«…. Ξεκίνησα να κάνω μουσική πριν πάω στο δημοτικό σχολείο. Σιγά σιγά, μέρα με τη μέρα, μήνα με τον μήνα, χρόνο με τον χρόνο, η μουσική έγινε η βασική διάσταση στη ζωή μου. Στην αρχή εγκαταστάθηκε εντός μου η κλασική μουσική: Ο Μπαχ, ο Μπετόβεν, ο Μότσαρτ. Παίζοντας τους στο πιάνο, επτά, οκτώ, δέκα χρονών, ταξίδευα στους δρόμους της πόλης μου, στην Πάτρα, στις στοές της, στα νεοκλασικά της κτίρια, αλλά έφευγα και πέραν αυτής, σε πόλεις και εποχές παλιές, που δεν ήξερα. Αυτοσχεδίαζα στο πιάνο με τις ώρες. Λίγο πιο μετά, εκεί στο ’60, νέες αγάπες: Μάνος Χατζιδάκις, Μίκης Θεοδωράκης. Το τραγούδι, δηλαδή. Δεύτερο αγκωνάρι εντός μου. Χρωστάω και σ′ αυτούς ταξίδια, αλλά και πόνους αφόρητους. Ο αυστηρός δάσκαλος του Ωδείου εξασκείτο με τον χάρακα στα δάχτυλα μου με δύναημη, για να πάψω να τους παίζω στο πιάνο. Δεν σταμάτησα να τους παίζω, άλλαξα δάσκαλο. Τέλος, στο πανεπιστήμιο ανακάλυψα νέους μουσικούς κόσμους: Τη μεταπολεμική avant–garde μουσική. Την πρωτοπορία της δεκαετίας του ’60. Νέοι ήχοι, νέες θεωρίες έγιναν η καθημερινότητα μου. Καινούργια ταξίδια, νέα όνειρα, άγνωστοι τόποι. Από την αρχή όμως, που συνέβαιναν όλα αυτά, μπήκε στη ζωή μου και η ποίηση. Ηθικός αυτουργός ο πατέρας μου, που κρατώντας με στην αγκαλιά του, από τα πέντε μου χρόνια, μου διάβαζε ποιήματα σχεδόν κάθε βράδυ. Από τότε θυμάμαι απέξω ολόκληρο τον Καρυωτάκη, αλλά και τον Καβάφη και Ρίτσο, αλλά και όλους τους ελάσσονες ποιητές, που δεν είναι όσο ελάσσονες τους είπαν. Η ποίηση έγινε η δεύτερη διάσταση στην καθημερινότητα μου….»
Έτσι ξεκίνησε την αναδρομή του στον Κήπο του Μουσείου της Πόλεως των Αθηνών, στην παρουσίαση της συλλεκτικής έκδοσης του βιβλίου-cd «Καντάτα για την Μακρόνησο – Σπουδή σε ποιήματα του Βλαδίμηρου Μαγιακόβσκη». Μια έκδοση αφιερωμένη στα 100 χρόνια του ΚΚΕ, το Σεπτέμβρη του 2018.
Λίγους μήνες πριν, έχοντας γνωστοποιήσει το πρόβλημα της υγείας του, πραγματοποίησε μια σειρά συναυλιών, με τίτλο «Όσοι περπάτησαν μαζί μου».
Στο Θέατρο Βράχων, εκεί, όσοι περπατήσαμε μαζί του, όσοι νιώσαμε βαθιά μέσα μας την κάθε νότα από τη μουσική του, τη μεγάλη ερωμένη του.
Πριν φτάσω σε αυτές τις συναυλίες, μια ματιά στη ζωή του, όπως αυτός επέλεξε να ζήσει.
