Σαν σήμερα 30 Μαρτίου – Γεγονότα σημαντικά και πρόσωπα που σημάδεψαν το χρόνο

Σαν Σήμερα 30/3

1432

Γεννιέται ο Μωάμεθ Β΄ ο Πορθητής, Οθωμανός σουλτάνος. Υπό την ηγεσία του οι Οθωμανοί κατέλαβαν την Κωνσταντινούπολη το 1453 και επανένωσε τα υπολείμματα της παλιάς Βυζαντινής Αυτοκρατορίας δημιουργώντας νέα, την Οθωμανική.

Τούρκοι - Μωάμεθ Β’ ο Πορθητής
O Μωάμεθ Β’ ο Πορθητής

1746

Γεννιέται ο Φρανθίσκο Γκόγια (Francisco José de Goya), Ισπανός ζωγράφος και χαράκτης.

Πολιτισμός - Ζωγραφική - Φρανσίσκο Γκόγια
Αυτοπροσωπογραφία του Γκόγια

Ο Γκόγια γεννήθηκε στο χωριό Φουεντετόδος κοντά στη Σαραγόσα, όπου και άρχισε τις σπουδές του κοντά στο ζωγράφο Χοσέ Λουθάν υ Μαρτίνεθ.

Το 1763 έφυγε για τη Μαδρίτη, ενώ το 1771 θα βρεθεί στη Ρώμη, προκειμένου να γνωρίσει τους δασκάλους της Αναγέννησης.

Θα επιστρέψει στη Σαραγόσα, όπου θα ζωγραφίσει θρησκευτικές παραστάσεις στον καθεδρικό ναό της πόλης Ελ Πιλάρ.

Πολιτισμός - Ζωγραφική - Φρανσίσκο Γκόγια
3 Μαΐου 1808 -ο πίνακας αναπαριστά τη μαζική εκτέλεση 400 Ισπανών από τους Γάλλους που οδήγησε σε εξέγερση

Το 1780 εκλέγεται μέλος της Βασιλικής Ακαδημίας του Σαν Φερνάντο και έξι χρόνια αργότερα διορίζεται αυλικός ζωγράφος του βασιλιά Καρόλου Γ, ενώ λίγο μετά θα γίνει ιδιαίτερος ζωγράφος του Καρόλου Δ. Με αυτόν τον τρόπο, ο Γκόγια γίνεται προσωπογράφος της ισπανικής αριστοκρατίας.

Το 1792, όμως, θ’ αρρωστήσει βαριά, με αποτέλεσμα να χάσει την ακοή του, γεγονός που φυσικά έπαιξε καθοριστικό ρόλο στη μετέπειτα πορεία του. Ο μεγάλος ζωγράφος στράφηκε ιδιαίτερα στη μελέτη του εσωτερικού κόσμου, συνεχίζοντας όμως να ζωγραφίζει και προσωπογραφίες και “εικόνες σαλονιού”, όπως αποκαλούσε ο ίδιος μερικά έργα του.

Πολιτισμός - Ζωγραφική - Φρανσίσκο Γκόγια
Ο Κρόνος καταβροχθίζει τον γιο του (από τους Μαύρους Πίνακες)

Μερικά από τα πιο ολοκληρωμένα έργα του, τα έδωσε στα χρόνια μετά από την εισβολή των Γάλλων στην Ισπανία και τις καταστροφές που επέφερε ο πόλεμος. Σε αυτήν την περίοδο ανήκουν τα έργα του “Πανικός ή Κολοσσός” και “Η εκτέλεση της 3ης Μαϊου 1808”. Στα τελευταία χρόνια της ζωής του (πέθανε το 1828), ανήκουν και οι περίφημες “Μαύρες ζωγραφιές” στο σπίτι του έξω από τη Μαδρίτη.

Πηγή: Ριζοσπάστης

Μπορείτε να δείτε όλα τα έργα εδώ

Περισσότερες πληροφορίες δείτε εδώ

1822

Τούρκικα στρατεύματα σφαγιάζουν τους κατοίκους της Χίου, ξεσηκώνοντας θύελλα αντιδράσεων σε όλη την Ευρώπη.

