Σαν σήμερα 12 Ιουνίου – Γεγονότα σημαντικά και πρόσωπα που σημάδεψαν το χρόνο

Σαν Σήμερα 12/6

240

Με πρωτοβουλία του Λουδοβίκου Θ΄ της Γαλλίας, ξεκινάει μια διαθρησκευτική συζήτηση στο Παρίσι μεταξύ ενός χριστιανού μοναχού και τεσσάρων ραββίνων.

1381

Εξέγερση των Χωρικών στην Αγγλία: Οι επαναστάτες φτάνουν στο Μπλάκχιθ.

Αγγλία - "Εξέγερση των χωρικών", 1831
Ο Ριχάρδος ΙΙ συναντάται με τους επαναστάτες από την “Εξέγερση των χωρικών” το 1381

1550

Ιδρύεται από το βασιλιά Γουσταύο Α΄ της Σουηδίας η πόλη του Ελσίνκι στη Φινλανδία (που ανήκε στη Σουηδία εκείνη την εποχή).

1665

Η Αγγλία εγκαθιστά δημοτική αρχή στη Νέα Υόρκη (την πρώην ολλανδική αποικία του Νέου Άμστερνταμ).

1776

Γεννιέται ο Καρλ Φρίντριχ Μπούρνταχ (Karl Friedrich Burdach), Γερμανός φυσιολόγος.

Επιστήμες - Φυσιολογία - Καρλ Φρίντριχ Μπούρνταχ
Ο Καρλ Φρίντριχ Μπούρνταχ

1798

Εκτελείται δια στραγγαλισμού ο Ρήγας Φεραίος (Βελεστινλής), ο ιδεολόγος – επαναστάτης της ανερχόμενης ελληνόφωνης αστικής τάξης, ο οποίος, μέσα από τα έργα του «Θούριος», «Νέα Πολιτική Διοίκησις», κ.α. καλούσε σε εξέγερση όλους τους λαούς της Βαλκανικής («Χριστιανούς και Τούρκους»), με σκοπό το γκρέμισμα της οθωμανικής κυριαρχίας και τη δημιουργία μιας Βαλκανικής ομοσπονδίας. Το αστικοφιλελεύθερο πολιτικό του πρόγραμμα προκάλεσε, μεταξύ άλλων, και τη μήνη της Εκκλησίας που καταδίκασε τόσο τον ίδιο όσο και τις ιδέες του.

Ελλάδα - Προεπαναστατική περίοδος - Ρήγας Φεραίος
Ο Ρήγας Φεραίος

Ο Ρήγας Φεραίος ήρθε σε επαφή με το Διευθυντήριο της Γαλλικής Επανάστασης, ίδρυσε μυστική Εταιρία (κατά τα πρότυπα όλων των αστικοδημοκρατικών επαναστατικών κινημάτων της εποχής) και ανέπτυξε δράση στα εμποροβιοτεχνικά κέντρα των Ελλήνων, στον ελλαδικό χώρο και τα Βαλκάνια. Σύντομα όμως συνελήφθη από την αυστριακή αστυνομία, παραδόθηκε στις οθωμανικές αρχές και εκτελέστηκε το 1798.

Μεταξύ άλλων, είχε γράψει: «Όταν η Διοίκησις βιάζη, αθετή, καταφρονή τα δίκαια του λαού και δεν εισακούει τα παράπονά του, το να κάμη τότε ο λαός ή κάθε μέρος του λαού επανάστασιν, να αρπάζη τα άρματα και να τιμωρήση τους τυράννους του, είναι (το) πλέον ιερόν από όλα τα δίκαιά του, και το πλέον απαραίτητο από όλα τα χρέη του (…)».

1802

Γεννιέται η Χάριετ Μαρτινό (Harriet Martineau), Αγγλίδα κοινωνική επιστήμων.