Γεννήθηκε στην Πάτρα στις 13 Απριλίου 1947 στη Πάτρα, στην οδό Κορίνθου και Αράτου, Κυριακή του Πάσχα. Δύσκολη εποχή. Η οικογένειά του ήταν από τα παλιά τζάκια της Πάτρας. Ο πατέρας του ήταν μαθηματικός και εργαζόταν ως καθηγητής μαθηματικών. Απολύθηκε από το γυμνάσιο όπου δούλευε εξαιτίας των αριστερών πεποιθήσεων του. Η μητέρα του εκπροσωπούσε μία παλιά αστική παράδοση. Σε αυτήν ανήκε και η θεία του Ηλέκτρα, η οποία είχε παντρευτεί έναν κορυφαίο διανοούμενο: τον Αριστείδη Μικρούτσικο. Αυτή η θεία, του σύστησε τη μουσική. Έμενε δίπλα του σε ένα νεοκλασικό και έπαιζε μανιωδώς πιάνο. Στο σαλόνι της είχε δύο τρία πιάνα. Του μικρού Θάνου του άρεσε πολύ να την ακούει να παίζει Σούμπερτ. Ζήτησε λοιπόν να του παραδίδει μαθήματα. Ήταν δεν ήταν πέντε ετών τότε… Κι από τότε, όπως κι ο ίδιος μας είπε, πορεύτηκε μαζί της.
Πηγαίνοντας στο Δημοτικό συνέχιζε τα μαθήματα ενώ πήγε και στο ωδείο. Επειδή το ταλέντο του ξεχείλιζε, ζητήθηκε από τους γονείς του με ειδική υποτροφία να πάει στην Αγγλία. Αυτό δεν έγινε. Το λόγο δεν τον θυμόταν ο Θάνος, όμως είχε ζητήσει εξηγήσεις από τους γονείς του, που ούτε κι αυτοί τον θυμόντουσαν. Πιθανόν να μην είχαν πάρει στα σοβαρά την πρόταση.
Όταν στα τέλη του 1960 αποφάσισε να εγκαταλείψει το Πανεπιστήμιο- σπούδαζε και αυτός μαθηματικά, όπως ο πατέρας του και πολλά μέλη της οικογένειάς του- για τη μουσική, κανείς δεν τον εμπόδισε.
Την Πάτρα την λάτρευε, όμως οι σπουδές του τον έφεραν στην Αθήνα. Μαζί με τον αδελφό του Ανδρέα.
«Η πορεία μου ήταν προδιαγεγραμμένη προς μία κατεύθυνση: είτε στο Μαθηματικό, είτε στο Πολυτεχνείο».
Ήταν Φθινόπωρο του 1972 όταν έφυγε το φορτηγό με τα έπιπλα της οικογένειας με κατεύθυνση την Κυψέλη: Κεφαλληνίας 20!
Δύσκολη η προσαρμογή. Τότε εμπλέκεται πιο έντονα στην πολιτική, αφού η δολοφονία του Γρηγόρη Λαμπράκη τον στιγματίζει, όπως και όλους της γενιάς του. Δίνει το παρών σε όλες τις διαδηλώσεις και παθιάζεται με το Μίκη Θεοδωράκη. Δικά του τραγούδια παίζει στο πιάνο και τραγουδάει με τους φίλους του.
Ένα βράδυ βρέθηκε στην «Παράγκα», όπου τραγουδούσε ο Διονύσης Σαββόπουλος. Αφού το πρόγραμμα τελείωσε και ο κόσμος έφυγε, κάθισε στο πιάνο να παίξει κάτι μετά από προτροπή της παρέας. Έκανε καλή εντύπωση, αφού την επόμενη ημέρα του πρότειναν δουλειά. Άρχισε να εργάζεται ως πιανίστας στη μπουάτ.
Ο Θάνος εκτός από τη μουσική, λάτρευε και την ποίηση. Έτσι από τα πρώτα του βήματα μελοποιεί ποιητές. Με δύο ποιήματα του Καρυωτάκη ξεκινά εξάλλου και τη δισκογραφία του. Είναι ένας δίσκος 45στροφών με τα τραγούδια «Ένα σπιτάκι / Η μυγδαλιά» [Parlophone, 1969], τα οποία αποδίδει μια γνωστή φωνή της εποχής (από την παρουσία της στις μπουάτ) η Βάσω Μεσηνέζη. Τα τραγούδια είναι «νεοκυματικά» (ενορχηστρωμένα για ελαφρά ορχήστρα) επηρεασμένος από το κλίμα της εποχής, θυμίζοντας το ύφος του Γιάννη Σπανού, που τότε κυριαρχούσε στο χώρο.
