Τα παιδιά του Lidice στέκουν ακούραστα, σιωπηλά και παγωμένα

Τα παιδιά του Lidice

2 Ιουλίου 1942. 82 παιδιά από το Lidice της Τσεχίας, μεταφέρονται στο στρατόπεδο εξόντωσης Χέλμνο της Πολωνίας, όπου βρήκαν τραγικό θάνατο στους θαλάμους αερίων. Το 1969, η καθηγήτρια Καλών Τεχνών και γλύπτρια Marie Uchytilov, θέλησε να αποτίσει φόρο τιμής σε αυτά τα παιδιά και να αφήσει στη μνήμη των ανθρώπων ανεξίτηλη τη θηριωδία του ναζισμού. ‘Έτσι ξεκίνησε να φιλοτεχνεί τα αγάλματα παιδιών σε φυσικό μέγεθος. Μετά το θάνατό της, το έργο της ανέλαβε να συνεχίσει ο σύζυγός της. Το 1995, 30 αγάλματα είχαν τοποθετηθεί εκεί που κάποτε ήταν το Λίντιτσε. Ως το 2000, τα 40 αγόρια και τα 42 κορίτσια, σιγά σιγά επέστρεψαν στο σπίτι τους, με στραμμένο το βλέμμα προς τους τάφους των πατέρων τους. Στέκουν το ένα δίπλα στο άλλο, σιωπηλά και παγωμένα.

Η Τσεχοσλοβακία είναι ήδη γερμανικό προτεκτοράτο από το 1939.

Ανώτατος άρχοντας έχει οριστεί από τον Χίτλερ ο  Ράινχαρντ Χάιντριχ (Reinhard Heydrich), ο φημισμένος «Δήμιος του Χίτλερ», το «ξανθό κτήνος» και «χασάπης της Πράγας» όπως τον αποκαλούσαν. Οι τίτλοι δεν ήταν καθόλου τυχαίοι, καθώς ο Χάιντριχ ενεπλάκη στις πλέον επονείδιστες πράξεις του ναζιστικού καθεστώτος και διαδραμάτισε καταλυτικό ρόλο στην «τελική λύση του εβραϊκού ζητήματος». Κατ΄ εντολή του Γκέρινγκ διοργάνωσε την περίφημη Διάσκεψη της Βάνζεε όπου, στις 20 Ιανουαρίου του 1942, συγκεντρώθηκαν οι υψηλοί αξιωματούχοι του Γ΄ Ράιχ για να οργανώσουν τη γενοκτονία των Εβραίων. Και μόνο για αυτήν την συγκέντρωση, στην οποία αποφασίστηκε εν μέσω εκλεκτών κρασιών και πούρων η εξόντωση εκατομμυρίων ανθρώπων, ο Χάιντριχ αξίζει να γραφεί με τα πιο μελανά χρώματα στην ιστορία. Δεν ήταν τυχαίο ότι ήταν ο δεύτερος κατά σειρά μετά τον Χίμλερ στην ιεραρχία της ηγεσίας των Ες Ες.

Ήδη από τον Σεπτέμβριο του 1941, εκτελούσε με ευλάβεια τα καθήκοντά του ως αρχηγού της αστυνομίας και της ασφάλειας της αυτοκρατορίας του Χίτλερ με το υψηλό αξίωμα του επικεφαλής των Ες Ες στη Βοημία-Μοραβία. Με αυτήν την ιδιότητα μετέτρεψε ουσιαστικά τη χώρα σε κράτος των Ες Ες και ανέπτυξε στο μέγιστο τις διαστροφικές του ικανότητες, προς φρίκη όλων των Τσέχων. Κατάφερε να καταστείλει κάθε είδους αντίσταση με επιτυχία. Όμως εξόριστοι τσέχικοι κύκλοι οργάνωσαν και υλοποίησαν την Αnthropoid, μια θεαματική επιχείρηση κομάντος με στόχο τη δολοφονία του, θέλοντας να υπενθυμίσουν πως η τσέχικη αντίσταση δεν έχει πλήρως κατασταλεί, όπως οι Ναζί θεωρούσαν.

