Φιλαρμόνια Ορχήστρα Αθηνών: Μια ιστορική τιμητική βραδιά στο Ηρώδειο για τον Ν. Σκαλκώτα

Φιλαρμόνια Ορχήστρα Αθηνών: Μια ιστορική τιμητική βραδιά στο Ηρώδειο για τον Ν. Σκαλκώτα 19/6/21
Φιλαρμόνια Ορχήστρα Αθηνών: Μια ιστορική τιμητική βραδιά στο Ηρώδειο για τον Ν. Σκαλκώτα 19/6/21

Πού να φανταζόταν ο έρμος ο Σκαλκώτας, καθισμένος με το βιολί του στα τελευταία αναλόγια της Ορχήστρας της Λυρικής και της Κρατικής, ότι 70 χρόνια μετά το θάνατό του, θα είχε μια ιστορική τιμητική βραδιά ολοδική του (19/6/2021), στο Ηρώδειο, τη χρονιά των 200 χρόνων από την Επανάσταση του 1821, με τους 36 Ελληνικούς Χορούς του, σε μουσικολογική αποκατάσταση Βύρωνος Φιδετζή, που θα δέσποζε κυριολεκτικά και θα αντικατόπτριζε τα 200 χρόνια Νεοελληνικής Έντεχνης Μουσικής (ΝΕΜ); Μια Εθνική Σχολή Μουσικής, που σε τίποτε δεν έχει να ζηλέψει από τις άλλες όμοιές της ευρωπαϊκές. Τουλάχιστον καλλιτεχνικά, διότι από πλευράς κρατικής μέριμνας έχει πάρα πολλά και να ζηλέψει και να απαιτήσει.

Γεμάτο κατά τα τρία τέταρτα, το Ηρώδειο, αντήχησε σαν μια γιορτή της Λευτεριάς. Κυριολεκτικά. Τη στιγμή που ακούστηκε ο «Κρητικός ΙΙΙ» («Αυγής – αυγής θα σηκωθώ», 2η σειρά, 3ος χορός), που εσώκλειε το «Πότες θα κάμει ξαστεριά», ανατρίχιαζε η ραχοκοκκαλιά σου. Αυτός ο χορός θα μπορούσε να γίνει ο Εθνικός μας Ύμνος για την περίοδο της πανδημίας. Να σηκωθεί ξανά το φρόνημα του Λαού μας, η πίστη, ότι θα παλέψουμε και θα νικήσουμε. Να μην πεθάνουμε ψυχικά και πνευματικά. Να μη σβήσει το θάρρος και η δίψα μας για μάθηση. Ο Σκαλκώτας πήρε στους ώμους του ωσάν άλλος Άτλας, τη Μουσική μας, διακοσίων και βάλε ετών στα χαρτιά, μα χιλιάδων από την εποχή του Ορφέα. Τρία χρόνια πριν, στον ίδιο θρόνο κάθισε, ξανά εξαιτίας του Φιδετζή, ο Σακελλαρίδης με την όπερά του, «Περουζέ». Ύψιστη ελληνική μορφή της βιεννέζικης οπερέτας.

Η συλλογή των «36 Ελληνικών Χορών», μας συντάραξε ποικιλοτρόπως. Στον «Μακεδονικό» ΙΙ («η Λαφίνα», 2η σειρά, 11ος χορός), ο συνθέτης παντρεύει πολύ μαστόρικα με εξαιρετικό αυτοσχεδιασμό και διάφορα «σόλι», τον βορειοελλαδίτικο σκοπό με μια παραδοσιακή ουγγαρέζικη «στάρντας», που ο Σκαλκώτας στο Βερολίνο σίγουρα άκουγε συχνά στην όπερα. Στο «Χιώτικο» ΙΙ («Κάτω στο γιαλό κοντή», 3η σειρά, 7ος χορός) μας δίνει κάποια κλεφτά στοιχεία από έναν στραβινσκικό «Πετρούσκα», δηλαδή μια εποχή «μπελ-επόκ», όπως και στο «Βλάχικο», 2η σειρά, 5ος χορός, που ακούμε εμφανή σημάδια του Βερολίνου του ’30 με επιρροές Κουρτ Βάιλ κ.λπ.

Τον χτεσινό (σ.σ. 19/6/2021) πραγματικά άθλο, που θα ζήλευε και η μεγαλύτερη πεπειραμένη ορχήστρα, έκαναν πράξη η νεοσύστατη Φιλαρμόνια Ορχήστρα Αθηνών, με εξαίρετους σολίστες εξήντα νέους ως επί το πλείστον μουσικούς και ο Βύρων Φιδετζής. Ο Φιδετζής μάς συνδέει βιολογικά με την παράδοση της ΝΕΜ. Στην αγκαλιά του τόν ταχτάριζε ο Σκαλκώτας στη Θεσσαλονίκη! Η στενή συναναστροφή του μαέστρου μας με τους Αντίοχο Ευαγγελάτο, Γιάννη Κωνσταντινίδη, Κωνσταντίνο Κυδωνιάτη, Δημήτρη Δραγατάκη κ.ά., αλλά και με τους συναδέρφους του Φιλοκτήτη Οικονομίδη, Θεόδωρο Βαβαγιάννη, Ανδρέα Παρίδη, Τότη Καραλίβανο και Βύρωνα Κολάση, μας κάνει στο πρόσωπό του να βλέπουμε όλη αυτήν τη νεοελληνική μουσική μας παράδοση. Προτείνουμε στις υπουργούς Πολιτισμού και Παιδείας, κ.κ. Μενδώνη και Κεραμέως, να τον «εκμεταλλευτούν» τουλάχιστον φέτος, να γνωρίσει στα παιδιά μας σε όλες τις βαθμίδες εκπαίδευσης μέσω εθνικού δικτύου τηλεοράσεως και ραδιοφώνου τη μοναδική αυτή παράδοσή μας. Κάτι αντίστοιχο που η Ρωσία έκανε και πριν το 1917 και μετά, επί Σοβιετικής Ενώσεως με φωτεινούς μουσικούς, όπως ο Μιχαήλ Ιππολίτοφ – Ιβανόφ.

Και μια παράκληση ως μουσικός και θεατής στην αγαπητή μας κ. Ευαγγελάτου, μη στερείτε από το κοινό την ευτυχία να χειροκροτεί ακόμη και ανάμεσα στα μέρη. Μετά από τόσους μήνες φυλακής όλων μας, λόγω πανδημίας, είναι το πιο ευγενές αίσθημα για να πιστέψουμε ότι ανασαίνουμε. Ευτυχώ, άρα ζω. Και ας γνωρίζουμε ως επαγγελματίες μουσικοί, ακόμη και… επιδοματικοί, ότι αυτό χαλάει την αυτοσυγκέντρωσή μας, ισάξια ενός νευροχειρουργού.

Δρ. Χρήστος Ηλ. Κολοβός

Διευθυντής Ορχήστρας

Αθήνα, 20/6/2021

Δείτε ακόμα...