Αυτό το συμπαθητικό αλλά άτολμο ξεκίνημα δεν προδίκαζε αυτό που θα ακολουθούσε.
Το 1972 κάνει τοι δεύτερο δισκάκι του. Τι μεσολάβησε; Σίγουρα οι σοβαρές μουσικές σπουδές δίπλα στον σημαντικό δάσκαλο, συνθέτη και πιανίστα Γ. Α. Παπαϊωάννου και φυσικά τα νέα καθημερινά ακούσματα (σύγχρονη μουσική, τζαζ-ροκ συγκροτήματα, Φρανκ Ζάπα κ.λπ.).
Όπως είχε πει και ο ίδιος ο Θάνος Μικρούτσικος στο βιβλίο του Οδυσσέα Ιωάννου Ο Θάνος κι ο Μικρούτσικος / Μια αυτοβιογραφία μέσα από 24 συναντήσεις [Εκδόσεις Πατάκη, Νοέμβριος 2011]:
«Τα ωδεία το 1969 στην Ελλάδα είχαν ένα πολύ συντηρητικό πρόγραμμα σπουδών. Ο συνθέτης Γιάννης Α. Παπαϊωάννου ήταν ο μόνος ο οποίος υποσχόταν ανοιχτούς ορίζοντες. Μαθητής του Άρθουρ Χόνεγκερ και δωδεκαφθογγιστής, άρα θαυμαστής του Σένμπεργκ, δίδασκε στο Ελληνικό Ωδείο, αλλά παρέδιδε και ιδιαίτερα. Δάσκαλος των περισσοτέρων Ελλήνων συνθετών, μέχρι τον θάνατό του. Επέλεγε τους μαθητές του ύστερα από δύσκολες οντισιόν. Έκανα μάθημα μαζί του μία ώρα την εβδομάδα. Για εκείνη την ώρα μελετούσα εξήντα ώρες στο σπίτι. Μέσα σε ενάμιση χρόνο έβγαλα ύλη που στα ωδεία θα χρειαζόμουν πάνω από οκτώ χρόνια. Αρμονία, αντίστιξη, φούγκα.(…) Η βραχεία μαθητεία μου δίπλα του μου προσέφερε εφόδια και γνώσεις, που δεν μπορούσε να μου προσφέρει κανένας άλλος. Μου έκανε οικείο ένα ολόκληρο σύμπαν, κάτι που με βοήθησε πολύ, αργότερα, σε όλο το φάσμα του συνθετικού μου έργου, ακόμη και στο τραγούδι».
Όλα αυτά, οι σπουδές και τα ακούσματα, φαίνονται πλέον καθαρά στο δεύτερο δισκάκι του Θάνου Μικρούτσικου, που θα κυκλοφορούσε κάπου προς το καλοκαίρι του 1972.
Και πάλι δύο ποιήματα του Κώστα Καρυωτάκη ερμηνευμένα τούτη τη φορά, από μια τραγουδίστρια με τεράστια επιτυχία εκείνη την εποχή, την Μαρίζα Κωχ. Ήταν τα «Είμαστε κάτι ξεχαρβαλωμένες κιθάρες / Δον Κιχώτες» [MINOS]
Το 1975 παρουσιάζει το δίσκο τα «Πολιτικά τραγούδια». Ολόκληρο το έργο εδώ:
Πλέον ο Θάνος απογειώνεται.
Το 1976 το έργο «Καντάτα για τη Μακρόνησο/ Σπουδή σε Ποιήματα του Βλαδίμηρου Μαγιακόβσκι». Η Καντάτα σε ποίηση Γιάννη Ρίτσου. Με τη Μαρία Δημητριάδη.
Ο Ντικ, με τη Μαρία Δημητριάδη και το Σάκη Μπουλά
Το 1977 «Φουέντε Οβεχούνα» σε ποίηση του Λόπε δε Βέγα, σε ελληνική απόδοση του Γιώργου Μιχαηλίδη. Με τη Μαρία Δημητριάδη και τον Γιώργο Μεράντζα.
Αλλά και «Τροπάρια για Φονιάδες». Σε ποίηση Μάνου Ελευθερίου. Με τη Μαρία Δημητριάδη και τον Γιώργο Μεράντζα.