Πολιτισμός - Ζωγραφική - Ντελακρουά
Σκηνή από το έργο του “Η σφαγή της Χίου”

1841

Ιδρύεται στην Αθήνα η Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος, ένας από τους οικονομικούς πυλώνες της ανάπτυξης του καπιταλισμού στην Ελλάδα.

Ελλάδα - Οικονομία - Εθνική Τράπεζα
Το πρώτο λογότυπο της ΕΤΕ το 1845

1853

Γεννιέται ένας από τους σπουδαιότερους ζωγράφους όλων των εποχών ο Ολλανδός ζωγράφος Βίνσεντ βαν Γκογκ (Vincent Willem van Gogh), πρωτοπόρος της σύγχρονης ζωγραφικής.

Βίνσεντ βαν Γκογκ
Βίνσεντ βαν Γκογκ – αυτοπροσωπογραφία 1889

Μέχρι να ασχοληθεί με τη ζωγραφική, ασχολήθηκε με το εμπόριο ειδών τέχνης, έκανε τον ιεροκήρυκα και το βιβλιοπώλη. Το 1880 άρχισε να σπουδάζει ζωγραφική στην Ακαδημία Καλών Τεχνών των Βρυξελλών.

Βίνσεντ βαν Γκογκ
Βίνσεντ βαν Γκογκ – Έναστρη Νύχτα

Στην ουσία όμως, ήταν αυτοδίδακτος. Δημιουργεί ατέλειωτη σειρά από μελέτες και πίνακες φιλοτεχνημένους σε σκοτεινούς τόνους και διαποτισμένους από ολόθερμη συμπόνια προς τον άνθρωπο του μόχθου.

Βίνσεντ βαν Γκογκ
Βίνσεντ βαν Γκογκ – Σταροχώραφα με κοράκια

Ο Βαν Γκογκ , όπως και πολλοί άλλοι καλλιτέχνες του 19ου αιώνα, εμπνεόταν από τις εμπειρίες που του πρόσφεραν η φτώχεια και η κοινωνική αδικία, καθώς και από τη συμπάθειά του για το συνάνθρωπο.

Βίνσεντ βαν Γκογκ
Βίνσεντ βαν Γκογκ – Βάζο με 12 ηλιοτρόπια 1889

Η εντατική δουλιά στα τελευταία χρόνια της ζωής του επιδείνωσε τις κρίσεις της ψυχικής του αρρώστιας και τον έφερε σε τραγική σύγκρουση με τον Γκογκέν, που βρισκόταν και αυτός τότε στην Αρλ.

Βίνσεντ βαν Γκογκ
Βίνσεντ βαν Γκογκ – Η εκκλησία της Ωβέρ 1890

Ο Βαν Γκογκ μπαίνει πρώτα στο νοσοκομείο στην Αρλ, μετά στο Σεν Ρεμί και τελευταία στο Οβερ σιρ Ουάζ (1890), όπου αυτοπυροβολήθηκε στη διάρκεια ενός περιπάτου. Τρεις μέρες μετά πέθανε.

Βίνσεντ βαν Γκογκ
Βίνσεντ βαν Γκογκ – αυτοπροσωπογραφία 1887

Σχεδόν άσημος στη διάρκεια της ζωής του, ο Βαν Γκογκ κέρδισε την αναγνώριση μετά το θάνατό του. Όσο ζούσε, πουλήθηκε ένας και μοναδικός πίνακάς του σε ανοιχτή αγορά στις Βρυξέλλες, ενώ τις τελευταίες δεκαετίες οι πίνακές του είναι από τους πιο ακριβοπληρωμένους της αγοράς.

Στα εννέα περίπου χρόνια δουλιάς, έδωσε γύρω στους 600 πίνακες και περισσότερα από 800 σχέδια και ακουαρέλες. Έργα του: «Στην εκκλησία», «Πατατοφάγοι», «Παπούτσια», «Το δέντρο», «Μουλέν ντε λα Γκαλέτ», «Εστιατόριο», «Αυτοπροσωπογραφίες», «Εξωτερικό καφενείου το βράδυ», «Το δωμάτιο του καλλιτέχνη με το κρεβάτι του», «Εναστρη νύχτα», «Σιταροχώραφο με κοράκια», «Κυπαρίσσια», «Προσωπογραφία του γιατρού Γκασέ» και πολλές αυτοπροσωπογραφίες.

