Σκληρότερα μέτρα κατά της επενδυτικής και εμπορικής διείσδυσης της Κίνας στην ευρωπαϊκή αγορά ζητούν επίμονα από την ΕΕ το τελευταίο διάστημα εκπρόσωποι των ευρωπαϊκών βιομηχανιών. Ζητούν επίσπευση της νομοθεσίας για την αντιμετώπιση της Κίνας, που είναι ήδη στα σκαριά, και μέτρα που οδηγούν ακόμα και στον αποκλεισμό κινεζικών μονοπωλίων, καθώς ο ανταγωνισμός οξύνεται και η επενδυτική «επέλαση» της Κίνας είναι ραγδαία.
Μέχρι τώρα τα ευρωπαϊκά μονοπώλια – κυρίως τα γερμανικά – επιδίωκαν μεν μέτρα κατά της Κίνας αλλά με κάποιο δισταγμό, υπό τον φόβο αντιποίνων, λόγω αλληλεξάρτησης της ευρωπαϊκής και της κινεζικής καπιταλιστικής οικονομίας και των εκτεταμένων ευρωπαϊκών επενδύσεων στην κινεζική αγορά.
«Eurometal»: Προβλέπει απώλεια 300.000 θέσεων εργασίας
Σε μια «δραματική» επίκληση των …θέσεων εργασίας, αλλά στην πραγματικότητα μιλώντας για την κερδοφορία τους, οι Ευρωπαίοι βιομήχανοι προειδοποιούν ότι οι απώλειες θέσεων εργασίας στον μεταποιητικό τομέα της ΕΕ θα αυξηθούν ραγδαία αν οι Βρυξέλλες δεν σταματήσουν τον «αποικισμό» της βιομηχανίας από τους Κινέζους κατασκευαστές εξαρτημάτων.
Η «Eurometal» προβλέπει 300.000 απώλειες θέσεων εργασίας στον μεταποιητικό τομέα για το υπόλοιπο του 2026 λόγω του αυξανόμενου ανταγωνισμού από την Κίνα, η οποία πλέον απολαμβάνει εμπορικό πλεόνασμα – ρεκόρ 1 δισ. ευρώ την ημέρα με την ΕΕ.
Ανάλυση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής τον Ιούνη προέβλεπε πιθανές απώλειες θέσεων εργασίας άνω του 1 εκατ., λόγω του υψηλού κόστους Ενέργειας και του παγκόσμιου ανταγωνισμού, στις οποίες θα περιλαμβάνονται και οι 100.000 περικοπές θέσεων εργασίας στη «Volkswagen» που επιβεβαίωσε η γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία την προηγούμενη βδομάδα.
Οπως τονίζει ο επίτροπος Εμπορίου της ΕΕ Μάρος Σέφτσοβιτς, η ετήσια ανισορροπία εισαγωγών / εξαγωγών της ΕΕ με την Κίνα, ύψους 360 δισ. ευρώ, «δεν είναι βιώσιμη». ΕΕ και Κίνα διεξάγουν συνομιλίες, οι οποίες θα ολοκληρωθούν τον Οκτώβρη, σε μια προσπάθεια να αποτρέψουν έναν πλήρη «εμπορικό πόλεμο».
Σύμφωνα μάλιστα με χθεσινό δημοσίευμα των «Financial Times», η ΕΕ στα παζάρια ζητά από την Κίνα να περιορίσει εθελοντικά τις εξαγωγές υβριδικών αυτοκινήτων περίπου στο 15% της αγοράς της ΕΕ.
«Αν δεν περιορίσουν αυτοί τις εξαγωγές τους στην αγορά μας, τότε θα το κάνουμε εμείς», δήλωσε αξιωματούχος της ΕΕ και πρόσθεσε: «Πρόκειται για την προσπάθεια να σταματήσουμε την αποβιομηχάνιση. Πρέπει να δράσουμε. Πρόκειται για διαχείριση του εμπορίου».
