Με τις ανάλογες τυμπανοκρουσίες ανακοινώθηκε από κυβερνητικούς παράγοντες άλλο ένα κυβερνητικό πρόγραμμα με ευφάνταστο όνομα (“Αιγις”), αυτή τη φορά για την ενίσχυση της Πολιτικής Προστασίας στην χώρα μας. Παρουσιάστηκε χαρακτηριστικά ως το μεγαλύτερο (οικονομικά) μη στρατιωτικό πρόγραμμα των τελευταίων ετών, με βασικούς άξονες την ενοικίαση περισσότερων εναέριων μέσων, την αγορά νέων και τον εκσυγχρονισμό υφιστάμενων, την διάθεση κονδυλίων για δασικές παρεμβάσεις και την πρόσληψη μερικών χιλιάδων νέων πυροσβεστών. Στα μάτια των πολιτών μπορεί να μοιάζει εκ πρώτης όψεως ως μια μεγάλη, συνολική παρέμβαση. Είναι όμως έτσι;
Προστασία από δασικές πυρκαγιές χωρίς συνολική διαχείριση του δάσους, ενταγμένη μέσα σε έναν ευρύτερο και μακροπρόθεσμο σχεδιασμό, δεν μπορεί να υπάρξει γιατί πολύ απλά ο κύκλος ζωής των δασικών συστημάτων ξεπερνά κατά πολύ τον κύκλο ζωής της οποιασδήποτε… κυβέρνησης! Απαιτείται συνεπώς ολοκληρωμένη πολιτική ως προς το πώς θέλουμε να αξιοποιούμε τα δάση μας (προς την βελτίωση της ποιότητας ζωής και αναψυχής των πολλών ή ως ευκαιρίες εκμετάλλευσης για οικονομικό κέρδος των λίγων;) και εφαρμογή της σε βάθος χρόνου. Κάτι τέτοιο είναι αδύνατο χωρίς την ύπαρξη σοβαρά στελεχωμένων δασαρχείων, υπηρεσία για την οποία δεν έγινε η παραμικρή νύξη στην σχετική συνέντευξη τύπου της πολίτικης ηγεσίας του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη. Προς την ίδια κατεύθυνση κινούνται και οι περιβόητες παρεμβάσεις “Δρυάδες”, για καθαρισμούς και κλαδεύσεις σε επικίνδυνες περιοχές της Αττικής – οι οποίες μάλιστα κηρύχτηκαν προκαταβολικά σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, ώστε να προχωρήσουν ταχύτερα (δηλαδή με μειωμένο έλεγχο από φορείς και κοινωνία) οι γραφειοκρατικές διαδικασίες και οι εκταμιεύσεις χρημάτων. Από ποιους σχεδιάστηκαν οι εν λόγω παρεμβάσεις; Με τι στόχο; Σε τι πλαίσιο εντάσσονται; Πώς θα εξασφαλιστεί η συντήρηση των καθαρισμών στο μέλλον; Πώς έγιναν οι αναθέσεις σε εργολάβους;
Διότι, αν δεν υφίσταται μακροπρόθεσμος σχεδιασμός από συγκροτημένες υπηρεσίες (με την ανάλογη στελέχωση και χρηματοδότηση βέβαια) τέτοιες επεμβάσεις είναι αποσπασματικές και χωρίς νόημα, ειδικά δε όταν πραγματοποιούνται μέσα στην αντιπυρική περίοδο κι όχι νωρίτερα. Το Τατόι, που αναφέρθηκε από τους Υπουργούς ως χαρακτηριστικό παράδειγμα ολιγωρίας αφού έχει να καθαριστεί 20 χρόνια, έφτασε ακριβώς σε αυτή την κατάσταση διότι όλες οι προηγούμενες κυβερνήσεις φρόντισαν αντί για αποψίλωση του δάσους να κάνουν… αποψίλωση του Δασαρχείου Πάρνηθας από προσωπικό και πόρους, μεταβάλλοντας το πρακτικά σε υπηρεσία – σφραγίδα. Παρεμπιπτόντως, ο τωρινός καθαρισμός του Τατοΐου πραγματοποιείται σε μια ιδιαίτερη συγκυρία: Η κυβέρνηση της ΝΔ έχει εκφράσει ανοιχτά τη βούληση της για αξιοποίηση των χωρών των πρώην βασιλικών κτημάτων με όρους ΣΔΙΤ για τη δημιουργία πάρκου που εντός του θα λειτουργούν επιχειρηματικές δραστηριότητες…