1856

Υπογράφεται η Συνθήκη των Παρισίων με την οποία τερματίζεται ο Κριμαϊκός Πόλεμος.

Αγγλία - Γαλλία - Οθωμανική Αυτοκρατορία - Ρωσία - Κριμαϊκός Πόλεμος, 1853-1856
Πίνακας που αναπαριστά μάχη κατά τον Κριμαϊκό Πόλεμο

1863

Ο Δανός πρίγκιπας Γουλιέλμος γίνεται βασιλιάς της Ελλάδας ως Γεώργιος Α΄.

Ελλάδα - βασιλεία - Γεώργιος ο Α’
Ο Γεώργιος ο Α’

1867

Ο υπουργός Εξωτερικών των Ηνωμένων Πολιτειών Ουίλιαμ Χ. Σιούαρντ αγοράζει την Αλάσκα από τη Ρωσική Αυτοκρατορία έναντι μόλις 7,2 εκατομμυρίων δολαρίων.

ΗΠΑ - Αλάσκα
Χάρτης της Αλάσκα

1872

Πεθαίνει ο μουσουργός Νικόλαος Μάντζαρος, συνθέτης του Εθνικού Ύμνου της χώρας μας.

Ο Νικόλαος Μάντζαρος
Ο Νικόλαος Μάντζαρος

1896

Πεθαίνει ο πολιτικός και Πρωθυπουργός της Ελλάδας Χαρίλαος Τρικούπης.

Ελλάδα - Πρωθυπουργία - Χαρίλαος Τρικούπης
Ο Χαρίλαος Τρικούπης

1943

Συνέρχεται η πρώτη Πανηπειρωτική Συνδιάσκεψη ανταρτών και συγκροτείται το Στρατηγείο Ηπείρου του ΕΛΑΣ με τα Αρχηγεία: Τζουμέρκων, Γκραμπάλας – Καλαμά Σουλίου.

ΕΛΑΣ - Ήπειρος
Τμήμα του ΕΛΑΣ

1944

Συγκροτείται στον ελληνικό στρατό της Μέσης Ανατολής η «Επιτροπή Εθνικής Ενότητας Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων Μ. Ανατολής» που τάσσεται υπέρ της ΠΕΕΑ.

ΕΛΑΣ - Μέση Ανατολή - Επιτροπή Εθνικής Ενότητας
Έλληνες στρατιωτικοί, μέλη της Επιτροπής Εθνικής Ενότητας στη Μ. Ανατολή

1945

Συγκροτείται από τις δυνάμεις του ΕΑΜ στο συνδικαλιστικό κίνημα ο Εργατικός Αντιφασιστικός Συνασπισμός (ΕΡΓΑΣ).

ΕΑΜ - Εργατικός Αντιφασιστικός Συνασπισμός (ΕΡΓΑΣ) - Ριζοσπάστης
Δημοσίευση στον Ριζοσπάστη της συγκρότησης του Εργατικού Αντιφασιστικού Συνασπισμού (ΕΡΓΑΣ)

Το πρόγραμμά του περιελάμβανε: «την αποκατάσταση των συνδικαλιστικών ελευθεριών, την αποκατάσταση της ανεξαρτησίας των συνδικάτων από κάθε κρατική και κεφαλαιοκρατική επέμβαση και επιρροή στην εσωτερική τους ζωή, να καταργηθεί το σύστημα των διορισμών στις διοικήσεις των συνδικάτων, την αποκατάσταση των κυριαρχικών δικαιωμάτων των εργατών στα συνδικάτα τους, την αποκατάσταση των δικαιωμάτων των εργατών να εκλέγουν και να ελέγχουν τις διοικήσεις των συνδικάτων τους, την κατάργηση της υποχρεωτικής κράτησης της συνδρομής των εργατών προς τα συνδικάτα, να ξαναγίνουν τα συνδικάτα όργανα υπεράσπισης των άμεσων και των γενικότερων συμφερόντων των εργαζομένων».