Επιστήμες - Κοινωνικές επιστήμες - Χάριετ Μαρτινό
Η Χάριετ Μαρτινό

Μετέφρασε στα Αγγλικά τα έργα του Ογκύστ Κοντ. Έγραψε επίσης ένα μυθιστόρημα και πολλά παιδικά βιβλία.

1848

Εξέγερση πραγματοποιείται στην Πράγα (12-17/6/1848), με αστικά – εθνικιστικά χαρακτηριστικά (η Πράγα τότε ήταν τμήμα της Αυστροουγγαρίας).

Οι εξεγερμένοι πήραν τα όπλα και έστησαν οδοφράγματα, ωστόσο η υπεροχή του στρατού και η αδυναμία γενίκευσης της εξέγερσης, οδήγησαν τελικά στη συντριβή της.

Λιθογραφία που απεικονίζει την εξέγερση στην Πράγα
Λιθογραφία που απεικονίζει την εξέγερση στην Πράγα

1864

Στη μάχη του Κολντ Χάρμπορ κατά τον Αμερικανικός Εμφύλιος Πόλεμο, ο Οδυσσεύς Γκραντ δίνει τη νίκη στις συνομόσπονδες δυνάμεις του Ρόμπερτ Λη όταν αποσύρει τα στρατεύματα της Ένωσης από τις θέσεις τους στο Κολντ Χάρμπορ της Βιρτζίνια και κινείται νότια.

1890

Γεννιέται ο Έγκον Σίλε (Egon Schiele), Αυστριακός ζωγράφος.

Πολιτισμός - Ζωγραφική - Έγκον Σίλε
Ο Έγκον Σίλε

Οι πίνακές του χαρακτηρίζονται κυρίως από ένταση. Πολλά από τα έργα του χαρακτηρίστηκαν ακόμα και ως πορνογραφικά.

Χαρακτηρίστηκε επίσης ως ζωγράφος του εξπρεσιονισμού, ωστόσο είχε και επιρροές από την Αρ Νουβό. Το Μουσείο Λέοπολντ της Βιέννης περιέχει την μεγαλύτερη συλλογή έργων του, με πάνω από 200 εκθέματα.

Πολιτισμός - Ζωγραφική - Έγκον Σίλε
Έγκον Σίλε: “Ο θάνατος και η παρθένα” (1915-16)

Άλλες σημαντικές συλλογές έργων του βρίσκονται στο Μουσείο Έγκον Σίλε στη γενέτειρά του Τουλν αν ντερ Ντόναου και στην Αυστριακή Πινακοθήκη Μπελβεντέρε στη Βιέννη.

1897

Ο Καρλ Έλσενερ λαμβάνει δίπλωμα ευρεσιτεχνίας για τον πολυσουγιά, που αργότερα θα ονομαστεί «ελβετικός».

1897

Γεννιέται ο (Σερ-sic!) Ρόμπερτ Άντονι Ήντεν, (Robert Anthony Eden) Άγγλος πολιτικός του Συντηρητικού Κόμματος, ο οποίος διετέλεσε πρωθυπουργός της Μεγάλης Βρετανίας από το 1955 έως το 1957 και υπΕξ επί τρεις δεκαετίες.

Μεγάλη Βρετανία - Πρωθυπουργία - Αντικομμουνισμός - Ιμπεριαλισμός - Ρόμπερτ
Ο Ρόμπερτ Άντονι Ήντεν

Έθαψε με κάθε τρόπο το Κυπριακό πρόβλημα, όπου τάχθηκε σαφώς και έντονα κατά της αυτοδιάθεσης και ενάντια στον καταστατικό χάρτη του ΟΗΕ, ενώ δεν τα κατάφερε στην Κρίση του Σουέζ, υπό το βάρος της οποίας αναγκάσθηκε να παραιτηθεί.

Για τις υπηρεσίες στον βρετανικό ιμπεριαλισμό και επεκτατισμό τιμήθηκε με τίτλο ευγενείας (του Ιππότη της Περικνημίδας).

