Επιτάχυνση διεργασιών και ανακατατάξεων στο μέτωπο του «ενεργειακού πολέμου» φέρνει η ιμπεριαλιστική σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, με την αντιπαράθεση ΗΠΑ – Κίνας για τη διεθνή πρωτοκαθεδρία σε πρώτο πλάνο, ενώ τα «σπασμένα» από το τεράστιο κουβάρι των ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών επιχειρείται να φορτωθούν στις πλάτες των λαών.
Την ίδια ώρα που μια σειρά αστικά ΜΜΕ αναφέρουν ότι σήμερα καταγράφεται πτώση στην τιμή του πετρελαίου – η οποία βέβαια παραμένει στα ύψη – και αναπαράγουν «εκτιμήσεις» αστικών επιτελείων ότι… «η αγορά ακούει τον Τραμπ και προσχωρεί στο αφήγημα σύμφωνα με το οποίο ο πόλεμος θα λάβει σύντομα τέλος», ο εκτελεστικός διευθυντής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (ΔΟΕ), Φατίχ Μπιρόλ, προειδοποιεί ότι ο Απρίλης «αναμένεται να είναι ακόμη χειρότερος από τον Μάρτιο» για τον τομέα της Ενέργειας, ακόμη κι αν ο πόλεμος στο Ιράν «τελειώσει σύντομα».
Οπως εξήγησε σε συνέντευξη Τύπου τη Δευτέρα, ενώ δεξαμενόπλοια παρέδωσαν τον Μάρτιο τις ποσότητες που μετέφεραν καθώς είχαν «φορτωθεί πριν από την έναρξη της κρίσης (…) τίποτα δεν μπόρεσε να φορτωθεί» σε πετρελαιοφόρα αυτόν τον μήνα.
«Πρόκειται για τη μεγαλύτερη ενεργειακή κρίση της ιστορίας. Αφορά το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο, όμως επίσης κι άλλα βασικά προϊόντα, απόλυτα απαραίτητα, όπως τα λιπάσματα, τα πετροχημικά προϊόντα, ή ακόμη το ήλιο», επισήμανε.
Οι ανησυχίες για τις επιπτώσεις στη διεθνή καπιταλιστική οικονομία όσον αφορά την «ενεργειακή κρίση» εκφράστηκαν κατά τη διάρκεια της συνάντησης του Μπιρόλ με τη γενική διευθύντρια του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ) Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα και τον πρόεδρο της Παγκόσμιας Τράπεζας (ΠΤ) Ατζάι Μπάγκα.
Το ΔΝΤ και η Παγκόσμια Τράπεζα θύμισαν πως μπορούν να εκταμιεύσουν κατ’ ελάχιστον 20 δισ. δολάρια (ο καθένας «θεσμός»), για να «βοηθήσουν» κράτη που αντιμετωπίζουν τις μεγαλύτερες δυσκολίες. «Αν η κρίση συνεχιστεί, θα αλλάξουμε τον προσανατολισμό άλλων προγραμμάτων, κάτι που θα μας επιτρέψει να έχουμε διαθέσιμο μέσα στους επόμενους έξι μήνες ποσό συνολικά 50 ως 60 δισ. δολαρίων», διαβεβαίωσε ο Ατζάι Μπάγκα, αναφερόμενος στις δυνατότητες χορηγήσεων της ΠΤ.
Οι «χορηγήσεις» των ιμπεριαλιστικών οργανισμών βέβαια, όπως γνωρίζει πολύ καλά και από την πείρα του ο ελληνικός λαός, αφορούν στη «διάσωση» και τη στήριξη των μονοπωλιακών κερδών, χωρίς να μπορούν να λύσουν τα πραγματικά αίτια της οικονομικής κρίσης, ενώ την ίδια ώρα συνοδεύονται από κλιμάκωση της αντιλαϊκής επίθεσης.
Η Κρ. Γκεοργκίεβα επεσήμανε ακόμα ότι η κρίση μπορεί να παραταθεί ακόμη κι αφού «τερματιστεί» ο πόλεμος, εξαιτίας «των ζημιών στις υποδομές» των τομέων του πετρελαίου και του αερίου στα κράτη του Κόλπου. Σύμφωνα με τον ΔΟΕ, πάνω από το 1/3 των ενεργειακών υποδομών στις χώρες του Κόλπου έχει υποστεί σοβαρές ζημιές από τα ιρανικά αντίποινα, μετά τις επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ εναντίον του Ιράν – οι οποίες επίσης έπληξαν αντίστοιχες ιρανικές υποδομές.