Ταυτοχρόνως, όλα τα υπόλοιπα μέτρα που εξαγγέλθηκαν εντάσσονται στο πλαίσιο σχεδιασμών αποκλειστικά κατασταλτικού χαρακτήρα, χωρίς σοβαρή πρόβλεψη για πρόληψη. Η ολοένα αυξανόμενη χρήση εναέριων μέσων θα είχε νόημα με δυο προϋποθέσεις: αν ήταν ενταγμένη σε μια ριζικά διαφορετική προσέγγιση των δασικών πυρκαγιών η οποία να είναι κυρίως στοχευμένη στην πρόληψη τους και αν υπήρχε συγκεκριμένος σχεδιασμός για την απαγκίστρωση από την ενοικίαση μέσων και, αντ’ αυτής, την απόκτηση μόνιμου στόλου από τα απαραίτητα πτητικά. Ως προς την πρώτη προϋπόθεση απαιτείται ριζική αλλαγή του γενικότερου μοντέλου ανάπτυξης και κοινωνικής οργάνωσης, κάτι που προφανώς ξεφεύγει από τους κυβερνητικούς σχεδιασμούς! Ως προς την δεύτερη προϋπόθεση, ο Υφυπουργός έκανε μια σχετική νύξη για αγορά (μακροπρόθεσμα) νέων μικρών αεροσκαφών (Air Tractor) και ορισμένων μεγαλύτερων (Canadair) ώστε “να απαλλαγούμε από το κόστος ενοικίασης αεροσκαφών και ελικοπτέρων”. Όμως είναι απορίας άξιο πώς η αγορά μικρών αεροσκαφών θα αντισταθμίσει την χρήση ελικοπτέρων, αφού κάθε μέσο προορίζεται για διαφορετικού είδους χρήση, ανάλογα με τις συνθήκες της δασικής πυρκαγιάς. Ακόμη κι έτσι ωστόσο, η έμφαση στην αγορά αντί της ενοικίασης από μόνη της δεν προοιωνίζεται απαραίτητα ως πιο αποδοτική, αν αυτή ενταχτεί στα γνωστά κανάλια προμηθειών τέτοιου υλικού μέσω των μηχανισμών του ΝΑΤΟ και της ΕΕ, οι οποίοι διασφαλίζουν κυρίως τον αποκλεισμό των εξωσυμμαχικών ανταγωνιστών παρά τη μείωση του κόστους.
Προς την ίδια κατεύθυνση της καταστολής κινείται και η αόριστη εξαγγελία για πρόσληψη 3000 νέων πυροσβεστών, χωρίς λοιπές λεπτομέρειες. Η ασάφεια αυτή μόνο τυχαία δεν μπορεί να είναι, αφού ο εξαγγελθέντας αριθμός ταιριάζει περίπου με τους υφιστάμενους συμβασιούχους πυροσβέστες και, ταυτόχρονα, το υπάρχον θεσμικό πλαίσιο για εισαγωγή μέσω πανελληνίων εξετάσεων ουδέποτε κινήθηκε σε τέτοιο αριθμό εισακτέων. Ίσως δεν είναι καθόλου αθώες οι διάφορες διαρροές που διακινεί ο κυβερνητικά ελεγχόμενος συνδικαλισμός περί πρόσληψης μερικών χιλιάδων πυροσβεστών επταετούς (!!) θητείας στο… ευρύτερο μέλλον! Αν η εν λόγω εξαγγελία αφορά σε τέτοιου είδους εργασιακές σχέσεις, θα πρόκειται για μια ακόμη περίπτωση κατάπτυστου εμπορίου ελπίδας εις βάρος τόσο των ονείρων των νέων ανθρώπων που ονειρεύονται τον εαυτό τους εντός του ΠΣ, όσο και της επιχειρησιακής αποτελεσματικότητας. Αν μάλιστα προχωρήσουν οι εξαγγελίες για την ιδιωτικοποίηση μερικών δεκάδων ακόμη περιφερειακών αεροδρομίων, αντιλαμβάνεται κανείς ότι οι 3000 προσλήψεις θα αποτελέσουν σταγόνα στον ωκεανό των υπηρεσιακών αναγκών – και μάλιστα μια σταγόνα που θα ξεζουμιστεί για να αποκομίσουν περισσότερα κέρδη επιχειρηματικά συμφέροντα παρά για την ενίσχυση της πυροπροστασίας του λαού της χώρας μας.
