Αρμενία- Αζερμπαϊτζάν: Εχθρός τους, μόνο ο καπιταλισμός

ναγκόρνο καραμπάχ

Η περιοχή του Αζερμπαϊτζάν και της Αρμενίας, πάντα ιστορικά ‘έλκυε’ το καπιταλιστικό ενδιαφέρον για εκμετάλλευση των πηγών ενέργειας, του πλούσιου σε μεταλλεύματα εδαφών τους. Η Τουρκία ήδη από το 1916 ως το 1918 κατέλαβε μεγάλο μέρος της Υπερκαυκασίας, όπως της Αρμενίας και του Αζερμπαϊτζάν.

Μια από τις πρώτες πράξεις της σοβιετικής εξουσίας, για το λαό της Αρμενίας ήταν το διάταγμα του Σοβιέτ των επιτρόπων του λαού, της 29/12/1917 “Για την τουρκική Αρμενία” το οποίο απαιτούσε την ολοκληρωτική απελευθέρωση των Αρμενίων. Κάτι που δεν μπόρεσε να γίνει γιατί οι αντεπαναστατικές δυνάμεις κατάφεραν για ένα διάστημα να αποσπάσουν την Υπερκαυκασία απο τη Σοβιετική Ρωσία.

Το 1918 στο πλαίσιο της ιμπεριαλιστικής επέμβασης ενάντια στην εργατική εξουσία, η Τουρκία εισβάλλει στην Αρμενία καταλαμβάνοντας μεγάλο μέρος της, με ταυτόχρονη εισβολή και στο Αζερμπαϊτζάν. Ανατρέπουν την εργατική εξουσία προσωρινά σε συνεργασία με τους Εσέρους και τους Άγγλους ιμπεριαλιστές, τουφεκίζοντας την ηγεσία της Κομμούνας του Μπακού, η οποία παρά τις απώλειες, υπήρξε το μοναδικό στήριγμα της σοβιετικής εξουσίας στην Υπερκαυκασία.

αρμενία στρατιώτης

Στο Αζερμπαϊτζάν, υπήρξαν ηρωικές μάχες το 1918-19 για την επαναφορά της εργατικής εξουσίας, όπως π.χ. τη μεταφορά βενζίνης απο τους κομμουνιστές για την ενίσχυση του Κόκκινου Στρατού ενάντια στην εισβολή της Αντάντ και του εμφύλιου πολέμου. Το προλεταριάτο το 1918-19 οργάνωνε μαζικές διαδηλώσεις και απεργίες. Το 1919 κάτω από τον αγώνα των εργατών όλης της Υπερκαυκασίας, η αποσύνθεση των αγγλικών στρατευμάτων κατοχής απο το κυνηγητό των μπολσεβίκων, η συντριβή των λευκοφρουρών, οδήγησε στην αποκατάσταση της σοβιετικής εξουσίας.

Στην Αρμενία, το 1918 οι Τούρκοι κατείχαν μεγάλο μέρος της χώρας. Τον Μάη του 1920 οι αγώνες των εργαζομένων κατέληξαν σε ένοπλη εξέγερση και δημιουργίας εργατικής εξουσίας. Ακολουθεί η κατάπνιξή της από τους αστούς σε συνεργασία με την Αντάντ. Ετσι, τον Σεπτέμβρη του 1920 οι Τούρκοι, επανέρχονται με πολεμικές επιχειρήσεις εναντίον της, καταλαμβάνοντας τα 2/3 της χώρας, κάτι που ανατράπηκε ύστερα απο την επαναφορά της σοβιετικής εξουσίας στις 29 Νοέμβρη του 1920.