1898

Ο στρατηγός Εμίλιο Αγκουινάλδο ανακηρύσσει την ανεξαρτησία των Φιλιππίνων από την Ισπανία.

1910

Γεννιέται η ηθοποιός Μαρίκα Κρεβατά.

1915

Γεννιέται ο ηθοποιός Ντίνος Ηλιόπουλος. Στο θέατρο εμφανίσθηκε για πρώτη φορά λίγο πριν την Απελευθέρωση, το 1944. Συνεργάστηκε με τον Τάκη Μουζενίδη, στη σαιξπηρική «Τρικυμία» και στον «Άνθρωπο του διαβόλου» του Μπέρναρ Σο. Συνέχισε με τη Μαρίκα Κοτοπούλη, κι αργότερα με τον Κώστα Μουσούρη και τον Μίμη Φωτόπουλο. Έπονται συνεργασίες με το θίασο Λαμπέτη-Χορν, με το Εθνικό Θέατρο, με τη Μαίρη Αρώνη, ξανά με την Κοτοπούλη. Γίνεται συνθιασάρχης με την Καρέζη και τον Παπαγιαννόπουλο. Από το 1960 παίζει σε πλήθος ελληνικών κωμωδιών: «Το κοροϊδάκι της δεσποινίδος», «Η κυρία του κυρίου», «Το έξυπνο πουλί», «Ο φίλος μου ο Λευτεράκης», «Εξοχικόν κέντρον ο “Ερως”», κ.ά.

Πολιτισμός - Κινηματογράφος - Θέατρο - Ντίνος Ηλιόπουλος
Ο Ντίνος Ηλιόπουλος

Ο Ντίνος Ηλιόπουλος ταυτίστηκε με την ανάπτυξη του ελληνικού κινηματογράφου, ξεχώρισε όμως με την πρωταγωνιστική ερμηνεία του σε  μια ταινία-σταθμό του ελληνικού προοδευτικού κινηματογράφου, τον «Δράκο» του Νίκου Κούνδουρου (1956).

Στη δεκαετία του ’70 έπαιξε σε αρκετές επιθεωρήσεις, σε ελληνικές μουσικές κωμωδίες και ξένα μιούζικαλ ενώ συμμετείχε στις «Θεσμοφοριάζουσες» κι ερμήνευσε τον «Αμφιτρύωνα» του Πλαύτου. Τη δεκαετία του ’80, συνεργάστηκε με τους Φασουλή, Παναγιωτοπούλου, Κιμούλη κ.ά.

1915

Γεννιέται ο Ντέιβιντ Ροκφέλερ (David Rockefeller), Αμερικανός τραπεζίτης, γενικός διευθυντής της Chase Bank.

Καπιταλισμός - Μεγιστάνες - Ντέιβιντ Ροκφέλερ
Ο Ντέιβιντ Ροκφέλερ

Ήταν μέλος της οικογένειας Ροκφέλερ και τελευταίος εγγονός του Τζον Ντ. Ροκφέλερ. Ακόμα είναι από τις πλουσιότερες οικογένειες στον πλανήτη με δεκάδες πολυεθνικές στην ιδιοκτησία τους.

Διάλειμμα οικοδόμων σε ουρανοξύστη του Ροκφέλερ (1932)
Διάλειμμα οικοδόμων σε ουρανοξύστη του Ροκφέλερ (φωτογραφία του Charles C. Ebbets – 1932)