Το 1978 στα «Τραγούδια της Λευτεριάς» μελοποιεί ποιήματα των Μπέρτολτ Μπρεχτ, Γιάννη Ρίτσου, Μανόλη Αναγνωστάκη, Άλκη Αλκαίου, Φώντα Λάδη. Με τη Μαρία Δημητριάδη. Εδώ το ποίημα του Δημήτρη Αναγνωστάκη Κι ήθελε ακόμη.
Την ίδια χρονιά «Μουσική Πράξη Στον Μπρεχτ» σε ποίηση Μπέρτολτ Μπρεχτ. Με τον Γιάννη Κούτρα. Εδώ το Άννα μην κλαις
Κι εδώ το Γερμανικό Εγχειρίδιο Πολέμου.
Κι έρχεται το 1979. Η χρονιά που ο Θάνος Μικρούτσικος παρουσιάζει μελοποιημένο τον σπουδαίο ποιητή μας, Νίκο Καββαδία. «Σταυρός του Νότου» και Γιάννης Κούτρας, Βασίλης Παπακωνσταντίνου, Αιμιλία Σαρρή.
Αυτός ο δίσκος ήταν το απόσταγμα μίας πολυετούς αγάπης. Στην ζωή του είχε μπει από την περίοδο που ήταν μαθητής γυμνασίου. Του είχαν κάνει εντύπωση τα κλασικά ποιήματα, κυρίως το Μαραμπού.
Τα χρόνια πέρασαν, οι αναζητήσεις διαφοροποιήθηκαν και ο Καββαδίας είχε ξεχαστεί. Οι συνθήκες της επανασύνδεσής τους κάπως περίεργες… Επρόκειτο να γυριστεί ένα τηλεοπτικό σίριαλ με τίτλο Πορεία μηδέν ενενήντα και το θέμα ναυτικό. Οι παραγωγοί του ζήτησαν να γράψει μουσική και τότε θυμήθηκε τον Καββαδία! Οι παραγωγοί αρχικά εξέφρασαν τις επιφυλάξεις τους, αλλά συμφώνησαν. Του συνέβη, μάλιστα, ένα παράδοξο, όπως το είχε περιγράψει. Καθόταν τα βράδια και έβγαιναν ένα ένα τα τραγούδια με τρομερή ευκολία. Αυτό, μάλιστα, τον προβλημάτισε. Άρχισε να φοβάται μήπως ήταν πολύ βιαστικός ή απλοϊκός. Έγραψε οκτώ τραγούδια. Τα οκτώ έγινα δεκαέξι και κάπως έτσι γεννήθηκε ο Σταυρός του Νότου.
Όλο το έργο εδώ
Κι έτσι λατρεύτηκε ο Καββαδίας και η ποίησή του, με όχημα τη μουσική του Θάνου, έφτασε παντού.
Ο Θάνος δε σταματά. Η μουσική του ανοίγει φτερά και συνεχίζει να πετά ψηλά.
Το 1980, «Δελτίο Καιρού», με τη Μαρία Δημητριάδη. Τα τραγούδια Η Μπαλάντα Ενός Φιλήσυχου και Αυτός ο Τόπος με μουσική του Θάνου Μικρούτσικου και στίχους των Άλκη Αλκαίου και Μάνου Ελευθερίου, αντίστοιχα.
Εδώ Η Μπαλάντα Ενός Φιλήσυχου
Κι εδώ Αυτός ο Τόπος
Το 1981 μαζί με το Χρήστο Λεοντή δίνουν σειρά συναυλιών. Με τους Μαρία Δημητριάδη, Γιάννη Θωμόπουλο, Γιώργο Μεράντζα και Σάκη Μπουλά σε τραγούδια των Χρήστου Λεοντή και Θάνου Μικρούτσικου.
Από την ιστορική συναυλία στο γήπεδο του Πανιωνίου τον Ιούλιο του 1981. Λοίζος, Μικρούτσικος, Λεοντής
Το 1982, «Εμπάργκο», σε ποίηση Άλκη Αλκαίου. Με τους Μαρία Δημητριάδη, Κώστα Καράλη, Βλάσση Μπονάτσο, Μανώλη Μητσιά.
