει ότι με τις ενέργειές της η χώρα μας φέτος είναι θωρακισμένη και έτοιμη να αντιμετωπίσει τις πυρκαγιές που θα σημειωθούν.

Σε σύσκεψη το Σάββατο 2 Μαΐου, υπό τον υπουργό Προστασίας του Πολίτη, Μιχάλη Χρυσοχοΐδη και τον υφυπουργό Πολιτικής Προστασίας και Διαχείρισης Κρίσεων, Νίκο Χαρδαλιά, στις εγκαταστάσεις της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας, ειπώθηκε από τον υφυπουργό ότι “ο μηχανισμός της Πολιτικής Προστασίας έχει ενισχυθεί σημαντικά, τόσο σε επίπεδο υλικό-τεχνικού εξοπλισμού όσο και σε επίπεδο ανθρώπινου δυναμικού. Ειδικά για φέτος ο μηχανισμός ενισχύεται με επιπλέον 3 βαρέως τύπου ελικόπτερα και νέα πυροσβεστικά οχήματα, ενώ ιδρύονται και 2 νέες αερομεταφερόμενες μονάδες του Αιγαίου και του Ιονίου, με έδρα τη Σάμο και τον Άραξο, αντίστοιχα. Επίσης, ιδρύονται 84 νέα εποχικά πυροσβεστικά κλιμάκια με ιδιαίτερη έμφαση σε περιοχές με υψηλό δείκτη επικινδυνότητας και εντάσσονται επιπλέον 1.300 εποχικοί πυροσβέστες στον επιχειρησιακό σχεδιασμό”. Ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη επισήμανε ότι αυτή η ενίσχυση, καθώς και το νομοθετικό πλαίσιο που ψηφίστηκε τον Φεβρουάριο του 2020 [Ν.4662/2020 (Α’ 27)],αποτελούν μία εξαιρετική ευκαιρία για την περαιτέρω αναβάθμιση τόσο του Πυροσβεστικού Σώματος (Π.Σ.) όσο και εν γένει του μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας, αλλά και παρακαταθήκη για το μέλλον, με στόχο πάντα την προστασία της ανθρώπινης ζωής, της περιουσίας των Ελλήνων πολιτών και του φυσικού περιβάλλοντος.

Είναι, όμως έτσι τα πράγματα;

Πράγματι η χρηματοδότηση είναι αυξημένη ως προς την παροχή υπηρεσιών δασοπυρόσβεσης με την ενοικίαση περισσότερων από κάθε φορά ελικοπτέρων δασοπυρόσβεσης με τα πληρώματά τους και την τεχνική υποστήριξη. Μέχρι σήμερα το κόστος ενοικίασης ελικοπτέρων ανέρχεται ετησίως περί τα 20 εκατομμύρια ευρώ, χωρίς να ληφθούν υπόψη οι ενδεχόμενες επεκτάσεις των συμβάσεων. Φυσικά με την αύξηση ελικοπτέρων δασοπυρόσβεσης φέτος και το κόστος που φορτώνεται στην πλάτη του ο λαός είναι μεγαλύτερο, χωρίς να δημιουργεί υποδομή για μελλοντική χρήση και εμπειρία, αφού και πάλι μια χούφτα μονοπωλιακών ομίλων στην αεροπυρόσβεση και τεχνική υποστήριξη θα καρπωθεί το κέρδος.

Αλλά ας δούμε γιατί προέκυψε η “ανάγκη” φέτος για αυξημένη χρηματοδότηση σε αυτόν το τομέα. Πολύ απλά γιατί ο εθνικός εναέριος στόλος είναι απαρχαιωμένος και ασυντήρητος. Είναι αξιοσημείωτο ότι τα 11 Canadair CL-215 (Bombardier) έχουν ηλικία 31 έως 45 έως 31 χρόνια, αλλά και τα νεότερα 7 CL-415 πάνω από είκοσι χρόνια ζωής. H Ελληνική Αεροπορική Βιομηχανία (Ε.Α.Β) συντηρεί τα αεροσκάφη (α/φ) CL-215 και CL-415. Η διαθεσιμότητα κάθε χρόνο των παραπάνω αεροσκαφών δασοπυρόσβεσης στην αντιπυρική περίοδο είναι 7 έως και 9 α/φ στην καλύτερη περίπτωση.

Οι διαθεσιμότητες, όμως, των απαρχαιωμένων CL-215 είναι πλασματικές αφού εξαιτίας της παλαιότητας διαρκώς βγάζουν προβλήματα ακόμα και όταν είναι έτοιμα για απογείωση ενώ στις υψηλές θερμοκρασίες δεν δύναται να επιχειρήσουν.