Η ιστορία της είναι συνδεδεμένη με πραξικοπήματα (πχ. Χιλή κ.α.) και κυρίως με το αίμα της εργατικής τάξης (πχ. πόλεμος των ανθρακωρύχων μεταναστών στα ανθρακωρυχεία του Ροκφέλερ, στο Λάντλοου του Κολοράντο των ΗΠΑ, τον Απρίλη του 1914 -οι Έλληνες ανθρακωρύχοι στα ορυχεία του Ροκφέλερ, μετά τη σφαγή των εργατών από την εθνοφρουρά, πήραν τα όπλα και μαζί με εκατοντάδες άλλους μετανάστες έγραψαν μια σπουδαία σελίδα στην ιστορία του εργατικού κινήματος των ΗΠΑ). Μαζί με τον Γκέιτς έχουν στήσει τη βιτρίνα ενός μηχανισμού που επιχειρεί να ανοίξει νέες αγορές μεταλλαγμένων γεωργικών υβριδίων στην Αφρική για τη Μονσάντο με απώτερο στόχο το μονοπώλιο και της εκεί αγοράς σπόρων (όπως συμβαίνει ήδη στο μεγαλύτερο μέρος της αμερικανικής ηπείρου).

1920

Ο Κόκκινος Στρατός εκδιώκει τα αντεπαναστατικά πολωνικά στρατεύματα από την πόλη του Κιέβου.

Σοβιετική Ρωσία - Κόκκινος Στρατός
Άνδρες του 1ου Σώματος Ιππικού του Κόκκινου Στρατού (Κοναρμίγια) στο Κίεβο

1927

Συνέρχεται συνδιάσκεψη της οργάνωσης «3η Κατάσταση» (οργάνωση που προέκυψε από διάσπαση των Αρχειομαρξιστών το 1926), που αποφασίζει την αυτοδιάλυσή της και την προσχώρηση των μελών της στο ΚΚΕ.

1929

Οι φορτοεκφορτωτές του Πειραιά κατεβαίνουν σε απεργία με αίτημα την αύξηση των μεροκάματών τους και την εφαρμογή του 8ώρου.

Ελλάδα - Πειραιάς - Φορτοεκφορτωτές - Απεργία, 1929 - Ριζοσπάστης
Το εξώφυλλο του «Ριζοσπάστη» με ρεπορτάζ για την απεργία

Η αστυνομία επιτέθηκε στους απεργούς τραυματίζοντας 14 από αυτούς. Οι απεργοί έστησαν οδοφράγματα. Ακολούθησαν νέες συγκρούσεις με τις δυνάμεις καταστολής, κατά τις οποίες τραυματίστηκαν άλλοι 4 εργάτες.

Η απεργία συνεχίστηκε τελικά μέχρι τις 19 Ιούνη, οπότε έληξε με μερική μόνο νίκη, αφού οι ρεφορμιστές ηγέτες των συνδικάτων έσπευσαν σε συμβιβασμό με την εργοδοσία.

1929

Γεννιέται η Άννα Φρανκ, η δολοφονημένη από τους Ναζί Εβραιοπούλα που έγινε γνωστή από το ημερολόγιό της, το οποίο έχει κυκλοφορήσει σε βιβλίο («Το ημερολόγιο της Άννας Φρανκ»).

Β'ΠΠ - Ναζιστική Γερμανία - Ολοκαύτωμα - Εβραίοι - Άννα Φρανκ
Η Άννα Φρανκ

1933

Ο λόχος διοίκησης του Συντάγματος Τρίπολης ξεσηκώνεται εξαιτίας του άθλιου συσσιτίου. Πολλοί φαντάροι πηγαίνουν ομαδικά για παράπονα στο Σύνταγμα. Η διοίκηση συλλαμβάνει 7 φαντάρους και παραπέμπει 3 στο Στρατοδικείο για «παρότρυνση σε στάση».

Ελλάδα - στρατός - δηλητηρίαση φαντάρων, 1933 - Ριζοσπάστης
Το φύλλο του «Νέου Ριζοσπάστη» με ρεπορτάζ από την δηλητηρίαση των φαντάρων και τις αντιδράσεις

1935

Τερματίζεται ο πόλεμος του Τσάκο, μεταξύ της Βολιβίας και της Παραγουάης. Θεωρείται η πρώτη σύγκρουση με αφορμή (υποτιθέμενα) κοιτάσματα πετρελαίου.