Όλο το άλμπουμ
Το 1983 «Αυτά τα Βράδια». Ένας δίσκος του Βλάσση Μπονάτσου. Τα τραγούδια Έχω Έναν Τίγρη Μεσ’ την Καρδιά Μου και Μετανάστης Στο Παγκράτι με μουσική του Θάνου Μικρούτσικου και στίχους των Λάκη Ιγνατιάδη και Άλκη Αλκαίου, αντίστοιχα.
Εδώ το Μετανάστης Στο Παγκράτι
Την ίδια χρονιά επίσης «Ιχνογραφία / Ο Γέρος της Αλεξάνδρειας». Σε ποίηση Κώστα Καβάφη και Κώστα Παπαγεωργίου αντίστοιχα. Με τους Γιώργο Μεράντζα, Κώστα Θωμαΐδη και Σάκη Μπουλά.
Επίσης το 1983, «Αραπιά για Λίγο Πάψε να Χτυπάς με το Σπαθί». Σε ποίηση Άλκη Αλκαίου, Μπέρτολτ Μπρεχτ και Τζον Μακ Γκραθ. Με τους Μαρία Δημητριάδη, Julie Massino και τον συνθέτη.
Το 1984 γράφει τη μουσική για τη θεατρική παράσταση Βίκτωρ & Βικτώρια της Αλίκης Βουγιουκλάκη. Ποίηση των Πλωρίτη και Γιώργου Παυριανού. Με τους Βουγιουκλάκη, Βλάσση Μπονάτσο, Γιώργο Μούτσιο, Ηλία Λογοθέτη, Σάκη Μπουλά.
Το 1985 «Αντιθέσεις». Μουσική του Θάνου Μικρούτσικου σε κείμενο του Γιάννη Ρίτσου με τον Φραγκίσκο Βουτσίνο. Επίσης συνθέσεις των Μιχάλη Γρηγορίου και Βίλχελμ Τσομπλ.
Το 1986 «Η Αγάπη Είναι Ζάλη». Σε στίχους Νίκου Καββαδία, Άλκη Αλκαίου, Ανδρέα Μικρούτσικου, Μπάμπη Τσικληρόπουλου με τη Χαρούλα Αλεξίου. Μια ακόμη σπουδαία δουλειά του Θάνου, αυτή τη φορά με τη Χαρούλα Αλεξίου.
Το 1987 «Η Χάρις Αλεξίου Σε Απρόβλεπτα Τραγούδια». 12 τραγούδια με την Αλεξίου, πολλών δημιουργών, σε μουσική διεύθυνση Μάνου Χατζιδάκι. Τα τραγούδια Οι Ακροβάτες και Θέατρο Σκιών με μουσική του Θάνου Μικρούτσικου και στίχους των Κώστα Τριπολίτη και Άλκη Αλκαίου, αντίστοιχα.
Οι Ακροβάτες
Θέατρο Σκιών
Το 1988 «Όλα Από Χέρι Καμένα», στίχοι Κώστα Τριπολίτη, τραγούδι Βασίλης Παπακωνσταντίνου. Το ομώνυμο τραγούδι.
Το 1989 «Ελλάς Κατόπιν Αορτής». Διπλός δίσκος με μουσική και τραγούδια του Θάνου Μικρούτσικου, για θεατρική παράσταση του Λάκη Λαζόπουλου. Κείμενα, στίχοι, τραγούδι του Λαζόπουλου. Η Χάρις Αλεξίου στα Ήτανε Μια Χώρα και Θυμάσαι.
Εδώ Θυμάσαι
Το 1989 «Όσο Κρατάει Ένας Καφές». Με στίχους του Άλκη Αλκαίου. Με τον Διονύση Θεοδόση.
Το 1990 «Κρατάει Χρόνια Αυτή Η Κολόνια». Στίχοι Λίνας Νικολακοπούλου και Χαρούλας Αλεξίου. Με τη Χαρούλα Αλεξίου.
Το 1991 «Γραμμές των Οριζόντων». Επανέρχεται ο Θάνος στο Νίκο Καββαδία. Με τους Γιώργο Νταλάρα, Βασίλη Παπακωνσταντίνου, Χάρη & Πάνο Κατσιμίχα.