Δεν προκαλούν βέβαια έκπληξη όλα τα ανωτέρω, αφού η ελαστικοποίηση και ταυτόχρονα η μεγαλύτερη ένταση των όρων εργασίας τόσο των πυροσβεστών όσο και των υπολοίπων εργαζομένων, βρίσκεται πολύ ψηλά στους στόχους της τωρινής, αλλά και όλων των προηγούμενων κυβερνήσεων. Με την ψήφιση κι εφαρμογή του Ν4662/2020 προκλήθηκε κατακρεούργηση των υφιστάμενων εργαζόμενων του ΠΣ, καθώς τα ωράρια λάστιχα και οι συνέχεις προληπτικές επιφυλακές έχουν δημιουργήσει μια τεχνητή μα διαρκή κατάσταση “εκτάκτου ανάγκης”, η οποία στόχο έχει την κάλυψη των δραματικά αυξημένων υπηρεσιακών αναγκών με το ελάχιστο υπάρχον προσωπικό. Μια τέτοιου είδους κατάσταση έρχεται να παγιώσει ο φρεσκοψηφισμένος νόμος Χατζηδάκη και για όλο τον υπόλοιπο κόσμο της εργασίας.
Αφού λοιπόν, παρά το οικονομικό του μέγεθος των σχεδόν 1,8 δις ευρώ, αυτός ο κύκλος εξαγγελιών δεν διέπεται από μια μακροπρόθεσμη και συνεκτική αντιμετώπιση του ζητήματος της λαϊκής ζωής και περιούσιας, ποια η στόχευση του;
Αν διέπονται από ένα κοινό χαρακτηριστικό (πέρα από τις… ευφάνταστες κωδικές ονομασίες!) όλες οι ανωτέρω εξαγγελθείσες δράσεις, αυτό είναι η αντιμετώπιση της Πολιτικής Προστασίας με όρους οικονομίας της αγοράς. Στόχευση δεν είναι η διασφάλιση της ζωής και της περιούσιας του λαού, αλλά η δημιουργία και η συντήρηση μιας νέου τύπου αγοράς γύρω από το “εμπόρευμα” της Πολιτικής Προστασίας. Πρόκειται για κατεύθυνση που ακολουθείται συστηματικά στην Δύση τα τελευταία χρόνια (με ακρότατη έκφραση στις ΗΠΑ, όπου με όρους εμπορικής μπίζνας έχει ιδιωτικοποιηθεί μέχρι και ο πόλεμος). Υπό αυτή την οπτική θα πρέπει να γίνει κατανοητή και η αποστροφή του Υφυπουργού κ Χαρδαλιά ο οποίος, ερωτώμενος για το μεγάλο κόστος των εξαγγελθέντων πολιτικών, δήλωσε πως “για ανθρώπινη ζωή και περιουσία δεν πρέπει να μιλάμε για οικονομικά ζητήματα”.
Ο κ. Χαρδαλιάς λέει πράγματι την αλήθεια – αρκεί τα οικονομικά αυτά ζητήματα να μην αφορούν στους εργαζόμενους!
Ένας πυροσβέστης