H περιοχή του Γκραν Τσάκο βρίσκεται στις ανατολικές παρυφές της οροσειράς των Άνδεων, εντός του εδάφους της Αργεντινής, της Παραγουάης και της Βολιβίας, δυτικά του ποταμού Παραγουάη. Έχει έκταση 250.000 τετραγωνικά μίλια και είναι σχεδόν ακατοίκητη περιοχή.

Στα δυτικά είναι άνυδρη με τις υψηλότερες, ετησίως, θερμοκρασίες στη Νότια Αμερική. Στα ανατολικά όμως βρίσκουμε ένα εντελώς διαφορετικό τοπίο με πυκνή ζούγκλα. Λόγω των αντίξοων περιβαλλοντικών συνθηκών κατοικούνταν από ελάχιστους ανθρώπους.

Με αφορμή την υπόθεση ότι εκεί βρίσκονται πλούσια κοιτάσματα πετρελαίου, η Βολιβία και η Παραγουάη εισήλθαν σε πολυετή πολεμική σύγκρουση, η οποία θεωρείται η πλέον αιματηρή σύγκρουση στην Αμερικανική Ήπειρο, τον 20 αιώνα.

Βολιβία - Παραγουάη - Πόλεμος του Τσάκο, 1932
Βολιβιανοί αιχμάλωτοι στο Πουέρτο Κασάδο της Παραγουάης

Για άλλη μια φορά, χιλιάδες νέοι της εργατικής τάξης έχασαν τη ζωή τους για τα συμφέροντα μεγάλων πολυεθνικών. Πιο συγκεκριμένα για την η αμερικανική Standard Oil που στήριξε τη Βολιβία και την ολλανδική Shell που βοήθησε την Παραγουάη.

Όλα ξεκίνησαν το 1928 όταν ανακαλύφθηκε πετρέλαιο στους πρόποδες των Άνδεων, σε έδαφος της Αργεντινής. Ξαφνικά, η αφιλόξενη περιοχή έγινε το κέντρο του ενδιαφέροντος.

Με την ελπίδα ότι θα βρισκόταν πετρέλαιο (δεν υπήρχε η τεχνογνωσία και τα μέσα για αν προηγηθεί έρευνα), οι δύο μεγάλες ανταγωνίστριες πολυεθνικές εταιρίες ώθησαν σε μακροχρόνιο πόλεμο τη Βολιβία και την Παραγουάη, ελπίζοντας η κάθε μία να εξασφαλίσει μεγαλύτερο μερίδιο για λογαριασμό της.

Η Standard Oil που είχε αναλάβει την εκμετάλλευση των κοιτασμάτων πετρελαίου που είχαν ανακαλυφθεί στην ανατολική Βολιβία, είναι η εταιρία που στα πρώτα στάδια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, τροφοδοτούσε με καύσιμα τη ναζιστική Γερμανία.

Υπολογίζεται ότι το σύνολο των νεκρών του πολέμου έφτασε τους 100.000, εκ των οποίων οι 60.000 ήταν Βολιβιανοί.

1940

Ο δικτάτορας Φράνκο ανακηρύσσει την Ισπανία «μη εμπόλεμη χώρα».

Ναζιστική Γερμανία - Ισπανοί φασίστες - Φράνκο - Χάινριχ Χίμλερ
Ο Φράνκο με τον Χάινριχ Χίμλερ (πηγή: Bundesarchiv)

Ωστόσο, το καθεστώς προσέφερε σημαντική υλική και στρατιωτική βοήθεια στις δυνάμεις του Άξονα, ενώ πολλοί Ισπανοί «εθελοντές» πολέμησαν με τη Βέρμαχτ στα διάφορα μέτωπα του πολέμου.

1941

Γεννιέται ο Τσικ Κορία (Chick Corea), Αμερικανός τζαζίστας.

