Ζάιτσεφ: Ένας θρύλος του Κόκκινου Στρατού

Vasily Grigoryevich Zaytsev Васи́лий Григо́рьевич За́йцев

Στις 23 Μάρτη 1915 γεννήθηκε ο Ζάιτσεφ (Vasily Grigoryevich Zaytsev  Васи́лий Григо́рьевич За́йцев), ένας ήρωας του Κόκκινου Στρατού της Σοβιετικής Ένωσης, ο θρυλικός και ίσως ο πιο διάσημος ελεύθερος σκοπευτής που συνέδεσε το όνομα του με τη μάχη του Στάλινγκραντ και ήταν ο άνθρωπος που είχαν κάθε λόγο να τρέμουν οι Ναζί (πέθανε  στις 15/12/1991).

Γεννημένος το Μάρτη του 1915 στο Γιελενίσκογιε των Ουραλίων, μέλος αγροτικής οικογένειας χωρίς πολυτέλειες, ο Βασίλι έμαθε από πολύ νεαρή ηλικία το κυνήγι.
Πρώτος του δάσκαλος στο σημάδι υπήρξε ο παππούς του, με τον οποίο, από κοινού με το μεγαλύτερο του αδελφό, κυνηγούσαν ελάφια και λύκους.
Οι συμβουλές του παππού άρχισαν από νωρίς να πιάνουν τόπο. Μόλις σε ηλικία 12 ετών, επέστρεψε σπίτι φέρνοντας το πρώτο του τρόπαιο – ένα λύκο που είχε σκοτώσει με το προσωπικό του τουφέκι.
Όσα έμαθε σε νεαρή ηλικία έμελλε να αποδειχθούν η «μαγιά» για τη μετέπειτα πορεία του ως εξαιρετικού σκοπευτή. Σύμφωνα με τον ίδιο, ένας ελεύθερος σκοπευτής έπρεπε να είναι αόρατος από τον εχθρό.
Ο χρόνος ήταν σα να σταματούσε να μετρά όταν έβαζε στο στόχαστρο της διόπτρας του τον εχθρό. Και όπως αποδείχθηκε, με την ίδια ευκολία που πετύχαινε λαγούς, ελάφια και λύκους ως μικρό παιδί, κατάφερνε αργότερα, ως ενήλικας πλέον μαχητής του Κόκκινου Στρατού, να εξολοθρεύει τα ναζιστικά καθάρματα των ορδών του Χίτλερ.

Μέσα σε ένα μήνα κατάφερε, με ένα απλό τουφέκι χωρίς διόπτρα, να σκοτώσει 32 γερμανούς στρατιώτες, λαμβάνοντας το πρώτο μετάλλιο ανδρείας.
Το σπουδαιότερο ωστόσο «δώρο» που του δόθηκε, ως αναγνώριση των ικανοτήτων του, ήταν μια διόπτρα με την οποία στόλισε το τουφέκι τύπου «Μοσίν-Ναγκάντ» που χρησιμοποιούσε. Η συνέχεια ήταν καταιγιστική.

Το διάστημα μεταξύ 10 Νοέμβρη και 17 Δεκέμβρη 1942, ο Ζάιτσεφ «καθάρισε» 225 στρατιώτες των Ναζί, συμπεριλαμβανομένων 11 ελεύθερων σκοπευτών. Η εξαιρετική του αυτή επίδοση αφενός ανέβασε το ηθικό των συμπολεμιστών του και αφετέρου έσπειρε τον τρόμο στο γερμανικό στράτευμα. Συνολικά, ο επίσημος αριθμός των γερμανών στρατιωτών που εξολόθρευσε ο Ζαίτσεφ στη μάχη του Στάλινγκραντ ανέρχεται σε 243, με άλλες μαρτυρίες να κάνουν λόγο για περισσότερους από 400 νεκρούς Ναζί.