Σήμερα στο πλαίσιο των νέων πολεμικών συγκρούσεων μεταξύ τους, τα αστικά ΜΜΕ αναμασούν τη θεωρία του ‘αιώνιου μίσους’. Οι ίδιες ιμπεριαλιστικές δυνάμεις ΗΠΑ,Βρετανία, Γερμανία, Τουρκίας, αλλά και τώρα ΝΑΤΟ,ΕΕ, μαζί με τις εγχώριες αστικές τάξεις της περιοχής, στοχεύουν στον έλεγχο των αγορών. Η ανάφλεξη του ‘μετώπου’ Αζερμπαϊτζάν-Αρμενίας για το Ναγκόρνο Καραμπάχ αποτελεί χρυσή ευκαιρία επέμβασης, ιδίως της Τουρκίας, η οποία στοχεύει στο να αναδειχθεί σε παράγοντα στην περιοχή του Καυκάσου.

αρμενία

Μετά από σφοδρές μάχες στο θύλακα Ναγκόρνο Καραμπάχ με πολλούς νεκρούς και τραυματίες, από τα μεσάνυχτα Αζερμπαϊτζάν και Αρμενία βρίσκονται σε εμπόλεμη κατάσταση. Μια περιφέρεια [Ναγκόρνο Καραμπάχ] που το 1991 κήρυξε μονομερώς την ανεξαρτησία του με τη στήριξη της Αρμενίας, κράτος κατεξοχήν χριστιανικό. Ακολούθησαν πολλές ένοπλες συγκρούσεις με χιλιάδες νεκρούς και την ‘διαμεσολάβηση’ του Οργανισμού για την Ασφάλεια και Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ) το 1994.

Η Τουρκία, είχε και έχει σαφείς γεωστρατηγικές φιλοδοξίες στην περιοχή του Καυκάσου και τις χώρες της Κεντρικής Ασίας. Έχει αναγάγει το Αζερμπαϊτζάν, χώρα τουρκόφωνη και πλούσια σε υδρογονάνθρακες, σε κύριο σύμμαχό της στην περιοχή. Εκτός από τους κοινούς ιστορικούς και πολιτιστικούς δεσμούς τους και και τα κοινά ενεργειακά προγράμματα, όπως ο αγωγός από το Μπακού στο τουρκικό λιμάνι Τσεϊχάν της Μεσογείου, τους συνδέει και φιλία ανάμεσα στις αστικές τάξεις, που στηρίζεται στην κοινή άπωση για την Αρμενία.

Οφείλουμε για την ιστορική αλήθεια, να θυμίσουμε ότι δεν ήταν πάντα “εχθροί οι λαοί”.

Η οικοδόμηση του σοσιαλισμού, εξάλειψε τις εθνοτικές αντιπαλότητες, τους πολέμους μεταξύ τους. Η ειρηνική συμφιλίωση των λαών ήταν βασικός όρος λειτουργίας του σοσιαλισμού ανάμεσα στους λαούς ΕΣΣΔ, δημιουργώντας έναν ανώτερο πολιτισμό και κοινωνία.

Σήμερα αυτές οι χώρες είναι σχεδόν τριτοκοσμικές από άποψη διαβίωσης των λαών της και επίπεδο ανάπτυξης. Για να θυμίσουμε, πως ήταν επί σοσιαλισμού και πως τις κατάντησε ο καπιταλισμός, ενδεικτικά θα σταθούμε στο παράδειγμα της Αρμενίας, όπου αντίστοιχα μέτρα, οικοδομήθηκαν και στο Αζερμπαϊτζάν.

Αρμενία

Εργατική εξουσία

αρμενία

Με την ανατροπή της αστικής εξουσίας και την εγκαθίδρυση της εξουσίας των εργατών και των συμμάχων τους αγροτών, λαϊκών στρωμάτων, στο πλαίσιο του κεντρικού σχεδιασμού, οι εργαζόμενοι ασκούσαν εξουσία από τα κάτω μέχρι τα πάνω, εισηγούνταν προτάσεις, έλεγχαν την υλοποίησή τους, μπορούσαν να ανακαλέσουν τους εκλεγμένους αντιπροσώπους τους. Το 1969, υπήρχαν πάνω από 815.000 μέλη των συνδικάτων. Τα συνδικάτα είχαν πάνω από 64 λέσχες και παλάτια πολιτιστικών δραστηριοτήτων, 98 βιβλιοθήκες, 291 αθλητικές εγκαταστάσεις, σπίτια τουριστικής ανάπαυσης και σανατόρια [κέντρα υγειονομικής ξεκούρασης, spa].