1947

Επίθεση μοναρχικών στα τυπογραφία της εφημερίδας του Γραφείου Περιοχής Μακεδονίας του ΚΚΕ «Αγωνιστής». Εκτελούν τρεις από τους τυπογράφους και τραυματίζουν επτά. Οι δολοφονημένοι τυπογράφοι είναι οι: Γ. ΒουτσάςΜ. ΔιακάκηςΜ. Μαγούλας.

1952

Η ώρα είναι 3 μετά τα μεσάνυχτα, το ημερολόγιο γράφει 30 Μάρτη 1952. Στις φυλακές της Καλλιθέας επικρατεί νεκρική σιγή. Ακούγονται τα βαριά βήματα του δεσμοφύλακα. Φτάνει στο κελί του Νίκου Μπελογιάννη.

Το ξεκλειδώνει, τον ξυπνάει. Δίπλα του στέκει, όπως ένα μακάβριο φάντασμα, ο βασιλικός επίτροπος συνταγματάρχης Αθανασούλης. Διαβάζει στον Μπελογιάννη την απόφαση να τον οδηγήσουν μαζί με τους συγκρατούμενούς του Ν. Καλούμενο, Η. Αργυριάδη και Δ. Μπάτση, στην εκτέλεση. Στις 3 και 20 η φάλαγγα βγήκε από τις πόρτες των φυλακών κατευθυνόμενη με δαιμονισμένη ταχύτητα προς το «συνήθη τόπο των εκτελέσεων», το Γουδί.

ΚΚΕ - Νίκος Μπελογιάννης - Ν. Καλούμενος - Η. Αργυριάδη - Δ. Μπάτσης - Εκτέλεση, 1952
Το σχεδιάγραμμα της εκτέλεσης των Ν. Μπελογιάννη, Ν. Καλούμενου, Η. Αργυριάδη και Δ. Μπάτση

Το απόσπασμα παρατάσσεται με τα όπλα «επί σκοπόν». Είναι σκοτάδι ακόμα. Οι αρχιδήμιοι στρέφουν τους προβολείς των αυτοκινήτων στα πρόσωπα των μελλοθανάτων. Ωρα 4 και 12 λεπτά. Ακούγονται οι δολοφονικές ομοβροντίες. Το έγκλημα της κυβέρνησης Πλαστήρα ολοκληρώθηκε.

ΚΚΕ - Νίκος Μπελογιάννης - Ν. Καλούμενος - Η. Αργυριάδη - Δ. Μπάτσης - Εκτέλεση, 1952
Το πρωτοσέλιδο του Ριζοσπάστη, με την ανακοίνωση του ΠΓ της ΚΕ του ΚΚΕ για την εκτέλεση του Ν. Μπελογιάννη

Οι εφημερίδες θα γράψουν, ότι ο Μπελογιάννης είχε ακούσει ήρεμος μ’ ένα πικρό χαμόγελο, την καταδίκη του σε θάνατο, αποχαιρέτησε τους συγκρατουμένους του στις φυλακές και μπρος στο εκτελεστικό απόσπασμα αρνήθηκε να του δέσουν τα μάτια. Ζητωκραύγασε για το ΚΚΕ και έπεσε από τις σφαίρες του αποσπάσματος. Ήταν 37 χρόνων.

ΚΚΕ - Νίκος Μπελογιάννης - Ν. Καλούμενος - Η. Αργυριάδη - Δ. Μπάτσης - Εκτέλεση, 1952
Ο αστικός τύπος είχε τυπώσει τα φύλλα με την ανακοίνωση της εκτέλεσης του Μπελογιάννη πριν ακόμα γίνει…

1970

Στην επέτειο της εκτέλεσης του Νίκου Μπελογιάννη και των συντρόφων του, οι πολιτικοί κρατούμενοι των φυλακών Κορυδαλλού κηρύσσουν 24ωρη αποχή από το συσσίτιο και διήμερο πένθος για τα θύματα της Χούντας.