Το 1992 «Συγγνώμη για την Άμυνα». Στίχοι του Κώστα Τριπολίτη, με τον Γιώργο Νταλάρα και τον συνθέτη στο Προσπέκτους.
Το 1994 «Volpe D’ Amore». 10 γνωστά τραγούδια του Θάνου Μικρούτσικου με ιταλικούς στίχους και Η Θάλασσα της Λίνας Νικολακοπούλου. Με τη Μίλβα.
Το 1995 «Ανάσα η Τέχνη της Καρδιάς». Η Δήμητρα Γαλάνη σε τραγούδια με στίχους της Λίνας Νικολακοπούλου. Ο Θάνος Μικρούτσικος έγραψε μουσική στο Ατομική Μου Ενέργεια.
Κι έρχεται το 1996. Και είναι η χρονιά που σμίγουν δυο άνθρωποι που η μοίρα τους όρισε να βγάλουν ένα άλμπουμ που μίλησε στην ψυχή όλων. Θάνος Μικρούτσικος και Δημήτρης Μητροπάνος «Στου Αιώνα την Παράγκα».
Το 1997, Ψάξε Στ’ Όνειρό Μας. Σε στίχους Λάκη Λαζόπουλου. Τραγουδούν: Δημήτρης Μητροπάνος, Ελευθερία Αρβανιτάκη, Κώστας Θωμαΐδης, Κατερίνα Κούκα, Κώστας Μακεδόνας, Λαυρέντης Μαχαιρίτσας, Γιάννης Μπέζος, Διονύσης Τσακνής, Λάκης Λαζόπουλος, Θάνος Μικρούτσικος.
Το 1998, Ο Θάνος Μικρούτσικος Τραγουδά Θάνο Μικρούτσικο. Σε ποίηση Άλκη Αλκαίου, Κώστα Τριπολίτη, Μπέρτολτ Μπρεχτ, Βλαδίμηρου Μαγιακόφσκι, Αλέξανδρου Μπάρα, Βολφ Μπήρμαν, Νίκου Καββαδία.
Το 1999, Θάλασσα στη Σκάλα. Σε στίχους Οδυσσέα Ιωάννου. Τραγουδά ο Βασίλης Παπακωνσταντίνου. Σ’ ένα τραγούδι και ο συνθέτης.
Το 2002, Ο Άμλετ Της Σελήνης. Σε στίχους Μάνου Ελευθερίου, Οδυσσέα Ιωάννου, Γιώργου Κακουλίδη, Κώστα Λαχά, Τζένης Μαστοράκη, Κώστα Τριπολίτη. Τραγουδούν: Χρήστος Θηβαίος, Θάνος Μικρούτσικος.
Το 2006, Υπέροχα Μονάχοι. Σε ποίηση Άλκη Αλκαίου. Τραγουδούν: Μανώλης Μητσιάς, Χρήστος Θηβαίος.
Εδώ το Ωροσκόπιο
Το 2008, Πάμε Ξανά Απ’ Την Αρχή. Στίχοι Οδυσσέας Ιωάννου. Τραγουδάει η Ρίτα Αντωνοπούλου.
Το 2009, Ο Καβάφης του Θάνου Μικρούτσικου. Ποίηση: Κωνσταντίνος Καβάφης. Τραγουδούν: Κώστας Θωμαίδης, Θεόδωρος Δημήτριεφ, Σάκης Μπουλάς, Γεωργία Συλλαίου.
Το 2014, Ότι Θυμάσαι Δεν Πεθαίνει. Σε στίχους Οδυσσέα Ιωάννου. Τραγουδάει ο Γιάννης Κότσιρας.
Το 2017, Στην Ομίχλη των Καιρών. Τραγούδια σε στίχους Λίνας Νικολακοπούλου, Άλκη Αλκαίου, Μάνου Ελευθερίου και Γιάννη Δούκα. Ερμηνεύουν οι Μαριάννα Πολυχρονίδη, Γιώργος Νταλάρας και Θάνος Μικρούτσικος.
Και μετά;
Μετά μας ανακοίνωσε πως είναι άρρωστος. Και πάλεψε. Πάλεψε σκληρά.
«Δεν θα με νικήσει, θα το νικήσω εγώ», έλεγε.