Η ΕΕ έχει ζητήσει από την Κίνα να περιορίσει τις εξαγωγές άλλων προϊόντων, συμπεριλαμβανομένων χημικών, ενώ επιδιώκει να αυξηθούν οι αγορές ευρωπαϊκών εξαγωγικών προϊόντων στην Κίνα, σύμφωνα με το δημοσίευμα.
Η Κίνα «κανιβαλίζει» τις ευρωπαϊκές βιομηχανίες…
Η ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης σε σχέση με άλλες αγορές έχει υποχωρήσει σε βαθμό που οι Ευρωπαίοι βιομήχανοι κάνουν λόγο για «κανιβαλισμό» των βιομηχανιών τους, καθώς η Κίνα ενσωματώνεται στις αλυσίδες εφοδιασμού μέσω της πώλησης εξαρτημάτων.
Ο Αλεξάντερ Τζούλιους, πρόεδρος της «Eurometal», δήλωσε στον «Guardian»: «Η Κίνα δεν έχει κρύψει τι κάνει. Είναι στο πενταετές σχέδιό της». «Η Κίνα δεν θέλει να είναι προμηθευτής πρώτων υλών, θέλει να είναι προμηθευτής τελικών προϊόντων. Θέλουν να βρίσκονται σε βασικές αλυσίδες εφοδιασμού προϊόντων επειδή γνωρίζουν ότι μόλις ελέγξουν την αλυσίδα εφοδιασμού, κατέχουν ολόκληρη την αλυσίδα αξίας».
Οπως λέει, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή «πρέπει να κατανοήσει πλήρως» τον αντίκτυπο των κινεζικών εξαγωγών σε επίπεδο εξαρτημάτων, συμπεριλαμβανομένων των μετάλλων και των χημικών ουσιών που χρησιμοποιούνται στο 90% της μεταποίησης.
Οι συνθήκες που ευνοούν την εξάπλωση των κινεζικών κεφαλαίων είναι μεταξύ άλλων το αυξανόμενο κόστος που επωμίζονται οι Ευρωπαίοι κατασκευαστές μετάλλων, με τους δασμούς στις εισαγωγές χάλυβα και τους φόρους εκπομπών άνθρακα γι’ αυτούς τους πολύ ενεργοβόρους τομείς.
Η ΕΕ έχει ήδη λάβει μέτρα για τα ηλεκτρικά οχήματα, επιβάλλοντας δασμούς στις κινεζικές εισαγωγές το 2024, και τον Ιούνη εισήγαγε υψηλότερους δασμούς στις εισαγωγές ξένου χάλυβα.
«Buy European»
Στα μέτρα για την αντιμετώπιση του ανταγωνισμού από την Κίνα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε την προηγούμενη βδομάδα προτάσεις για μια ριζική αναθεώρηση των κανόνων της ΕΕ για τις δημόσιες συμβάσεις, ώστε να προτιμώνται τα εμπορεύματα και οι υπηρεσίες της Ευρώπης, όταν πρόκειται να δαπανηθεί δημόσιο χρήμα.
Πρόκειται για το σχέδιο «Αγοράστε ευρωπαϊκά προϊόντα» (Buy European). Πλέον το κριτήριο δεν θα είναι να επιλεγεί η φτηνότερη προσφορά, κάτι που μπορεί να οδηγήσει στην ανάθεση της σύμβασης σε μη ευρωπαϊκή εταιρεία, αλλά οι κρατικές αρχές θα ενθαρρύνονται να αγοράζουν αγαθά και υπηρεσίες που κατασκευάζονται στην Ευρώπη.
Ο κανονισμός θα δώσει στους αγοραστές του δημόσιου τομέα «μεγαλύτερη νομική ασφάλεια και σαφήνεια» σχετικά με την αγορά αγαθών και υπηρεσιών που κατασκευάζονται στην Ευρώπη, είπε ο επικεφαλής αξιωματούχος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη βιομηχανική πολιτική, Στεφάν Σεζουρνέ.
