Είναι άλλο πράγμα να μελετάς την Ιστορία του ΔΣΕ, και ειδικά τη δράση στο Γράμμο και στο Βίτσι, και άλλο πράγμα να συνδυάζεις τη γνώση της Ιστορίας του ΔΣΕ, τη ζωή και τη δράση του, με το βιβλίο και το χάρτη στο χέρι δίπλα και πάνω στα χαρακώματα όπου γράφτηκε η Ιστορία.
Να έχεις μπροστά σου όχι μόνο τα ιστορικά ντοκουμέντα και τις καταγραμμένες μνήμες, αλλά και το χώρο που αυτά διαδραματίστηκαν,το θέατρο των μαχών, τις αποστάσεις, όλα εκείνα τα ζωντανά σημάδια που συνθέτουν το έπος του ΔΣΕ.
Δεν είναι υπερβολή να ομολογήσουμε πως μόνο κάτω από τέτοιες προϋποθέσεις μπορείς να προσεγγίσεις και να συνειδητοποιήσεις την τιτάνια σύγκρουση που έγινε ανάμεσα σε δύο ριζικά διαφορετικούς στρατούς, ανάμεσα σε δύο ριζικά διαφορετικούς κόσμους.
Οι δύο ιστορικοί – ταξιδιωτικοί οδηγοί ( για Γράμμο και Βίτσι) συμβάλλουν στην προσέγγισή της και στη μελέτη της, κυρίως μέσα από την περιγραφή του χώρου.
Κάθε μία σελίδα αναβιώνει την ηρωική δράση των μαχητών και των μαχητριών του ΔΣΕ με παράθεση ιστορικών στοιχείων και χαρτών, δεμένων με φωτογραφίες, φανερώνοντας τη φυσική ομορφιά του τοπίου και δίνοντας πληροφορίες για την πρόσβασή τους. Κάθε μέτρο που περπατήθηκε και θα περπατηθεί σε αυτά τα βουνά αξίζει τον κόπο.
Το ταξίδι αυτό, ανταμείβει τον επισκέπτη που ανακαλύπτει τ’ ανεξίτηλα σημάδια των ηρωικών μαχών.