1986

Πεθαίνει ο Αμερικανός ηθοποιός αρχικά του θεάτρου κι έπειτα του κινηματογράφου όπου και διέπρεψε Τζέιμς Φράνσις Κάγκνεϊ ο νεότερος (James Francis Cagney, jr.), .

Πολιτισμός - Κινηματογράφος - Θέατρο - Τζέιμς Κάγκνεϊ
Ο Τζέιμς Κάγκνεϊ στην ταινία “The Roaring Twenties”

Παρά το γεγονός ότι έλαβε βραβεία και αναγνώριση για ερμηνείες πολλών διαφορετικών χαρακτήρων, φημίζεται περισσότερο για τους ρόλους στους οποίους υποδυόταν σκληροτράχηλους άνδρες.

1992

Πεθαίνει ο Έλληνας αρχαιολόγος Μανώλης Ανδρόνικος, που έγινε παγκοσμίως γνωστός όταν ανακάλυψε τον τάφο του βασιλιά των Μακεδόνων Φίλιππου Β’ στη Βεργίνα

Αρχαιολογία - Ανασκαφές - Μανώλης Ανδρόνικος - ανάκτορο της Βεργίνας
Ο Μ. Ανδρόνικος στη Βεργίνα

2020

“Φεύγει” από τη ζωή, πλήρης ημερών, ο αγωνιστής της Αντίστασης Μανώλης Γλέζος.

ΕΑΜική Αντίσταση - Μανώλης Γλέζος και Απόστολος Σάντας
Ο Απόστολος Σάντας με τον Μανώλη Γλέζο

Μαζί με τον Λάκη Σάντα, τη νύχτα της 30ής προς 31η Μάη του 1941 κατέβασαν από την Ακρόπολη τη μισητή χιτλερική σημαία, ενέργεια – σύμβολο της θαρραλέας αντίστασης του ελληνικού λαού.

Την περίοδο της Κατοχής έδρασε μέσα από τις γραμμές του ΚΚΕ και του ΕΑΜ. Συνελήφθη και καταδικάστηκε τρεις φορές από τις ιταλικές και τις γερμανικές δυνάμεις κατοχής.

Μετά την απελευθέρωση ανέλαβε αρχισυντάκτης στον “Ριζοσπάστη”. Συλλαμβάνεται και δικάζεται το 1948. Οπως χιλιάδες αγωνιστές, πέρασε χρόνια σε φυλακές, εξορίες, βασανιστήρια.

Το Σεπτέμβρη του 1951, όντας φυλακισμένος, εκλέγεται βουλευτής με την ΕΔΑ. Αποφυλακίζεται το 1954 και το 1956 αναλαμβάνει διευθυντής της “Αυγής”, που λειτουργούσε ως εφημερίδα της ΕΔΑ. Φυλακίζεται ξανά από το 1958 έως το 1962. Το 1962 τιμήθηκε από τη Σοβιετική Ενωση με το Βραβείο Λένιν για την αντιστασιακή του δράση, τον αγώνα για την ειρήνη και την πάλη ενάντια στο φασισμό.

Το 1961 εκλέχτηκε τακτικό μέλος της ΚΕ του ΚΚΕ από το 8ο Συνέδριο του Κόμματος. Με την εκδήλωση του στρατιωτικού πραξικοπήματος, στις 21 Απρίλη 1967, συλλαμβάνεται και κρατείται για 4 χρόνια στου Γουδή, στο Πικέρμι, στη Γενική Ασφάλεια (Χωροφυλακής), στη Γυάρο, στο Παρθένι Λέρου. Απελευθερώθηκε το 1971 από τον Ωρωπό.

Αποχώρησε από το ΚΚΕ το 1968.

Από το 1981 και έπειτα εκλέχτηκε βουλευτής και ευρωβουλευτής με το ΠΑΣΟΚ και αργότερα με τον ΣΥΡΙΖΑ. Συμμετείχε δραστήρια στο Εθνικό Συμβούλιο για τη διεκδίκηση των γερμανικών αποζημιώσεων.

Πηγή: Ριζοσπάστης, Ανακοίνωση ΚΚΕ

Ετικέτες:

Δείτε ακόμα...