Η χρόνια υποβάθμιση της ΕΑΒ (αμυντική βιομηχανία στρατηγικού χαρακτήρα) από όλες τις κυβερνήσεις, η έλλειψη χρηματοδοτήσεων για την κάλυψη του αναγκαίου μόνιμου προσωπικού και η απόφαση πρόσφατα του Υπουργείου Οικονομικών που αποτελεί το μοναδικό μέτοχο της ΕΑΒ, να “κόψει” περίπου 10% από τις αποδοχές των εργαζομένων στην ΕΑΒ, καταργώντας το επίδομα επικινδυνότητας και ανθυγιεινού και τις μισθολογικές παροχές, έχει οδηγήσει τους εργαζόμενους σε απεργιακές κινητοποιήσεις, με αβέβαιη τη συντήρηση και των πυροσβεστικών α/φ. Και όλα αυτά εν μέσω της πανδημίας του Covid-19.

Η σύσκεψη που πραγματοποιήθηκε την 7-5-220 στο ΥΠΕΘΑ ανέδειξε τα προβλήματα συντήρησης του Εθνικού εναέριου στόλου. Ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας Νικόλαος Παναγιωτόπουλος αναφέρθηκε στα προβλήματα της ΕΑΒ και της καθυστέρησης συντήρησης του εθνικού εναέριου στόλου. Χαρακτηριστικά είπε ότι “…..Θα ξεκινήσουμε με έξι και θα φτάσουμε στα εννιά στη διάρκεια της περιόδου, εάν όλα πάνε καλά, που θα φροντίσουμε να πάνε όλα καλά. Σε κάθε περίπτωση όμως, όπως καταλαβαίνετε, η παλαιότητα των αεροσκαφών και των μέσων, η φθορά που υφίστανται με κάθε έξοδο, δημιουργούν ανάγκες και απαιτήσεις. Είμαστε εδώ για να τις αντιμετωπίσουμε».

Όσον αφορά στα α/φ pezetel και Grouman που διαθέτει ο εθνικός εναέριος στόλος δασοπυρόσβεσης, πέρα από τα προβλήματα συντήρησής τους, όσα είναι διαθέσιμα μπορούν να χρησιμοποιηθούν μόνο για επιτήρηση και αρχική προσβολή της πυρκαγιάς για λόγους μικρής χωρητικότητας νερού των δεξαμενών τους.

Η Υπηρεσία Εναερίων Μέσων του Π.Σ διαθέτει 3 ελικόπτερα BK-117 και 2 Super Puma που χρησιμοποιούνται για εναέριο συντονισμό, πρόληψη και υποτυπώδη δασοπυρόσβεση, εξ αιτίας του μικρού κάδου νερού. Η Υπηρεσία Εναερίων Μέσων του Π.Σ διαθέτει ικανοποιητικές διαθεσιμότητες αλλά δεν διαθέτει επαρκές αριθμό ιπτάμενων πληρωμάτων.

Είναι αδιανόητο δυο χρόνια μετά τους 102 νεκρούς, ο στόλος των εναερίων μέσων να μην βρίσκεται σε ικανοποιητικό τουλάχιστον επίπεδο ετοιμότητας και μέχρι σήμερα να μην έχει γίνει έστω και τμηματική αντικατάσταση με νέα α/φ δασοπυρόσβεσης.

Είναι γνωστό, όμως, ότι οι δασικές πυρκαγιές δεν σβήνουν από τα εναέρια μέσα αλλά από τις καλά οργανωμένες επίγειες δυνάμεις με επαρκή διασπορά δυνάμεων. Η αεροπυρόσβεση είναι αναγκαία για την αρχική προσβολή των πυρκαγιών, μέχρι να φτάσουν στο τόπο του συμβάντος ικανές πυροσβεστικές δυνάμεις με τα κατάλληλα μέσα και εφόδια για την αντιμετώπισή τους.

Σε ποια όμως κατάσταση από πλευράς οργανικής δύναμης βρίσκεται το Πυροσβεστικό Σώμα;

Οι πιστώσεις που ενέκρινε η κυβέρνηση για το Π.Σ., είναι μόλις κατά 272.000 ευρώ αυξημένες σε σχέση με πέρυσι για όλες τις λειτουργικές του ανάγκες. Παράλληλα οι δαπάνες που αφορούν τη συντήρηση, τις επισκευές και τα καύσιμα πυροσβεστικών οχημάτων παντός τύπου, είναι μειωμένες κατά 1,8 εκατομμύρια ευρώ περίπου. Οι μόνες αυξημένες πιστώσεις κατά 34% , είναι αυτές για ενοικίαση εναέριων μέσων με τα πληρώματά τους και την τεχνική υποστήριξη.