Οι σοσιαλιστικές σχέσεις παραγωγής :

Με την κοινωνικοποίηση των μέσων παραγωγής, τον κεντρικό σχεδιασμό και εργατικό έλεγχο, δημιουργήθηκαν μεγάλες δυνατότητες ανάπτυξης της παραγωγής, νέων κλάδων, με κριτήριο την ικανοποίηση των διευρυνόμενων αναγκών. Εξαλείφθηκε η ανεργία και η κοινωνική ανασφάλεια.

Βιομηχανία

Αν και ξεκίνησε ως αγροτική χώρα, με τις σοσιαλιστικές σχέσεις παραγωγής, δόθηκε ιδιαίτερο βάρος στην βιομηχανία η οποία έγινε ο βασικότερος κλάδος της οικονομίας. Με τον εξηλεκτρισμό, είχαν ρεύμα ενώ την ίδια περίοδο λαϊκά σπίτια στον καπιταλισμό είχαν λάμπες πετρελαίου. Το 1968, το 67,9% της συνολικής παραγωγής, προέρχεται από την βιομηχανία, το 12,2% από την οικοδόμηση, το 12,5% από την αγροτική οικονομία. Η βιομηχανία έδωσε βάρος στο δικό της ορυκτό πλούτο και γεωργικές πρώτες ύλες και στα εισαγόμενα καύσιμα και μαύρα μέταλλα. Αναπτύχθηκαν οι μηχανοκατασκευές – απαραίτητος τομέας για την τεχνική στήριξη όλων των κλάδων π.χ. βιομηχανία, αγροτική παραγωγή, ο χημικός και πετροχημικός κλάδος, η ελαφρά βιομηχανία και η βιομηχανία τροφίμων, η έγχρωμη μεταλλουργία και η βιομηχανία δομικών υλικών. Ο όγκος της βιομηχανικής παραγωγής το 1968 σύγκριση με το 1913 αυξήθηκε κατά 146 φορές.

Αγροτική οικονομία

Το 90% του λαού της Αρμενίας ήταν αγρότες. Αμέσως μετά τη σοσιαλιστική επανάσταση, άρχισαν να προωθούνται βασικές μεταρρυθμίσεις, όπως κρατικοποιήθηκαν μεγάλες βιομηχανίες, η γη, ο υπόγειος πλούτος, τα δάση, αναπτύχθηκαν μεγάλα αρδευτικά κανάλια σε όλο το εύρος. Οι αγρότες πήραν πάνω από 1,5 εκατ. εκτάρια γης. Το 1930 άρχισε η μαζική κολλεκτιβοποίηση. Το 1932 υπήρχαν περίπου 900 κολχόζ που συμπεριλάμβαναν το 38% των αγροτικών νοικοκυριών. Ως το 1940 είχε κολλεκτιβοποιηθεί το 98,3%, ενώ δημιουργήθηκαν μεγάλα αρδευτικά συστήματα, υπήρξε μαζική τεχνική ενίσχυση και στήριξη των αγροτικών μονάδων. Το 1968,υπήρχαν 257 σοβχόζ και 495 κολχόζ.

Υγεία

Με την εργατική εξουσία, εξαλείφθηκαν η ελονοσία, η ευλογιά, η χολές, ο τύφος, εξαλείφθηκε η πολυομυελίτιδα. Το 1969 υπήρχαν 240 γυναικολογικά και παιδικά ιατρεία και πολυκλινικές, 3,3χιλιάδες κλίνες για επίτοκες και λεχώνες, 149 κέντρα διανομής γάλακτος για βρέφη. 1.200 βρεφικοί και παιδικοί σταθμοί, 1071 παιδίατροι.

