Την περαιτέρω αντιδραστικοποίηση των μορφών εναλλακτικής επίλυσης των διαφορών επιδιώκει το σχετικό νομοσχέδιο του υπουργείου Δικαιοσύνης, όπως τόνισε ηειδική αγορήτρια του ΚΚΕ Μαρία Κομνηνάκα, μιλώντας στη σημερινή συνεδρίαση της Ολομέλειας της Βουλής για το σχετικό σχέδιο νόμου.
Όπως είπε, πιο συγκεκριμένα, η κυβέρνηση προωθεί μορφές άμεσης ή έμμεσης ιδιωτικοποίησης της Δικαιοσύνης, ορθώνοντας οικονομικά και δικονομικά εμπόδια στην πρόσβαση του λαού στη Δικαιοσύνη και ταυτόχρονα εξυπηρετώντας τα συμφέροντα του κεφαλαίου.
Αναφερόμενη στη διαμεσολάβηση, η Μ. Κομνηνάκα στηλίτευσε το κυβερνητικό αφήγημα ότι δήθεν οι οικονομικά ασθενέστεροι ευνοούνται από αυτήν, «γιατί είναι συμφέρον των οικονομικά ισχυρών οι δαπανηροί δικαστικοί αγώνες», όπως σημείωσε, εξηγώντας ότι η κυβέρνηση στην πραγματικότητα νομοθετεί ένα «απαράδεκτο εκβιαστικό δίλημμα» για επιλογή είτε ενός συμβιβασμού με ψίχουλα είτε ενός εξουθενωτικού δικαστικού αγώνα. Απέναντι σε αυτό ανέδειξε ως μοναδική λύση για τα εργατικά – λαϊκά στρώματα τη δυνατότητα πρόσβασης στη Δικαιοσύνη με γρήγορες διαδικασίες και χωρίς μεγάλα οικονομικά και δικονομικά εμπόδια, κάτι, όμως, που δεν επιτρέπει ούτε η ταξική πολιτική που ακολουθεί και αυτή η κυβέρνηση, ούτε η κατεύθυνση του αποσυμφορισμού των δικαστηρίων από τις εργατικές – λαϊκές υποθέσεις που αντιμετωπίζονται ως «άχρηστο κόστος» σε αντίθεση με αυτές των επιχειρηματικών ομίλων.
Σε σχέση με άθλιες διατάξεις, όπως η απαράδεκτη υποχρεωτική υπαγωγή των εργατικών διαφορών στη διαμεσολάβηση, στις οποίες έγιναν κάποιες αλλαγές κάτω από την πίεση εργαζομένων και ταξικών σωματείων, η Μ. Κομνηνάκα προειδοποίησε πως η αντεργατική στόχευση παραμένει, δεδομένου κιόλας ότι οι εργατικές διαφορές μπορούν να υπαχθούν μέσω ρητρών και στο πλαίσιο συμφωνίας εργοδότη – εργαζόμενου σε ιδιωτική διαμεσολάβηση. Σημείωσε, ακόμα, πως αν και η ίδια η κυβέρνηση ομολογεί την αποτυχία του θεσμού της διαμεσολάβησης, τελικά όχι μόνο δεν τον καταργεί, αλλά προσπαθεί να επιβάλει την υποχρεωτικότητά του σχεδόν σε όλες τις ειδικές περιουσιακές διαφορές.
Για την υπαγωγή των αυτοκινητιστικών διαφορών από 60.000 ευρώ και πάνω στη διαμεσολάβηση, διάταξη για την οποία, επίσης, υπήρξαν αντιδράσεις, η Μ. Κομνηνάκα εξήγησε πως η κυβέρνηση δεν τις εξαιρεί, ώστε να ικανοποιήσει «την απαίτηση των ασφαλιστικών να συμβιβάζονται με ψίχουλα τα θύματα των τροχαίων ιδιαίτερα σε περιπτώσεις σοβαρού τραυματισμού ή θανάτου, όπου το αντικείμενο της διαφοράς είναι φυσικά υψηλότατο». Με αφορμή το γεγονός ότι δεν εξαιρούνται, παρά τις αντιδράσεις της Ένωσης Διοικητικών Δικαστών, και υποθέσεις που δεν υπάγονται ούτε στην ιδιωτική, αλλά ούτε και στη δικαστική διαμεσολάβηση, η Μ. Κομνηνάκα ανέδειξε ότι με αυτήν τη διάταξη και λαμβάνοντας υπόψη τον μεγάλο φόρτο εργασίας των δικαστών ουσιαστικά ενισχύεται ακόμα περισσότερο η ιδιωτική διαμεσολάβηση.