Πολιτισμός - Μουσική - Τσικ Κορία
Ο Τσικ Κορία

Θεωρείται από τους ανανεωτές του είδους (μαζί με τον Herbie Hancock και τον Keith Jarrett), δίνοντας μια νέα μορφή στο κλασικό τζαζ στιλ. Παράλληλα, ανέπτυξε μια εντελώς προσωπική γλώσσα, όσον αφορά στα ηλεκτρονικά κίμπορντς και τα σινθεσάιζερ. Συγκαταλέγεται στους σημαντικότερους πιανίστες της τζαζ, με αποτέλεσμα τη δημιουργία «σχολής» που βασίζεται στην ιδιαίτερη πιανιστική του ερμηνεία.

Στη δεκαετία του ’70 ο Τσικ Κορία μεσουράνησε, παρέα με το συγκρότημα «Return To Forever», ενώ αργότερα, το 1985 δημιούργησε τους «Ελέκτρικ Μπαντ» παίζοντας μαζί τους μέχρι τα πρώτα χρόνια της δεκαετίας του ’90.

1944

Μπαίνει σε εφαρμογή η πρώτη φάση της απόβασης στη Νορμανδία με την κωδική ονομασία “Επιχείρηση Ποσειδών”.

Αμερικανοί και Βρετανοί αλεξιπτωτιστές πέφτουν στα μετόπισθεν των γερμανικών θέσεων με σκοπό να δημιουργήσουν προγεφύρωμα από την Καν έως το Χερβούργο, για τη μεταφορά στρατευμάτων στην ηπειρωτική Ευρώπη.

Η επιχείρηση ολοκληρώθηκε στις 30 Ιούνη.

1947

Μπροστά στη Νομαρχία Ηρακλείου Κρήτης, οι χωροφύλακες πυροβολούν και σκοτώνουν τον Πρόεδρο των τσαγκαράδων Χρήστο Χατζηγεωργίου και τον αδερφό του Κώστα, ενώ τραυματίζουν 9 μέλη των λαϊκών επιτροπών, που πήγαν να διαμαρτυρηθούν για τη σύλληψη του προέδρου του Εργατικού Κέντρου Στρατή Περγαλίδη.

Ελλάδα - μετεμφυλιακό κράτος - Κρήτη - δολοφονία Χρήστου και Κώστα Χατζηγεωργίου, 1947 - Ριζοσπάστης
Το πρωτοσέλιδο του «Ριζοσπάστη» με ρεπορτάζ από τα γεγονότα

1955

Με απόφαση του υπουργού Συγκοινωνιών, Κωνσταντίνου Καραμανλή, αρχίζει η απομάκρυνση των τροχιοδρόμων (τραμ) από την Αθήνα, οι οποίοι αντικαθίστανται από τα τρόλεϊ.

1963

Ο αντιρατσιστής ηγέτης Μέντγκαρ Έβερς δολοφονείται μπροστά από το σπίτι του στο Τζάκσον του Μισισίπι από μέλος των Κου-Κλουξ-Κλαν.

1964

Το κράτος της Νοτίου Αφρικής καταδικάζει τον Νέλσον Μαντέλα (Nelson Rolihlahla Mandela), επικεφαλής τότε της ένοπλης πτέρυγας του Εθνικού Αφρικανικού Κογκρέσου) σε ισόβια δεσμά.

Νότιος Αφρική - Απαρτχάιντ - Νέλσον Μαντέλα
Νέλσον Μαντέλα

Ήταν ο πρώτος πρόεδρος που εξελέγη στη Νότια Αφρική κατά τη διεξαγωγή των πρώτων ελεύθερων, δημοκρατικών, πολυφυλετικών και πολυκομματικών εκλογών του 1994. Για την πλειοψηφία των λαϊκών στρωμάτων, υπήρξε ζωντανό σύμβολο του πολύχρονου αγώνα του νοτιοαφρικανικού λαού κατά του στυγνού ρατσιστικού καθεστώτος Απαρτχάιντ.