Για τις υπηρεσίες του στην σοβιετική πατρίδα και το λαό, του απονεμήθηκαν μια σειρά μετάλλια και τίτλοι τιμής, όπως το παράσημο του «Τάγματος του Λένιν», της «Κόκκινης Σημαίας», το μετάλλιο πρώτης τάξης του «Πατριωτικού Πολέμου», ενώ οι αρχές του Στάλινγκραντ τον έχρισαν επίτιμο δημότη της πόλης. Μετά τον πόλεμο εργάστηκε σε εργοστάσιο υφαντουργίας στο Κίεβο, φτάνοντας σταδιακά στη θέση του διευθυντή.

Πέθανε στις 15 Δεκέμβρη 1991, μόλις 11 μέρες πριν την ολοκληρωτική επικράτηση της αντεπανάστασης, την επίσημη διάλυση της ΕΣΣΔ και την υποστολή της κόκκινης σημαίας από το Κρεμλίνο.

Το ρώσικο site http://www.warheroes.ru/, παρουσιάζει ως εξής τον Ζάιτσεφ [-|>Zaitsev Vasily Grigorievich<|-] «ελεύθερος σκοπευτής από το 1047ο σύνταγμα τυφεκιοφόρων της 284ης Μεραρχίας Πεζικού της 62ης στρατιάς του μετώπου του Στάλινγκραντ, κατώτερος υπολοχαγός» (1047ο Σύνταγμα Τυφεκιοφόρων της 284ης).

(σύνοψη)
Γεννήθηκε στις 23 Μαρτίου 1915 στο χωριό Elininsk, περιοχή Agapovsky, στην περιοχή Chelyabinsk από  αγροτική οικογένεια, μέλος του ΚΚΣΕ έγινε το 1943.
Τελειώνοντας το επτατάξιο γυμνάσιο, αποφοίτησε το 1930 από τη σχολή μηχανικού εξαρτημάτων στο Magnitogorsk.
Το 1937 υπηρέτησε στον Στόλο του Ειρηνικού, στην ομάδα πυροβόλων όπου διακρίθηκε για τη σχολαστικότητα και την πειθαρχία του ναύτης και έγινε δεκτός στην Komsomol.
Στη συνέχεια σπούδασε στη Στρατιωτική Οικονομική Σχολή και διορίστηκε επικεφαλής της οικονομικής μονάδας στον Στόλο του Ειρηνικού -και στη θέση αυτή τον βρήκε ο πόλεμος.

▪️ Μέχρι το καλοκαίρι του 1942, ο Zaitsev, είχε ήδη υποβάλει απανωτά πέντε εκθέσεις με αίτημα τον στείλουνι στο μέτωπο -μέχρι που ο διοικητής του υποχώρησε και ο Βασίλι εγκατέλειψε το ναυτικό για το στρατό ξηράς και σε μια σκοτεινή νύχτα του Σεπτέμβρη 1942, μαζί με άλλους συντρόφους του διέσχισε το Βόλγα και άρχισε να συμμετέχει στις οδομαχίες μέσα στην πόλη.

▪️ Ήδη στις πρώτες μάχες με τον εχθρό, ο Zaitsev έδειξε ότι ήταν ένας εξαιρετικός σκοπευτής και ο διοικητής του τάγματος τον κάλεσε για να το δοκιμάσει δείχνοντας του έναν γερμανό στα 800 μέτρα: σκόπευσε προσεκτικά, πυροβόλησε. ο φασίστας έπεσε. Μετά από λίγα λεπτά, εμφανίστηκαν στον ίδιο χώρο δύο ακόμη εισβολείς είχαν την ίδια μοίρα. Πάραυτα βραβεύτηκε με ένα τουφέκι ελεύθερου σκοπευτή και μαζί το 1ο του μετάλλιο «κουράγιου».

Ακολούθησαν 32 Ναζί και σύντομα έγινε διάσημος -πραγματικός θρύλος στο σύνταγμα, στη μεραρχία στη στρατιά.