Οι ελλείψεις σε μόνιμο προσωπικό διατηρούνται και διευρύνονται με τις αρμοδιότητες που ανατέθηκαν στο Πυροσβεστικό Σώμα για τη στελέχωση των αεροδρομίων της Fraport και των εθνικών αυτοκινητόδρομων. Η κάλυψη των ελλείψεων συνεχίζει να γίνεται με εποχικούς πυροσβέστες.

Πράγματι για φέτος, αυξάνεται το προσωπικό του Πυροσβεστικού Σώματος κατά 1.300 επιπλέον εποχικούς πυροσβέστες, μετά την προκήρυξη διαγωνισμού από το Πυροσβεστικό Σώμα. Με δεδομένο, όμως, ότι η πρόσληψή τους δεν έχει γίνει ακόμη, αφού …στο παρά πέντε της αντιπυρικής περιόδου αυτή αποφασίσθηκε, αναρωτιέται κανείς πότε όλοι αυτοί οι νέοι και χωρίς την απαραίτητη εμπειρία εποχικοί πυροσβέστες θα προλάβουν να εκπαιδευτούν σωστά και πως θα μπορέσουν να καταστείλουν πυρκαγιές αποτελεσματικά, διαφυλάσσοντας παράλληλα τη σωματική τους ακεραιότητα;

Η αναγκαιότητα που υπάρχει για ίδρυση αρκετών νέων πυροσβεστικών υπηρεσιών για την κάλυψη αναγκών σε διάφορες περιοχές της χώρας, αντιμετωπίζεται από την κυβέρνηση με την ίδρυση εποχικών κλιμακίων πράγμα που ικανοποιεί και αιτήματα τοπικών δημοτικών αρχών. Στελεχώνονται κυρίως με εποχικό προσωπικό και αποδυνάμωση οργανικής δύναμης από περιφερειακές διοικήσεις, λειτουργώντας μόνο την αντιπυρική περίοδο.

Η συνεχής μετακίνηση πυροσβεστικών δυνάμεων, σε περίπτωση συμβάντων κάθε αντιπυρική περίοδο, από περιφέρεια σε περιφέρεια, εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά από τους τομείς ευθύνης τους, για να μπαλώσουν τα κενά, ανατρέπει τον επιχειρησιακό σχεδιασμό για την πυροπροστασία αρκετών περιφερειών.

Η μειωμένη κρατική χρηματοδότηση έχει συνέπειες και στην αποτελεσματική λειτουργία του μηχανοκίνητου στόλου του Π.Σ., όπου εκατοντάδες οχήματα παραμένουν παροπλισμένα λόγω βλαβών και φθαρμένων ελαστικών, 800 περίπου έχουν εξαντλήσει το όριο ζωής τους με συνεχή λειτουργία 30 ή και 40 ετών, με ότι αυτό συνεπάγεται πρώτα για τη ζωή των οδηγών και πληρωμάτων τους και φυσικά την επιχειρησιακή δυνατότητα αξιοποίησής τους.

Ο ατομικός εξοπλισμός προστασίας των πυροσβεστών για χρόνια τώρα έχει αφεθεί στις “ευγενικές χορηγίες και δωρεές” εφοπλιστών και επιχειρηματικών ομίλων που “πατσίζουν” τις όποιες φορολογικές υποχρεώσεις τους με τον τρόπο αυτό και δημιουργούν ψευδεπίγραφα στην κοινή γνώμη την εικόνα τους ως εθνικοί ευεργέτες.