Το σχέδιο κανονισμού, το οποίο στοχεύει επίσης στη ριζική απλοποίηση των κανόνων, με τη συγχώνευση τριών νόμων σε έναν, πρέπει να εγκριθεί από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και τους υπουργούς της ΕΕ πριν τεθεί σε ισχύ.
Η επιλογή ξένου προϊόντος θα είναι «πολιτική επιλογή»
Οι δημόσιες συμβάσεις εκτιμάται από αξιωματούχους της ΕΕ ότι ανέρχονται στο 15% του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος της Ενωσης, περίπου 2,6 τρισ. ευρώ ετησίως, και μέχρι τώρα αυτό το «εργαλείο» δεν είχε αξιοποιηθεί, σε αντίθεση με την Ουάσιγκτον και το Πεκίνο, που έχουν αντίστοιχα μέτρα για να υποστηρίζουν τα αντίστοιχα εγχώρια μονοπώλιά τους.
Ο Σεζουρνέ – στενός σύμμαχος του Προέδρου της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν, ο οποίος εδώ και καιρό υποστηρίζει την «ευρωπαϊκή προτίμηση» και είναι ο βασικός εμπνευστής της – υπογραμμίζει ότι η δαπάνη δημόσιου χρήματος σε αγαθά που κατασκευάζονται στην Ευρώπη θα πρέπει να γίνει «μέρος του δημόσιου διαλόγου και της λογοδοσίας».
«Θα πρέπει να είναι πολύ σαφές στο εξής ότι όταν προτιμάται ένα ξένο προϊόν έναντι ενός ευρωπαϊκού, θα είναι μια πολιτική επιλογή που έγινε».
«Δεν θα είναι λάθος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αν οι αγοραστές προτιμήσουν τα κινεζικά λεωφορεία από τα ευρωπαϊκά λεωφορεία, επειδή… στο [σχέδιο κανονισμού] υπάρχει κάθε πιθανότητα να δοθεί προτίμηση στα ευρωπαϊκά λεωφορεία», τονίζει χαρακτηριστικά ο Σεζουρνέ.
Κινεζική διείσδυση σε μεταφορές και υποδομές
Οι Βρυξέλλες «ανησυχούν» ιδιαίτερα για τη διείσδυση κινεζικών κεφαλαίων στις ευρωπαϊκές αγορές μεταφορών και υποδομών, ιδίως για τις κινεζικές εταιρείες που επωφελούνται από κρατικές επιδοτήσεις που τις καθιστούν φτηνότερες από τις ευρωπαϊκές εναλλακτικές λύσεις.
Τον Απρίλη η Επιτροπή μπλόκαρε μια κινεζική εταιρεία τροχαίου υλικού από το να συμμετάσχει σε κοινοπραξία για την κατασκευή μιας νέας γραμμής στο Μετρό της Λισαβόνας, μετά από έρευνα που διαπίστωσε ότι η εταιρεία είχε επωφεληθεί από κρατικές επιδοτήσεις που της έδιναν «αθέμιτο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα».
Πέρυσι οι Βρυξέλλες ξεκίνησαν έρευνα για την κινεζική εταιρεία ασφαλείας «Nuctech», η οποία έχει προμηθεύσει ευρωπαϊκά αεροδρόμια και λιμάνια με σαρωτές ασφαλείας. Αξιωματούχοι της ΕΕ υποψιάζονται ότι η εταιρεία βοηθήθηκε από επιδοτήσεις και φορολογικές ελαφρύνσεις που της έδωσαν «αθέμιτο πλεονέκτημα» στην ευρωπαϊκή αγορά, αν και η έρευνα δεν έχει καταλήξει σε τελικά συμπεράσματα.
Made in Europe
Μια άλλη πρωτοβουλία που προωθεί η ΕΕ για την ενίσχυση των ευρωπαϊκών αγορών και ομίλων είναι η «Made in Europe» (κατασκευασμένο στην Ευρώπη) στις δημόσιες αγορές «στρατηγικών» προϊόντων, όπως στρατιωτικού υλικού, Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, ηλεκτρικών αυτοκινήτων κ.ά.