Στο πρόσωπο του Zaitsev, όλες οι εγγενείς σε έναν ελεύθερο σκοπευτή ιδιότητες οξύτητα στο μάτι, ευαίσθητη ακοή, αντοχή, ηρεμία, αντοχή, στρατιωτική πονηριά συνδυάστηκαν.

Ήξερε πώς να επιλέξει τις καλύτερες θέσεις και να καλύπτεται από τους Ναζί -είχε γίνει «αόρατος» χτυπώντας τον εχθρό ανελέητα.

Στην περίοδο 10 Νοεμβρίου – 17 Δεκεμβρίου 1942 στις μάχες για το Στάλινγκραντ ο Ζάιτσεφ σκότωσε 225 ναζί στρατιώτες και αξιωματικούς, μεταξύ των οποίων 11 ελεύθερους σκοπευτές: συνολικά ~6.000 εξολοθρεύτηκαν από αυτόν και τους συντρόφους του στην υπό τον στρατηγό Βασίλι Τσούικοφ, 62η  Στρατιά του Κόκκινου Στρατού, κύριο υπερασπιστή της πόλης που μάλιστα -|> ΣΣ, ανήκε στις εφεδρείες του ΓΕΣ της ΕΣΣΔ.

(αναφέρονται στη συνέχεια αρκετά περιστατικά, μεταξύ των οποίων)
Στο μπαρουτοκαπνισμένο και μισοκαμμένο σπίτι έφτασε μόνος στον πάνω όροφο και από αυτή την ασυνήθιστη θέση, προσέγγισε το υπόγειο του σπιτιού όπου ήταν τα μαγειρεία: 10 φασίστες χτυπήθηκαν εκείνη την ημέρα από έναν μόνο ελεύθερο σκοπευτή.
Μια άλλη σκοτεινή νύχτα, ο Zaitsev πήρε ένα στενό μονοπάτι, ψάχνοντας στη γύρω περιοχή έναν ναζί  ελεύθερο σκοπευτή που είχε καταφύγει. Περίπου 20 λεπτά εξέταζε γύρω του, αλλά ο «κυνηγός» του εχθρού κρύβονταν καλά και δεν μπορούσε να τον ξετρυπώσει. Ανυπόμονος οχυρώθηκε στον τοίχο ενός αχυρώνα και προετοιμάστηκε μεθοδικά, εξετάζοντα σημείο το σημείο, μετακομίζοντας συνεχώς και «σαρώνοντας» προσεκτικά την περιοχή: Μια σκιά έσκασε σε έναν από τους λόφους. Εδώ! Τώρα πρέπει να προσελκύσουμε τον φασίστα!: Ο Zaitsev έστηνε την ενέδρα όλη τη νύχτα. Την αυγή, ένας ακόμη γερμανός σκοπευτής ήταν νεκρός.

Παράλληλα άνοιξε σχολή ταχύρρυθμης εκπαίδευσης δύο ημερών και μετά οι μαθητευόμενοι προωθούντο στην πρώτη γραμμή του μετώπου, που δεν απείχε παρά μερικές εκατοντάδες μέτρα! (ΣΣ |> «Απόφοιτος» της σχολής Zaitsev ήταν και η δεκαοκτάχρονη διαλεχτή σκοπεύτρια Τάνια Τσέρνοβα -80 Γερμανοί είχαν πέσει νεκροί από τις βολές της….)

Η αποτελεσματικότητα  των σοβιετικών ελεύθερων σκοπευτών ανησυχούσαν τους εχθρούς – το θεωρούσαν και θέμα τιμής έτσι αποφάσισαν να λάβουν μέτρα για την εξόντωση του Ζάιτσεφ.
Με επείγον σήμα, ζητήθηκε από το Βερολίνο να αποσταλεί στο Στάλινγκραντ ο ικανότερος σκοπευτής του Γερμανικού Στρατού και εκείνος ανταποκρίθηκε πρόθυμα, στέλνοντας τον συνταγματάρχη των SS Χάιντς φον Κρούπ Θόρβαλντ, ο οποίος ηγείτο της Σχολής Ελεύθερων Σκοπευτών στο Γκνόσεν και θεωρείτο σε ολόκληρη τη Γερμανία ένας σκοπευτής φαινόμενο (σύμφωνα με ανεπιβεβαίωτες πηγές, ο Γερμανός σκοπευτής ήταν ο ταγματάρχης König Κένιγκ)….