Μεταξύ χειρουργείων και θεραπειών, δεν σταμάτησε τις συναυλίες και τις πρόβες στο σπίτι του, στο Μετς, μέχρι που οι δυνάμεις του τον εγκατέλειψαν. Ο ίδιος συνήθιζε να λέει ότι η αγάπη του κόσμου ήταν το καλύτερο γιατρικό του. Και φρόντιζε αυτή την αγάπη να την κρατά ζεστή. Ας μου επιτραπεί κάτι εντελώς προσωπικό, όπως το έζησα στο Θέατρο Βράχων, το καλοκαίρι του 2018.
Κάποια λόγια που έγραψα τότε. Που ο κόσμος πλημμύρισε κάθε σπιθαμή του Θεάτρου, για τρία συνεχόμενα βράδια.
“«Όσοι περπάτησαν μαζί μου»….
Αυτός ο τίτλος των δυο συναυλιών στο Θέατρο Βράχων, αυτή και η πρόσκληση του μεγάλου συνθέτη προς όλους μας, όσοι περπατήσαμε μαζί του, όσοι σιγοτραγουδήσαμε τα τραγούδια του, όσοι περιμέναμε την κάθε νέα του προσπάθεια να ανοιχτεί στον ωκεανό της μουσικής….
Ο ίδιος ο οικοδεσπότης, ο Θάνος Μικρούτσικος, μας καλοδέχτηκε… Μικρό το σπιτικό του για να χωρέσει τον κόσμο που πήγε αυτά τα δυο βράδια. Πολύ μικρό… Όμως, πολύ ζεστό, ειδικότερα όταν μας χαιρέτησε… Δε μας αποχαιρετούσε, όπως κάποιοι πίστευαν, αλλά μας υποδεχόταν και μας έβαλε στο πλευρό του, εκεί που πάντα ήθελε να είμαστε.
Μόλις άρχισε να μας κερνά τις υπέροχες νότες των τραγουδιών του, μια ανατριχίλα διαπέρασε το κορμί μου. Γιατί ο Θάνος Μικρούτσικος πήρε το βάρος της πραγματικά προηγούμενης μεγάλης γενιάς συνθετών και το πήγε πολύ παρακάτω…
Δεν ξέρω με ποια σειρά να βάλω τους ερμηνευτές, ίσως με τη σειρά που παρουσιάστηκαν στη σκηνή… Ίσως με τη δική μου σειρά…
Κώστα Θωμαΐδης και μαζί με το συνθέτη «αυτό που θέλουν να μας πουν, το πιο όμορφο απ όλα, δε μας το έχουν πει ακόμη». Το ξέραμε, το νιώθαμε, μόλις κάλεσε τον Γιώργο Μεράντζα και «Κρυφά και φανερά σ’ ακολουθούνε οι συμμορίες κι οι βασανιστές και ψάχνουν μέρα νύχτα να σε βρούνε, μα δεν υπάρχει δρόμος να διαβούνε γιατί ποτέ δεν ήταν ποιητές, το χώμα που πατούν να προσκυνούνε…», ή «Ω! πολιτεία με το βράδιασμα κοντά στους ταρσανάδες στην αγορά, στον καφενέ και στο ποδόσφαιρο είσαι η Πρέβεζα, τα Γιάννενα και το Κιλκίς, το Μεσολόγγι, ο Πόντος κι η Ερμούπολις». Και μια έκπληξη, παραγγελιά του συνθέτη στον ερμηνευτή του, για ένα ηπειρώτικο, όπερ και εγένετο!