Γεννήθηκε στις 18 Ιούλη 1918 στο Τρανσκέι της Ν. Αφρικής και αποφοίτησε από τη Νομική του πανεπιστημίου Witwatersrand για να ενταχθεί δυναμικά στο πλευρό του Αφρικανικού Εθνικού Κογκρέσου (ΑΝC) το 1944. Σύμφωνα με τον Βρετανό πανεπιστημιακό ιστορικό Στέφεν Ελις, που επικαλείται στοιχεία από μυστικές συναντήσεις στελεχών του Νοτιοαφρικανικού Κομμουνιστικού Κόμματος (SACP), ο Νέλσον Μαντέλα ήταν μέλος του Νοτιοαφρικανικού ΚΚ ήδη από τη δεκαετία του ’60.

Το 1960 το ANC κηρύσσεται παράνομο από το ρατσιστικό καθεστώς των Αφρικάνερς, γεγονός που ατσαλώνει τη θέληση του Μαντέλα για κλιμάκωση του απελευθερωτικού αγώνα. Στις 12 Ιούνη 1964 μαζί με άλλους επτά συναγωνιστές καταδικάζεται σε ισόβια και στέλνεται στις φυλακές του νησιού Ρόμπεν, όπου μένει ως το 1982 οπότε μεταφέρεται στις φυλακές του Πόλσμουρ μέχρι τις 11/2/90 καθώς απελευθερώνεται με απόφαση του τότε προέδρου Φρεντερίκ Ντε Κλερκ, εξαιτίας ώριμων πολιτικών εξελίξεων.

Το Δεκέμβρη του 1993 βραβεύτηκε από κοινού με τον Φρεντερίκ Ντε Κλερκ με το Νόμπελ Ειρήνης.

Η ανάδειξή του στον προεδρικό θώκο το 1994 φούντωσε τις ελπίδες του νοτιοαφρικανικού λαού για ουσιαστική αλλαγή στη βελτίωση της ζωής του που ως τότε ταλανιζόταν από το ρατσισμό, ακραία φτώχεια, κοινωνικο-οικονομικές ανισότητες, πραγματικότητα που συνεχίζει να υφίσταται.

Ο Νέλσον Μαντέλα αποσύρθηκε από το δημόσιο βίο το 2004.

1967

Το Ανώτατο Δικαστήριο των Η.Π.Α. κρίνει αντισυνταγματικούς όλους τους πολιτειακούς νόμους που απαγορεύουν τους διαφυλετικούς γάμους.

1967

Στη Σοβιετική Ένωση εκτοξεύεται το Βενέρα 4.

Είναι  το πρώτο ρομποτικό διαστημόπλοιο που θα μπει στην ατμόσφαιρα άλλου πλανήτη και θα στείλει με επιτυχία δεδομένα.

ΕΣΣΔ - Διαστημικό Πρόγραμμα - Βενέρα 4
Βενέρα 4, το πρώτο ρομποτικό διαστημόπλοιο

1968

Στρατιωτικό νόμο επιβάλλει στη Γαλλία ο Πρόεδρος Ντε Γκολ, με πρόσχημα τη διενέργεια εκλογών και διατάζει την ανάπτυξη δυνάμεων των τεθωρακισμένων στις παρισινές λεωφόρους, την απαγόρευση κάθε διαδήλωσης και τη διάλυση μιας σειράς αριστερών και φοιτητικών οργανώσεων.

Γαλλία - Μάης 1968
Αστυνομία στους δρόμους του Παρισιού

1975

Η κυβέρνηση της ΝΔ υποβάλλει επίσημη αίτηση ένταξης της Ελλάδας στην Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα (ΕΟΚ).

1984

Έξη δυτικοευρωπαϊκά καπιταλιστικά κράτη προχωρούν στο πρώτο βήμα της αναβίωση της ιμπεριαλιστικής Δυτικοευρωπαϊκής Ένωσης.

Στόχος της λεγόμενης κοινής άμυνας της Δυτικής Ευρώπης που πραγματοποιήθηκε με πρωτοβουλία της Γαλλίας με τους υπουργούς Εξωτερικών πέντε δυτικοευρωπαϊκών χωρών (Βρετανία, Γαλλία, Δ. Γερμανία, Βέλγιο και Λουξεμβούργο) ήταν η αναβάθμιση της επιθετικότητάς τους κατά των Σοσιαλιστικών κρατών.