▪️ Ο φασίστας ήταν έμπειρος και ύπουλος -συχνά άλλαζε θέσεις και δεν άφηνε ίχνη, μέχρι που βρέθηκαν τραυματισμένοι οι Morozov και Shaikin -πολύ έμπειροι σκοπευτές και πάντα νικητές σε δύσκολες μάχες με τον εχθρό.
▪️ Δεν υπήρχε καμία αμφιβολία! ο «σούπερ σκοπευτής» τον οποίο αναζητούσε ήταν εκεί κάπου μπροστά του όπου κάθε πέτρα είναι οικεία για τον Zaitsev.
▪️ Τελικά ένας σωρός τούβλα με μια λαμαρίνα δίπλα τράβηξε την προσοχή του προσοχή του και έμεινε εκεί καρφωμένος όλη μέρα …και την επόμενη (μαζί με τον μαθητή του Kulikov για βοήθεια και αντιπερισπασμό).
▪️ Ο χρόνος πέρναγε, αεροπλάνα σκίζουν τον ουρανό, τα πυροβόλα έκανα τη δουλειά τους … κόλαση πυρός αλλά για τον Zaitsev υπήρχε μόνο εκείνη η λαμαρίνα -μια δοκιμαστική βολή το επιβεβαίωσε

Κανείς δεν βιαζόταν: Zaitsev και Kulikov άλλαζαν θέσεις… παρακολουθούσαν όλη τη νύχτα άγρυπνοι, μεχρι το μεσημέρι της επόμενης τίποτε! αλλά λίγο μετά όταν οι άμεσες ακτίνες του ήλιου έπεσαν στη θέση του εχθρού -ενώ οι δυο τους ήταν στη σκιά, μια ανεπαίσθητη αντανάκλαση στην άκρη της λαμαρίνας. Ένα τυχαίο κομμάτι γυαλιού; Όχι. Ήταν η διόπτρα του φασιστικού ντουφεκιού…

Ο Kulikov προσεκτικά, όντας έμπειρος άρχισε να σηκώνει το κράνος του.
Ο φασίστας πυροβόλησε – το κράνος έπεσε.
Ο γερμανός, προφανώς, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι κέρδισε τη μάχη, σκοτώνοντας τον σοβιετικό ελεύθερο σκοπευτή, που κυνηγούσε για 4 ημέρες.
Αποφασίζοντας να ελέγξει το αποτέλεσμα της βολής του, έβγαλε το μισό του κεφάλι από το καταφύγιο.

Και τότε ο Zaitsev πίεσε τη σκανδάλη κάνοντας διάνα: το κεφάλι του ναζί έγειρε και το τουφέκι του, ακίνητο, έλαμπε στον ήλιο μέχρι αργά το βράδυ.

Μόλις σκοτείνιασε, οι μονάδες του Κόκκινου Στρατού πέρασαν στην επίθεση. Πίσω από μια λαμαρίνα οι στρατιώτες βρήκαν το πτώμα του επικεφαλής της σχολής σκοπευτών του Βερολίνου.