Το ταξίδι συνεχιζόταν, καθώς πατούσε τη σκηνή ο Γιώργος Νταλάρας για να μας δείξει το Ανεμολόγιο ότι «Έβγαλε βρώμα η ιστορία ότι ξοφλήσαμε, είμαστε λέει το παρατράγουδο στα ωραία άσματα»…. Κι ύστερα το Καραντί, που «θα μας πατάει, σάπια βρεχάμενα, τσιμέντο και σκουριά. Από νωρίς δεξιά στη μάσκα την πλωριά, κοιμήθηκεν ο καρχαρίας που πιλοτάρει»…
Η ώρα του Γιάννη Κότσιρα, «Κι αυτή η ελπίδα να μην λέει πια να πεθάνει, γριά γυναίκα που μας δίνει την ευχή της, όλα τα λόγια της ένα ντουμάνι, να μας μαζεύει σαν ζητιάνους στην αυλή της»…
Μίλτος Πασχαλίδης και η ώρα της μεγάλης αφιέρωσης στο μεγάλο απόντα, Δημήτρη Μητροπάνο…. Με τραγούδια από τη συνεργασία-σταθμό για τη μουσική μας, καθώς «όσοι με το Χάρο γίναν φίλοι, με τσιγάρο φεύγουνε στα χείλη»…
Η ώρα της μεγάλης μας Χαρούλας Αλεξίου…. Άλλη μια τεράστια συνεργασία, που «κι εσύ Ελένη και κάθε Ελένη», «να μου το πεις, η αγάπη είναι ζάλη»
Ρίτα Αντωνοπούλου και «το μηδέν θα κάνω κύκλο κι εκεί μέσα θα χορεύω», Μαρίνα Πολυχρονίδη πάνω σε μια «πίστα από φώσφορο»….
Χρήστος Θηβαίος, ως Άμλετ της Σελήνης, «Τι ζήλεψες τι τα θελες τα ένδοξα Παρίσια, Έτσι κι αλλιώς ο κόσμος πια παντού είναι τεκές, Διεκδικούσες θαύματα που δίνουν τα χασίσια Και παραισθήσεις όσων ζουν μέσα στις φυλακές»
Ο μοναδικός Βασίλης Παπακωνσταντίνου, που «Ο Γουΐλλυ, ο μαύρος θερμαστής από το Τζιμπουτί, όταν απ’ τη βάρδια του τη βραδινή σχολούσε. Στην κάμαρά μου ερχότανε γελώντας να με βρει κι ώρες πολλές για πράγματα περίεργα μου μιλούσε.»
Και η φωνή του σεμνού, αλλά πάντα μεγάλου Μανώλη Μητσιά, που με μια «Πιρόγα φεύγεις και γυρίζεις»….
Εναλλάσσονταν στη σκηνή οι εξαίρετοι ερμηνευτές και επί τρεις ώρες ο Άλκης Αλκαίος, ο Κώστας Τριπολίτης, η Λίνα Νικολακοπούλου, ο Μάνος Ελευθερίου και ο αξεπέραστος Νίκος Καββαδίας, ήταν παρόντες, καθώς, όπως έχει πει ο Ιάκωβος Καμπανέλλης, «το τραγούδι είναι ένας στίχος που τρελάθηκε». Η χώρα των μεγάλων ποιητών, των μεγάλων συνθετών, ο τόπος μας.
Κι η νύχτα έκλεισε με τη Ρόζα. Θηβαίος, Θωμαΐδης, Κότσιρας, Πασχαλίδης και Θάνος Μικρούτσικος και «Πώς η ανάγκη γίνεται Ιστορία, πώς η Ιστορία γίνεται σιωπή….». Ένα Θέατρο όρθιο να χειροκροτεί και να τραγουδά, όλοι μαζί, μια φωνή και ο Μικρούτσικος να διευθύνει την ορχήστρα του κι εμάς…
Αυτή η νύχτα χαράχτηκε βαθιά μέσα μου, μέσα στην ψυχή του καθενός από όσους βρεθήκαμε να περπατάμε και να ταξιδεύουμε και να ονειρευόμαστε και να σηκωνόμαστε όταν πέφτουμε. Και το όμορφο ήταν η παρουσία τεράστιου αριθμού νέων ανθρώπων, που δε σταμάτησαν να τραγουδούν. Το μέλλον είναι εδώ! Και μάλλον είναι ωραιότερο από το παρόν. Ίσως κάναμε κάτι καλό και είναι αυτό.”
Σε ευχαριστούμε Θάνο! Για όλα!
Θα κλείσω όπως είχες εσύ επιλέξεις να κλείνεις!
Επιμέλεια: Γιάννης Αγγέλου
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ, www.902.gr, www.mikroutsikos.gr, www.huffingtonpost.gr, www.lifo.gr, www.efsyn.gr