Η αντιπυρική περίοδος ελαστικοποιεί τις εργασιακές σχέσεις του πυροσβέστη. Δεν υφίσταται η στοιχειώδης προστασία της υγείας και της ασφάλειάς του στην εργασία. Καλείται σε “προληπτικές επιφυλακές” με βάση τον δείκτη επικινδυνότητας των πυρκαγιών. Στην ουσία επιδιώκεται να μπαλωθεί η ανεπάρκεια του προσωπικού για την οποία μιλήσαμε προηγουμένως. “Φορτώνεται” με απλήρωτη υπερεργασία και ατελείωτα ωράρια, χωρίς να λαμβάνεται μέριμνα για την υγιεινή και ασφάλειά του. Γιά ένα αξιοπρεπή τόπο ξεκούρασής του, για διοικητική υποστήριξη σίτισσής του, για να ριχθεί την επομένη σε μάχη με τη φωτιά. Στη συνέχεια η υπηρεσία του, χορηγεί προσθετικά εκατοντάδες ρεπό ως αποζημίωση. Φεύγοντας από την υπηρεσία για συνταξιοδότηση, γίνονται δωρεά, στο κράτος που αποφάσισε να τους ανταμείβει με αυτόν τον τρόπο, αφού σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να χορηγηθούν. Κάθε χρόνο, η κάθε κυβέρνηση προκλητικά εκφράζει τις ευχαριστίες του για το Πυροσβεστικό Σώμα που δίνει όλες του τις δυνάμεις για την προστασία του πολίτη και της χώρας από τις δασικές καταστροφές, χωρίς ποτέ να διορθώνει αυτές τις αδικίες.

Φέτος, προστίθεται και νέα σοβαρή αρνητική εξέλιξη για τους πυροσβέστες. Είναι οι μεταθέσεις με τον νέο Κανονισμό Μεταθέσεων (νόμος 4662/2020). Έτσι κινδυνεύουν με μεταθέσεις πυροσβέστες που υπηρετούν σε υπηρεσίες με λειψή οργανική δύναμη, προκειμένου να καλυφθούν κάποιες πιο υποστελεχωμένες υπηρεσίες. Η υπηρεσιακή, προσωπική και οικογενειακή ζωή εκατοντάδων πυροσβεστών θα μπει σε περιπέτειες ενώ ίσχυε γι αυτούς το καθεστώς του αμετάθετου από την πόλη συμφερόντων τους, τα τελευταία 24 χρόνια.

Δύο χρόνια από το ολοκαύτωμα στο Μάτι και δεν έχουν πραγματοποιηθεί στη χώρα μας τα απαιτούμενα αντιπυρικά έργα, με προτεραιότητα τις ευαίσθητες από άποψη επικινδυνότητας περιοχές. Συνεχίζεται η υποχρηματοδότηση της Δασικής υπηρεσίας, παρόλο που όλοι συμφωνούν – τουλάχιστον στα λόγια – ότι η πρόληψη είναι μια από τις βασικότερες συνθήκες αντιμετώπισης των πυρκαγιών. Βασικός στόχος όλων των κυβερνήσεων μέχρι σήμερα, παρά τους θεατρινισμούς προστασίας του περιβάλλοντος, ήταν ο δασικός πλούτος της χώρας να περάσει με τον έναν ή με τον άλλο τρόπο στα χέρια μεγάλων οικονομικών συμφερόντων για αξιοποίηση.

Από την υποχρηματοδότηση τι αντιμετωπίζουμε σήμερα;

Έλλειψη αντιπυρικών ζωνών, μη σύνταξη σχεδίων ασφαλούς εκκένωσης και οργανωμένης απομάκρυνσης-διαφυγής του πληθυσμού σε περιπτώσεις πυρκαγιών που οδηγούν σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης. Ανυπαρξία καθαρισμού των δασών, μη κατασκευή των απαιτούμενων δασικών δρόμων για την πρόσβαση και προσέγγιση των πυροσβεστικών οχημάτων και δυνάμεων, μη συντήρηση των υπαρχόντων δασικών δρόμων, έλλειψη κατασκευής-συντήρησης επαρκούς δικτύου υδροδότησης των πυροσβεστικών οχημάτων. Επιπλέον, διατηρείται και διευρύνεται (ν.4685/7-5-2020 [Α’ 92])το θεσμικό πλαίσιο όλων των αντιδασικών νόμων που ευνοούν τους εμπρησμούς στα δάση και την αλλαγή χρήσης της γης, για εκμετάλλευση.

Η αντιμετώπιση δασικών καταστροφών με απώλειες περιουσιών και εκατόμβες νεκρών, δεν μπορεί να επιτευχθεί όταν η Ε.Ε και οι κυβερνήσεις μέχρι σήμερα βάζουν στη ζυγαριά τη χρηματοδότηση δράσεων πρόληψης και εκπόνησης – υλοποίησης έργων στο πλαίσιο “κόστους – οφέλους”.

Σάββας Θεοδωρής
Αντιστράτηγος ΠΣ ε.α., μέλος του Δ.Σ της Πανελλήνιας Ένωσης Αποστράτων Πυροσβεστικού Σώματος

Ετικέτες:

Δείτε ακόμα...