Ο Βασίλι Ζαίτσεφ δεν είχε την ευκαιρία, μαζί με τους φίλους του, να γιορτάσουν την ημέρα της νικηφόρας ολοκλήρωσης της μεγαλοπρεπούς μάχης του Στάλινγκραντ.
Τον Ιανουάριο του 1943, ύστερα από εντολή επίθεσης η ομάδα του -μόνο 13 άνθρωποι, έπεσε σε μια έκρηξη ναρκών και ο ίδιος τραυματίστηκε σοβαρά και τυφλώθηκε.
Σχεδόν ένα μήνα μετά στις 10-Φεβ-1943, μετά από αρκετές επιχειρήσεις που πραγματοποίησε στη Μόσχα ο καθηγητής Φιλάτοφ, ξαναείδε το φως.
ΣΣ |> Στην ίδια έκρηξη τραυματίστηκε πολύ σοβαρά στο στομάχι και η Τάνια, (Τσέρνοβα) και εξαιτίας της κρισιμότητας της κατάστασής της, μεταφέρθηκε στην άλλη όχθη του Βόλγα, εκτός της πόλης, για να χειρουργηθεί και στη συνέχεια , διακομίστηκε σε ένα στρατιωτικό νοσοκομείο της Τασκένδης, ώστε να αναρρώσει -όπου πήρε την (εσφαλμένη) πληροφορία πως ο σύντροφός της Zaitsev ήταν νεκρός (δεν ξανασυναντήθηκαν ποτέ από τότε)

Με απόφαση του Προεδρείου του Ανώτατου Σοβιέτ της Σοβιετικής Ένωσης στις 22-Φεβ-1943 «για παραδειγματική εκτέλεση αποστολών διοίκησης στο μέτωπο της μάχης εναντίον των Γερμανών εισβολέων και το θάρρος και τον ηρωισμό που αποδείχτηκε σε αυτό», στον «νεαρό υπολοχαγός Zaitsev Βασίλι Γκριγκριέεβιτς απονεμήθηκε ο τίτλος του Ήρωα της Σοβιετικής Ένωσης»
Πολέμησε στο Donbass, συμμετείχε στη μάχη στον Δνείπερο και στην Οδησσό και παράλληλα έγραψε δύο εγχειρίδια για ελεύθερους σκοπευτές αναδεικνύοντας την τακτική της τεχνικής «κυνηγίου ελεύθερου σκοπευτή» – όταν τρία ζεύγη σκοπευτών (σκοπευτές και παρατηρητής) μπλοκάρουν την ίδια ζώνη πυρός.

Το τουφέκι του με την επιγραφή: «Ήρωας της Σοβιετικής Ένωσης Βασίλι Ζαίτσεφ, που έθαψε περισσότερους από 300 φασίστες στο Στάλινγκραντ» φυλάσσεται στο Μουσείο Άμυνας της ηρωικής πόλης (που πολύ πριν τις ανατροπές και την καπιταλιστική παλινόρθωση είχε μετονομαστεί σε «Volgograd», αλλά ακόμη σήμερα 77 χρόνια μετά οι λαοί την θυμούνται με το πραγματικό της όνομα)

Μετά το τέλος του Β ‘Παγκοσμίου Πολέμου, εγκαταστάθηκε στο Κίεβο, σαν περιφερειάρχης της περιοχής Pechersky, σπούδασε δι αλληλογραφίας μηχανικός στο Ινστιτούτο Κλωστοϋφαντουργίας, εργάστηκε ως διευθυντής εργοστασίου μηχανημάτων, διευθυντής της κλωστοϋφαντουργίας «Ουκρανία», επικεφαλής τεχνικής σχολής ελαφράς βιομηχανίας και πολλά άλλα.
Με την απόφαση του ΔΣ της πόλης του Στάλινγκραντ (7ης Μαΐου 1980) του απονεμήθηκε ο τίτλος του «Επίτιμου Πολίτη» της υπεράσπιση της πόλης και την ίδια χρονιά ένα πλοίο που ταξιδεύει στο Δνείπερου πήρε το όνομάτου