Ο Χάιντριχ περιφρονούσε τους Σλάβους και τους ετοίμαζε ένα μέλλον αδυσώπητης σκλαβιάς στο Γ΄ Ράιχ. Η περιφρόνησή του τον έκανε να είναι τόσο σίγουρος για τον εαυτό του ώστε ο ίδιος να αδιαφορεί για την προσωπική του ασφάλεια. Κομάντος αλεξιπτωτιστές του έστησαν ενέδρα στις 27 Μαΐου του 1942 στη διαδρομή που έκανε κάθε ημέρα την ίδια ώρα και χωρίς συνοδεία, με το αυτοκίνητο του, από το σπίτι του στα προάστια της Πράγας (μια πολυτελή έπαυλη που είχε κατασχέσει από έναν εβραίο) ως το γραφείο του στο φρούριο Χράντσανι. Σε μια κλειστή στροφή του δρόμου, στα προάστια της πρωτεύουσας, ο λοχίας Γκάμπτσικ όρμησε, με σκοπό να αδειάσει τις σφαίρες του στο όχημα. Πάτησε τη σκανδάλη αλλά δεν κατάφερε να πυροβολήσει γιατί το όπλο είχε κολλήσει. Ο συνεργάτης του λοχίας Κούμπις, εκσφενδονίζει χειροβομβίδα. Η χειροβομβίδα προσέκρουσε στο πλάι της Μερτσέντες 320 και εξερράγη, με αποτέλεσμα ο αξιωματικός των ναζιστών να τραυματιστεί από θραύσματα του αμαξώματος. Μία εβδομάδα μετά θα πεθάνει στο νοσοκομείο από σηψαιμία.

Το πλήγμα για τους Ναζί ήταν μεγάλο. Η διαταγή του Χίτλερ για το θάνατο του αξιωματούχου του ήταν σαφής: Να αφανιστούν όλοι όσοι μπορεί να είχαν συμμετοχή στη δολοφονία. Ακόμα και πόλεις ολόκληρες. Ήδη από τη μέρα απόπειρας δολοφονίας ως τη μέρα της κηδείας του περίπου 3.000 Εβραίοι εκτελούνται στην Πράγα ως αντίποινα. Πληροφορίες της Γκεστάπο έλεγαν πως κάτοικοι του Lidice είχαν βοηθήσει τους αντάρτες. Στις 10 Ιουνίου 1942, οι 198 άντρες μεταφέρονται σε ένα αγρόκτημα και εκτελούνται. Οι γυναίκες στέλνονται στο στρατόπεδο συγκέντρωσης του Ράβενσμπρικ. Οι περισσότερες θα πεθάνουν από ασθένειες. Το Λίντιτσε ισοπεδώνεται ολοσχερώς. Η διαταγή του Φύρερ ήταν σαφής: «Να διαγραφεί από το χάρτη». Έτσι και έγινε. Στο χώρο που άλλοτε υπήρχε μια κωμόπολη, οι Γερμανοί Ναζί, αφού διέλυσαν τα πάντα, με μπουλντόζες απομάκρυναν τα ερείπια, έσπειραν σιτάρι και εξέδωσαν νέους χάρτες στους οποίους δεν υπήρχε πια περιοχή με το όνομα Λίντιτσε.

Τι έγιναν όμως τα παιδιά; Κι εδώ η εντολή του Χιτλερ ήταν σαφής: Όσα έχουν Άρια χαρακτηριστικά να δοθούν για υιοθεσία σε γερμανικές οικογένειες για να ανατραφούν σωστά! Τα υπόλοιπα σε στρατόπεδα συγκεντρώσεως διαφορετικά από τους γονείς τους». 105 παιδιά του Λίντιτσε μεταφέρθηκαν στην Γκεστάπο. Τα 82 από αυτά, 40 αγόρια και 42 κορίτσια, στάλθηκαν στο στρατόπεδο συγκέντρωσης. Μερικές μέρες αργότερα δολοφονήθηκαν σε θαλάμους αερίων.

Τα «παιδιά του Λίντιτσε» στέκουν ακούραστα, σιωπηλά και παγωμένα. Στο βλέμμα τους καθρεφτίζονται οι τελευταίες τους σκέψεις καθώς έμπαιναν στους θαλάμους αερίων. Άραγε έκλαιγαν; Ζητούσαν τους γονείς τους πριν σωπάσουν για πάντα;

Ρούλα Καραγιάννη

Ετικέτες:

Δείτε ακόμα...