Δριμεία κριτική άσκησε και για την ένταξη των οικογενειακών διαφορών σε δαπανηρές και επώδυνες εξωδικαστικές διαδικασίες, στις οποίες εξαναγκάζονται τα πιο ευάλωτα μέρη για να λύσουν εξαιρετικά ευαίσθητες διαφορές, επισημαίνοντας στον αντίποδα την ανάγκη ίδρυσης οικογενειακών δικαστηρίων με εξειδικευμένους δικαστές και ολοκληρωμένη υποστήριξη, με προτεραιότητα στα παιδιά. Σε αυτό το πλαίσιο στηλίτευσε και μια σειρά άλλες απαράδεκτες προβλέψεις, όπως η χρηματική ποινή για τη μη συμμετοχή στην υποχρεωτική αρχική συνεδρία στο όνομα της αναγκαστικής αποδοχής της, η αλλαγή της από ενημερωτική σε ουσιαστική, η υποχρέωση του διαμεσολαβητή να καταγράφει στο υπόμνημά του τη φύση των λόγων που απορρίφθηκε η πρότασή του, δείχνοντας έτσι τον υπεύθυνο για τη μη επίτευξη συμφωνίας, η τριπλάσια αύξηση στην αμοιβή του διαμεσολαβητή για την εισαγωγική συνεδρία, αλλά και ο διπλασιασμός του διπλοτύπου του δικηγόρου ως «τυράκι» στον τελευταίο να σπρώχνει στη διαδικασία της διαμεσολάβησης, κατά την οποία οι δικηγόροι μετατρέπονται από «μαχητές-υπερασπιστές» σε «προξενητές συνεννόησης».
Η Μ. Κομνηνάκα υπογράμμισε, επίσης, ότι με τον θεσμό της διαμεσολάβησης προωθείται παράλληλα τόσο η δημιουργία «κερδοφόρων μαγαζιών» για τη συνεχή κατάρτιση των διαμεσολαβητών, όσο και η συγκέντρωση της σχετικής ύλης σε μεγάλες εταιρείες.
Μιλώντας για τη δικαστική διαμεσολάβηση, η βουλευτής του ΚΚΕ ανέδειξε ότι δεν εφαρμόζεται σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις που αποτελούν και τον κύριο όγκο, κινείται στην ίδια αντιδραστική κατεύθυνση και λογική, ενώ, επικαλούμενη και δικαστικές ενώσεις, χαρακτήρισε προβληματικές τις διατάξεις της.
Ειδική αναφορά έκανε και στην πιο βαθιά ιδιωτικοποίηση της διαιτησίας με μια σειρά μέτρα, όπως διεύρυνση της εφαρμογής της σε δημόσιες συμβάσεις, συρρίκνωση δικαστικού ελέγχου στις διαιτητικές αποφάσεις, εμπλοκή καλοπληρωμένων ιδιωτικών φορέων ή «θεσμικών» διαιτητών, χρηματοδότηση διαιτητικής διαδικασίας από τρίτο, με τη βουλευτή του ΚΚΕ να επισημαίνει ότι με αυτές τις αλλαγές η απονομή δικαιοσύνης μέσω διαιτησίας μετατρέπεται περισσότερο σε τζογάρισμα και πεδίο επιχειρηματικής δραστηριότητας.
Για την κτηματολογική διαμεσολάβηση χαρακτήρισε προβληματικές τις διατάξεις της ιδιαίτερα λόγω των σύντομων προθεσμιών που προβλέπονται για την παράσταση του Δημοσίου, σε συνδυασμό και με τις πειθαρχικές κυρώσεις, γεγονός που, όπως είπε, αφήνει απροστάτευτο τόσο, τον λαό, όσο και το δημόσιο συμφέρον.
Σε ό,τι αφορά τις σοβαρές διατάξεις για τη σχολική και πανεπιστημιακή διαμεσολάβηση, τονίζοντας ότι αντί η κυβέρνηση να διευρύνει τις συμβουλευτικές και υποστηρικτικές υπηρεσίες σε σχολεία και Πανεπιστήμια, εν τέλει φορτώνει «σε μαθητές και φοιτητές τον ρόλο κριτή και μικρού ψυχολόγου-διαμεσολαβητή των ίδιων των συμμαθητών και συμφοιτητών του, αφού βεβαίως οι μεγάλοι ψυχολόγοι απουσιάζουν και κοστίζουν». Η Μ. Κομνηνάκα πρόσθεσε ότι οι μαθητές καλούνται, επίσης, να ενημερώνουν τον συντονιστή «με κάθε πρόσφορο μέσο για οτιδήποτε πέφτει στην αντίληψή τους», με αποτέλεσμα «να επιδεινώνεται ακόμα περισσότερο το ενδοσχολικό κλίμα».
Τέλος, η Μ. Κομνηνάκα καυτηρίασε το νέο κοψοράψιμο που έφερε η κυβέρνηση στους Ποινικούς Κώδικες, οι οποίοι, όπως είπε χαρακτηριστικά, έχουν μετατραπεί σε «κουρελούδες που δεν βρίσκουν άκρη όχι ο απλός κόσμος, ούτε οι δικαστές και οι δικηγόροι», συμπληρώνοντας: «Συνεχίζετε να νομοθετείτε με βάση την επικαιρότητα και κυρίως με κριτήριο να κάνετε κινήσεις εντυπωσιασμού και να παρουσιαστείτε κοινωνικά ευαίσθητοι».
