Η τηλεργασία είναι μια μορφή οργάνωσης ή/και εκτέλεσης εργασίας, που χρησιμοποιεί τεχνολογίες πληροφορικής, βάσει μιας σύμβασης ή σχέσης εργασίας, όπου μία εργασία που θα μπορούσε επίσης να εκτελεστεί στις εγκαταστάσεις του εργοδότη, εκτελείται κανονικά εκτός αυτών των εγκαταστάσεων.
Τη στιγμή που οι συνθήκες της πανδημίας έχουν οδηγήσει χιλιάδες εργαζόμενους να δουλεύουν απ το σπίτι, η επιχειρηματολογία του εργοδοτικού φορέα υπέρ της διάδοσης της δουλειάς από το σπίτι, δεν περιορίζεται στην “προστασία της δημόσιας υγείας απ τον κορονοϊό”.
Η τηλεργασία δεν είναι μια προσωρινή επιλογή των εργοδοτών. Χρόνια τώρα γίνεται απόπειρα να νομιμοποιηθεί ως ευέλικτη μορφή εργασίας, στη συνείδηση των εργαζομένων.
Δεν είναι τυχαίο που στις βασικές προτεραιότητές του ο ΣΕΒ ήδη πριν ένα χρόνο, έμπαινε η ανάγκη να προωθηθεί με συγκεκριμένο πλαίσιο η μορφή της τηλεργασίας στην χώρα μας.
Στα “δήθεν οφέλη” για τους εργαζόμενους και την κοινωνία αναφέρονται, μεταξύ άλλων, η αυτονομία του εργαζόμενου, η μείωση των καθημερινών εξόδων (μετακινήσεις, διατροφή, φύλαξη/φροντίδα παιδιών), η μείωση της κυκλοφοριακής συμφόρησης, η αύξηση απασχόλησης ΑΜΕΑ, νέων γυναικών κ.λ.π.
Ποια είναι όμως η αλήθεια;;;;
Μελέτες που έχουν πραγματοποιηθεί σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο, αποτυπώνουν τις “αρνητικές επιπτώσεις” που έχει η εφαρμογή διαφόρων μορφών τηλεργασίας στην υγεία των εργαζομένων και στην κοινωνική τους ζωή:
- Οι εργαζόμενοι μέσω τηλεργασίας εργάζονται περισσότερες ώρες την ημέρα και τη βδομάδα, εκτός συμβατικού ωραρίου, οποιαδήποτε ώρα της ημέρας και τα Σαββατοκύριακα. Έχουν καταγγείλει πως εταιρείες έχουν οργανώσει “conference calls” μεσημέρι ΚΥΡΙΑΚΗΣ! Κάθε μέρα και ώρα καταλήγει να ναι “εν δυνάμει εργάσιμη” και η “διαθεσιμότητα” του κάθε εργαζόμενου/ης, ανά πάσα στιγμή θεωρείται “δεδομένη”!Γι αυτό και στις σχετικές μελέτες αποτυπώνονται “εντατικοποίηση της εργασίας και πολλές ώρες εργασίες που παραμένουν ΑΠΛΗΡΩΤΕΣ”!
- Άρα η λεγόμενη” αυτονομία του εργαζόμενου ” πάει περίπατο γιατί στην πράξη, αυτό που καθορίζει τον όγκο και τις ώρες εργασίας στον καπιταλισμό, είναι κυρίως οι απαιτήσεις του εργοδότη.
- Ο εργαζόμενος εργάζεται ακόμα κι όταν είναι “άρρωστος”!!! Δεν είναι τυχαίο ότι σε σχετική έκθεση του ο ΣΕΒ αναφέρει ως όφελος ότι: “η τηλεργασία συμβάλλει στην μείωση έκτακτων απουσιών, εξαιτίας ασθενειών ή άλλων εξωγενών παραγόντων”!
- Σε σχετικές μελέτες αναφέρεται ότι τελικά χάνονται τα όρια μεταξύ προσωπικής – οικογενειακής ζωής και εργασίας, με αποτέλεσμα να υπάρχουν συγκρούσεις και αρνητικές επιπτώσεις στην οικογένεια. Δεν είναι εύκολο να συνδυαστούν οι οικογενειακές υποχρεώσεις (π.χ. Παρουσία παιδιών, κατοικίδιων ζώων), όπως και ότι δεν μπορεί να διαθέτει πάντα ξεχωριστό χώρο στο σπίτι του, τον οποίο να χρησιμοποιεί για την εργασία του.
- Η “Απομόνωση” που βιώνει ο εργαζόμενος λόγω της έλλειψης αλληλεπίδρασης με συναδέλφους στον χώρο εργασίας. Αυτή η κατάσταση επηρεάζει την ψυχική υγεία και ισορροπία του, ενώ έχει σαφώς και αρνητική επίπτωση στην ένταξή του στην συνδικαλιστική δράση.
- Σε αρκετές μελέτες καταγράφονται προβλήματα “υγείας” όπως μυοσκελετικές παθήσεις, οπτική και νοητική κόπωση, το σύνδρομο της επαγγελματικής εξουθένωσης (burnout). Επίσης το στρες κι άλλοι ψυχοκοινωνικοί παράγοντες κινδύνου, οι πολλές ώρες εργασίας και τα ευέλικτα ωράρια – σύμφωνα με επιστημονικές μελέτες- οδηγούν σε μια σειρά προβλημάτων υγείας όπως διαταραχές ύπνου, καρδιαγγειακά προβλήματα, προβλήματα αναπαραγωγής, ψυχικές παθήσεις, ακόμα και κάποιες μορφές καρκίνου!
- Όσο για τα οφέλη στο περιβάλλον (μείωση της ρύπανσης), είναι τουλάχιστον αστείο να χρησιμοποιεί κανείς αυτό το επιχείρημα, την ώρα που συνεχίζεται σήμερα η ανεξέλεγκτη βιομηχανική ρύπανση.
Η μείωση της κυκλοφοριακής συμφόρησης και η θετική επίπτωση στο περιβάλλον, θα μπορούσαν να επιτευχθούν σ’ ένα άλλο σύστημα με εξασφάλιση γρήγορης, ασφαλούς μετακίνησης των εργαζομένων με μέσα μαζικής μεταφοράς, δωρεάν στον τόπο εργασίας τους.
Η μοναδική μείωση που επιτυγχάνεται, είναι η μείωση των λειτουργικών εξόδων των μεγαλοεργοδοτών, αφού κι αυτά τα επιμερίζονται οι εργαζόμενοι απ το σπίτι τους.
Με τις αποφάσεις για τα έκτακτα μέτρα για τον κορονοϊό, ο εργοδότης μπορεί να θέσει “μονομερώς” σε τηλεργασία τον εργαζόμενο. Αυτό πρέπει να καταργηθεί άμεσα και ο εργαζόμενος να συμφωνήσει ότι αποδέχεται την τηλεργασία ως μορφή εργασίας.
Η τηλεργασία θα απασχολήσει στο εγγύς μέλλον εκατοντάδες χιλιάδες εργαζόμενους και κυρίως νέες και νέους!
Όλοι πρέπει να είμαστε σε ετοιμότητα και να αγωνιστούμε για τα δικαιώματά μας γιατί δυστυχώς για άλλη μια φορά αποδεικνύεται το αυτονόητο… Στα χέρια του κεφαλαίου, κάθε νέα τεχνολογία δύναται να μετατρέπεται σε νέο ζυγό για τους εργαζόμενους.