Πέθανε στις 15 Δεκεμβρίου 1991 και θάφτηκε στο Κίεβο στο στρατιωτικό νεκροταφείο του Lukyanovsky, αν και η τελευταία του επιθυμία ήταν να ταφεί στη γη του Στάλινγκραντ, την οποία υπερασπίστηκε: στις 31-Ιαν-2006, η στάχτη του «αναπαύτηκε στην ηρωική πόλη, στο Mamaev Kurgan, με τη γραφή «δεν υπήρχε γη για εμάς πέρα ​​από το Βόλγα»

Για τον Zaitsev έχουν γυριστεί, το «Angels of Death» (Angely smerti) 1992, σε σκηνοθεσία Yu.N. Ozerov, με πρωταγωνιστή τον Fyodor Bondarchuk, και το γνωστότερο σ’ εμάς «Ο εχθρός προ των πυλών» «Enemy at the Gates“, 2001, σκηνοθεσία του Jean-Jacques Annot, στο ρόλο του Zaitsev – Jude Law
(κατά τη γνώμη μας, ανάξιες κριτικής αμφότερες -αν και η 2η είχε αρκετές διακρίσεις) σε αντίθεση με την πραγματική μάχη -τη Σοβιετική ταινία του 1949 που διατηρεί την αυθεντικότητά της σε σχέση με τα  ιστορικά γεγονότα της εποχής:
Για τη δημιουργία της βοήθησε ο Κόκκινος Στρατός, αξιοποιήθηκαν βετεράνοι που είχαν πάρει μέρος στη μάχη, χρησιμοποιήθηκαν αληθινά τανκς, αεροπλάνα και πλοία του κόκκινου στρατού, καθώς και Γερμανικός εξοπλισμός που είχε μείνει από τις μάχες κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Απαρτίζεται από δυο μέρη, διάρκειας περίπου 1 ώρας και 30 λεπτών το καθένα.
Το 1ο μέρος, έχει τίτλο «ούτε βήμα πίσω» ενώ στο 2ο «η νίκη» παρουσιάζεται η αντεπίθεση του Κόκκινου Στρατού εναντίον στη Βέρμαχτ με την κωδική ονομασία «Ουρανός», η παράδοση των γερμανών η μεγαλειώδης πορεία στο απελευθερωμένο Στάλινγκραντ -με τα μάτια στραμμένα πλέον στο Βερολίνο.

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

Η ζωή και δράση του Βασίλι Ζάιτσεφ αποτελεί κορυφαίο παράδειγμα της ανδρείας των μαχητών του σοβιετικού στρατού που πολέμησαν το τέρας του ναζισμού.
Κι’ αν ο Ζάιτσεφ – δικαίως- απέκτησε φήμη και τιμήθηκε για την προσφορά του, δεν πρέπει ποτέ να ξεχάσουμε τους εκατοντάδες χιλιάδες συντρόφους του που δεν πρόλαβαν να τιμηθούν με μετάλλια ανδρείας, που έπεσαν στη μάχη για την υπεράσπιση της ανθρωπότητας από το χιτλερικό κτήνος.
Διότι η περίπτωση του Β.Ζάιτσεφ δεν είναι η ιστορία ενός μεμονωμένου ήρωα, αλλά αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα της τεράστιας, αλησμόνητης προσφοράς της Σοβιετικής Ένωσης και του λαού της στην Μεγάλη Αντιφασιστική Νίκη των Λαών.

Ο Διοικητής της 62ης Στρατιάς V.I. Chuikov (αριστερά) και ο K.A. Gurov εξετάζουν το όπλο του Zaitsev
Πηγή – caak.mn

ΣΣ |>
▪️ Το επίθετό του προέρχεται από τη λέξη zayats (заяц), που σημαίνει λαγός στα ρωσικά -από κει και τα «λαγουδάκια» του (zaichata), όπως ονομάσθηκαν οι μαθητές του, άνδρες και γυναίκες
▪️ Δείτε και “Заяц”, которого боялись “волки” «Ο “λαγός” που φοβούνται οι “λύκοι”»

Επιμέλεια Γιάννης Παπαγιάννης

Δείτε ακόμα...