Η νομοθεσία «Made in Europe» – γνωστή επίσημα ως Νόμος για τον Βιομηχανικό Επιταχυντή (Industrial Accelerator Act) – έχει σχεδιαστεί για να περιορίσει την αυξανόμενη παρουσία της Κίνας στην ευρωπαϊκή βιομηχανία. Ο IAA είναι πιθανό να τροποποιηθεί από τους βουλευτές του Ευρωκοινοβουλίου και τους υπουργούς της ΕΕ.
Εχει θορυβηθεί η Μεγάλη Βρετανία
Τα σχέδια έχουν θορυβήσει τη βρετανική κυβέρνηση, παρά τους εφησυχασμούς αξιωματούχων της ΕΕ ότι «δεν θα θέσει σε μειονεκτική θέση τις βρετανικές εταιρείες», επειδή οι υφιστάμενες συμφωνίες διασφαλίζουν ότι και οι δύο πλευρές θα λειτουργούν με τους ίδιους κανόνες.
Πάντως η Σύνοδος Κορυφής ΕΕ – Βρετανίας που αφορά την «επανεκκίνηση» των σχέσεων μετά το Brexit και μια προσέγγιση των δύο οικονομιών και αγορών φαίνεται ότι θα αναβληθεί ξανά, αν η ΕΕ δεν συμφωνήσει να μπει στην ατζέντα η πρωτοβουλία «Made in Europe».
Η δεύτερη Σύνοδος ΕΕ – Βρετανίας επρόκειτο να γίνει τον Ιούλη, όμως ακυρώθηκε μετά την παραίτηση του πρωθυπουργού Κιρ Στάρμερ. Η βρετανική κυβέρνηση λέει ότι «το “Made in Europe” θα πρέπει να βρίσκεται στην ημερήσια διάταξη», καθώς θέτει κινδύνους για τους βρετανικούς ομίλους, δίνοντας προτεραιότητα στους προμηθευτές της ΕΕ σε βασικούς κλάδους, όπως η αυτοκινητοβιομηχανία και η «άμυνα».
Το Ηνωμένο Βασίλειο φοβάται ότι οι νόμοι «Made in Europe» θα μπορούσαν να θέσουν σε κίνδυνο εμπόριο αξίας δισεκατομμυρίων λιρών, αν τα βρετανικά προϊόντα δεν χαρακτηριστούν ευρωπαϊκά, αποκλείοντάς το από βασικές συμβάσεις.
Στο μεταξύ η Γαλλία, η οποία πρωτοστάτησε στους νόμους «Made in Europe», πιέζει για την ψήφιση της νομοθεσίας μέχρι το τέλος του έτους, εντείνοντας τους φόβους ότι η βρετανική βιομηχανία θα μπορούσε να μείνει πίσω. Το Παρίσι πιέζεται ιδιαίτερα από τον εντεινόμενο ανταγωνισμό από την Κίνα και θεωρεί πιο σημαντικό να τεθεί η νομοθεσία σε ισχύ τώρα και να γίνουν δεκτές εξαιρέσεις για τρίτες χώρες αργότερα, μια διαδικασία που θα μπορούσε να διαρκέσει χρόνια.
Πάντως, σύμφωνα με διπλωμάτες της ΕΕ δεν συμφωνούν όλα τα κράτη – μέλη για την ένταξη του Ηνωμένου Βασιλείου στο πρόγραμμα «Made in Europe» και σίγουρα θα ακολουθήσει σκληρό παζάρι με το Λονδίνο: «Το πρόβλημα είναι ότι τα οφέλη θεωρούνται ασύμμετρα. Το Ηνωμένο Βασίλειο αποκομίζει από αυτό περισσότερα απ’ ό,τι η ΕΕ».
Πηγή: Ριζοσπάστης