Λαϊκή μόρφωση

Εξαφανίστηκε η αγραμματοσύνη που κυριαρχούσε στην συντριπτική πλειοψηφία του λαού. Ιδρύθηκαν ΑΕΙ, επιστημονικά και πολιτιστικά ιδρύματα. Το 1929, δημιουργήθηκαν συνθήκες για την εφαρμογή της γενικής-υποχρεωτικής μόρφωσης. Στο τέλος της δεκαετίας του 1930, είχε εξαλειφθεί ο αναλφαβητισμός. Το 1969 υπήρχαν 1.505 σχολικά ιδρύματα στα οποία φοιτούσαν 612,5 χιλιάδες μαθητές. Μορφωτική-πολιτιστική εκπαίδευση γίνονταν επίσης στα 44 ‘ανάκτορα’ και σπίτια των πιονέρων. Υπήρχαν 40 παιδικές και εφηβικές σχολές σωματικής αγωγής, 3 σταθμοί φυσικής πειραματικής για νέους ερασιτέχνες, παιδικός σιδηρόδρομος και άλλα εξωσχολικά ιδρύματα.

Ως την σοσιαλιστική Οκτωβριανή επανάσταση, στην Αρμενία υπήρχε μόνο μια μέση τεχνική σχολή [131 μαθητές]. Δεν υπήρχαν ΑΕΙ . Το 1969 υπήρχαν 842 προσχολικά ιδρύματα με 82,5 χιλιάδες μαθητές. Επίσης 50 επαγγελματικές σχολές, 59 μεσαίες τεχνικές σχολές, 12 ΑΕΙ, 1.221 βιβιλοθήκες . Το 1975 υπήρχαν 111.000 παιδιά σε προσχολικά ιδρύματα., το 1975 σε κάθε 1000 εργαζόμενους, αντιστοιχούσαν 786 με ανώτατη μόρωση.

Πολιτισμός

Ως το 1968 υπήρχαν 3,7χιλιάδες όμιλοι [μουσικής, θεάτρου, χορογραφίας]. Το 1950 υπήρχαν 70 θέατρα. Μια από τις πιο μεγάλες κατακτήσεις ήταν η συμμετοχή των γυναικών σε όλους τους τομείς της σοσιαλιστικής οικοδόμησης, η απόκτηση ίσων δικαιωμάτων, και ειδικών μέτρων φροντίδας για την μητρότητα και το γυναικείο οργανισμό, γενικά όσο και στους τόπους δουλειάς.

Βασικό αποτέλεσμα των σοσιαλιστικών σχέσεων παραγωγής, ήταν η εξάλειψη των εκμεταλλευτών και η απελευθέρωση των υπό εκμετάλλευση εργαζομένων και λαϊκών στρωμάτων από την καταπίεση του κεφαλαίου.

Η ανατροπή του σοσιαλισμού και η επαναφορά των καπιταλιστικών σχέσεων παραγωγής, το κυνήγι του κέρδους, η εκμετάλλευση ανθρώπου απο άνθρωπο, ανέσυρε το τέρας του εθνικισμού, του πολέμου για έλεγχο των πλουτοπαραγωγικών πηγών απο τους καπιταλιστές, ιδιαίτερα σε μια περιοχή όπως το Αζερμπαϊτζάν με τα πετρέλαια του Μπακού, και των πλούσιων μεταλλευμάτων της γειτονικής Αρμενίας. Η επαναφορά του καπιταλισμού, κατέστρεψε παραγωγικές μονάδες, η γη, τα μέσα παραγωγής, αφαιρέθηκαν απο τους εργαζόμενους και δόθηκαν στους καπιταλιστές. Η ανεργία μαστίζει, αυξήθηκε η αμορφωσιά, η θνησιμότητα, η αδυναμία ικανοποίησης στοιχειωδών κοινωνικών αναγκών. Τα φαντάσματα της θρησκοληψίας, του εθνικού φανατισμού πλανώνται…

Οι λαοί ξανά σφάζονται, αυτός είναι ο καπιταλισμός…

ag

Δείτε ακόμα...