Ο δε υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ, Κρις Ράιτ, δήλωσε τη Δευτέρα ότι οι τιμές του πετρελαίου θα μπορούσαν να κορυφωθούν τις επόμενες εβδομάδες, καθώς οι διαταραχές στη ναυτιλία μέσω των Στενών του Ορμούζ συνεχίζουν να οδηγούν σε αύξηση του κόστους ενέργειας. «Θα δούμε τις τιμές της ενέργειας να αυξάνονται μέχρι να έχουμε ουσιαστική κυκλοφορία πλοίων μέσω του Στενού του Ορμούζ», δήλωσε ο Ράιτ στο συνέδριο Semafor World Economy στην Ουάσινγκτον.
«Μόλις τελειώσει η σύγκρουση και αρχίσει να ρέει ξανά η ενέργεια, θα αρχίσετε να βλέπετε καθοδική πίεση. Αλλά θα χρειαστεί λίγος χρόνος», ισχυρίστηκε ο Ράιτ και δήλωσε ότι ο Ντόναλντ Τραμπ «γνώριζε ότι αν διαταράξεις τη ροή ενέργειας βραχυπρόθεσμα, θα αυξήσεις τις τιμές της ενέργειας».
Σημειώνεται ότι η τιμή του Brent είχε εκτοξευθεί πάνω από τα 103 δολάρια ανά βαρέλι, αφότου ο Τραμπ απείλησε την Κυριακή να επιβάλει αποκλεισμό στα Στενά του Ορμούζ, ενώ σήμερα το μεσημέρι κινούνταν στα 98,51 δολάρια.
Σημαντική άνοδος εσόδων για τη Ρωσία – Πιέζεται η Ινδία
Παράλληλα, σύμφωνα με το Bloomberg, ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή έχουν προκαλέσει απότομη αύξηση στις πληρωμές πετρελαίου με το κινεζικό γιουάν, επιταχύνοντας την επανεμφάνιση του «πετρογιουάν» ως εναλλακτική λύση στο «πετροδολάριο». Το Ιράν έχει αρχίσει να δέχεται γιουάν ως πληρωμή για τη διέλευση πλοίων μέσω του Στενού του Ορμούζ, ανέφερε το πρακτορείο. Επιπλέον, το Διασυνοριακό Διατραπεζικό Σύστημα Πληρωμών της Κίνας κατέγραψε πρόσφατα ρεκόρ όγκου συναλλαγών σε μία μόνο ημέρα, συνολικού ύψους 1,22 τρισ. γιουάν (179 δισ. δολάρια).
Σύμφωνα στο μεταξύ με δεδομένα της Kpler που μεταδίδει το Bloomberg, υπάρχουν περίπου 38 εκατομμύρια βαρέλια ιρανικού πετρελαίου σε πλοία στην Ασία, με πάνω από το ένα τρίτο των πλοίων να είναι αγκυροβολημένα στην Κίτρινη Θάλασσα κοντά στις κινεζικές ακτές.
Οι εισαγωγές της Κίνας από το Ιράν ανήλθαν σε ιστορικό υψηλό 1,8 εκατ. βαρέλια ημερησίως τον περασμένο μήνα, δήλωσε στο Bloomberg η Εμμα Λι, επικεφαλής αναλύτρια της αγοράς της Κίνας στη Vortexa Ltd. με έδρα τη Σιγκαπούρη.
Η ίδια ανέφερε ότι το ιρανικό αργό που αποθηκεύεται σε πλοία καλύπτει τις ανάγκες της Κίνας για περίπου δυόμισι μήνες, ωστόσο ένας παρατεταμένος αμερικανικός ναυτικός αποκλεισμός του Ιράν -κι ενώ έχει μεσολαβήσει η ιμπεριαλιστική επέμβαση των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα, που ήταν επίσης σημαντικός προμηθευτής πετρελαίου στην Κίνα- θα μπορούσε να περιπλέξει την ενεργειακή τροφοδοσία της, οξύνοντας παραπέρα την αντιπαράθεση ΗΠΑ – Κίνας.
Από την άλλη πλευρά, όπως ανακοίνωσε ο ΔΟΕ, η Ρωσία είδε τα έσοδά της από το αργό πετρέλαιο και τα διυλισμένα προϊόντα να αυξάνονται σημαντικά τον Μάρτη. Οι εξαγωγές της Ρωσίας σε αργό πετρέλαιο αυξήθηκαν κατά 270.000 βαρέλια ημερησίως τον περασμένο μήνα σε σχέση με τον Φλεβάρη, φτάνοντας τα 4,6 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως.
Ο ΔΟΕ ανέφερε επίσης ότι τα έσοδα της Ρωσίας από εξαγωγές πετρελαίου και πετρελαιοειδών σχεδόν διπλασιάστηκαν, φτάνοντας τα 19 δισ. δολάρια τον Μάρτιο από 9,75 δισ. δολάρια τον Φεβρουάριο, καθώς οι παγκόσμιες τιμές πετρελαίου αυξήθηκαν απότομα.
Την ίδια ώρα, η απόφαση των ΗΠΑ να αποκλείσουν τα Στενά των Ορμούζ αποτέλεσε πλήγμα για την Ινδία, η οποία είχε μόλις εισάγει την πρώτη του ιρανική αποστολή πετρελαίου έπειτα από 7 χρόνια, καθώς προσπαθούσε να καλύψει τις ενεργειακές της ανάγκες εν μέσω του πολέμου στο Ιράν. Την ίδια στιγμή, έληξε η αμερικανική προσωρινή απαλλαγή που επέτρεπε σε χώρες να αγοράζουν ρωσικό πετρέλαιο παρά τις κυρώσεις που του έχουν επιβληθεί από την Ουάσινγκτον, αφαιρώντας μια ακόμη βασική πηγή προμήθειας ενέργειας για το Νέο Δελχί. Το ζήτημα μιας ανανέωσης του «παγώματος» στις αμερικανικές κυρώσεις παραμένει στο τραπέζι.
Σημειώνεται ότι η Ινδία εισάγει πάνω από το 85% των απαιτήσεών της σε αργό πετρέλαιο -περίπου 5,5 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως- καθιστώντας την την τρίτη μεγαλύτερη χώρα εισαγωγέα πετρελαίου στον κόσμο.
Σύμφωνα με όσα δήλωσε στο CNBC ο Mukesh Sahdev, επικεφαλής αναλυτής πετρελαίου στην ενεργειακή εταιρεία ανάλυσης XAnalysts, η Ινδία έχει ήδη χάσει περίπου 3 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως που περνούσαν προηγουμένως μέσω του Στενού του Ορμούζ, αναγκάζοντας τα διυλιστήρια να σπεύσουν για εναλλακτικές προμήθειες, κυρίως από τη Ρωσία.
Ο ίδιος σημειώνει ότι ενώ η Κίνα διαθέτει περίπου 300 ημέρες αποθεμάτων πετρελαίου, η Ινδία έχει αποθέματα περίπου 160 εκατομμυρίων βαρελιών, που αντιστοιχούν σε ένα περιορισμένο «μαξιλάρι» περίπου 30 ημερών.
Νέα «επίθεση» των ΗΠΑ στη Βρετανία για τους υδρογονάνθρακες της Βόρειας Θάλασσας
Στο μεταξύ, με τις ιμπεριαλιστικές αντιθέσεις να διαπερνούν όλο και πιο έντονα το ευρωατλαντικό στρατόπεδο, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντ. Τραμπ επανήλθε με νέα «επίθεση» κατά της Βρετανίας, για την απόφαση του Λονδίνου να καταργήσει σταδιακά την άντληση πετρελαίου και φυσικού αερίου από τη Βόρεια Θάλασσα.
«Η Ευρώπη έχει απόλυτη ανάγκη από ενέργεια, και όμως το Ηνωμένο Βασίλειο αρνείται να ανοίξει το πετρέλαιο της Βόρειας Θάλασσας, ένα από τα μεγαλύτερα κοιτάσματα στον κόσμο. Τραγικό!!!», αναφέρει σε ανάρτησή του ο Τραμπ, προσθέτοντας: «Η Νορβηγία πουλάει στο Ηνωμένο Βασίλειο το πετρέλαιό της από τη Βόρεια Θάλασσα στη διπλάσια τιμή. (…) Το Ηνωμένο Βασίλειο, το οποίο βρίσκεται σε καλύτερη θέση στη Βόρεια Θάλασσα σε ό,τι αφορά στην Ενέργεια από τη Νορβηγία, θα έπρεπε να κάνει “Γεωτρήσεις μωρό μου, γεωτρήσεις” (“Drill, baby, drill”). Είναι εντελώς τρελό που δεν το κάνουν… ΚΑΙ, ΟΧΙ ΑΛΛΟΙ ΑΝΕΜΟΜΥΛΟΙ (σσ. ανεμογεννήτριες)».
Υπενθυμίζεται ότι τον Γενάρη του 2026, η Βρετανία και άλλες 9 ευρωπαϊκές χώρες από την ευρύτερη περιοχή της Βόρειας Θάλασσας υπέγραψαν συμφωνία για την κατασκευή ενός μεγάλου θαλάσσιου δικτύου αιολικής ενέργειας στην Βόρεια Θάλασσα.
Σε ένα τέτοιο φόντο, η Βρετανίδα υπουργός Οικονομικών, Ρέιτσελ Ριβς μεταβαίνει στην Ουάσινγκτον με σκοπό την ενίσχυση της «ενεργειακής ασφάλειας». Στις επαφές της με υπουργούς των G7 και G20, η Ριβς θα προωθήσει το λεγόμενο μοντέλο «Securonomics», που αφορά την «οικονομική σταθερότητα» και «ενεργειακή ασφάλεια».