1984

Πεθαίνει η ζωγράφος Αγλαΐα Παπά.

Πολιτισμός - Ζωγραφική - Αγλαΐα Παπά
Πορτραίτο της Αγλαΐας Παπά

Υπήρξε μέλος των ομάδων «Τέχνη» και «Στάθμη», του Επιμελητηρίου Εικαστικών Τεχνών Ελλάδας και του « Καλλιτεχνικού Σωματείου Ελληνίδων». Στα έργα της Αγλαΐας Παπά κυριαρχούν οι αυτοπροσωπογραφίες, οι προσωπογραφίες, τα γυμνά, τα τοπία και οι ανθογραφίες.

Πολιτισμός - Ζωγραφική - Αγλαΐα Παπά
Αγλαΐα Παπά: “Ανοιξιάτικο Δειλινό”

1985

Τη χορήγηση «ανθρωπιστικής» βοήθειας 27 εκατομμυρίων δολαρίων προς τους δεξιούς ενόπλους (Κόντρας) της Νικαράγουας εγκρίνει, με απόφασή της, η Βουλή των Αντιπροσώπων στις ΗΠΑ.

ΗΠΑ - Νικαράγουα - "Κόντρας"
Οι χρηματοδοτούμενοι, από τις ΗΠΑ, “Κόντρας”

1987

Η Εθνική Ελλάδος στο μπάσκετ, με 30 πόντους του Νίκου Γκάλη, νικά 81-77 τη Γιουγκοσλαβία και προκρίνεται στο τελικό του Ευρωμπάσκετ της Αθήνας.

Αθλητισμός - Μπάσκετ - Ευρωπαϊκό, 1987 - Ελλάδα - Γιουγκοσλαβία - Παναγιώτης Γιαννάκης - Νίκος Γκάλης
Γιαννάκης και Γκάλης μετά τη νίκη επί της Γιουγκοσλαβίας

1990

Το κοινοβούλιο της Ρωσίας διακηρύσσει επίσημα την ανεξαρτησία της.

Η αντεπανάσταση ολοκληρώνει τις ανατροπές στη Σοβιετική Ένωση, βάζοντας προσωρινά τέλος στην πρώτη προσπάθεια στην Ανθρώπινη ιστορία να εδραιωθεί ο Σοσιαλιστικός τρόπος παραγωγής ως το νέο ανώτερο κοινωνικοοικονομικό σύστημα.

1991

Ο Μπόρις Γέλτσιν εκλέγεται πρόεδρος της Ρωσίας.

Ήταν ένας από τους πρωταγωνιστές στην αντεπανάσταση στην Σοβιετική Ένωση.

Με βίαιο τρόπο ηγήθηκε στην επαναφορά της καπιταλιστικής βαρβαρότητας.

2003

Πεθαίνει ο Αμερικανός ηθοποιός Γκρέγκορι Πεκ (Eldred Gregory Peck).

Πολιτισμός - Κινηματογράφος - Γκρέγκορι Πεκ
Ο Γκρέγκορι Πεκ

Το 1962 κέρδισε το Όσκαρ καλύτερου ηθοποιού. Μεταξύ άλλων επιτυχιών έπαιξε στις ταινίες «Σπάστε τα δεσμά», «Τα Κλειδιά του Παραδείσου» (1944) και «Σκιές και Σιωπή».

2004

Η Εθνική Ελλάδος κάνει την πρώτη εμφάνισή της στο Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Ποδοσφαίρου, που διεξάγεται στα γήπεδα της Πορτογαλίας.

Αθλητισμός - Ποδόσφαιρο - Euro 2004  - Πορτογαλία-Ελλάδα 1-2 στο Euro 2004
Πορτογαλία-Ελλάδα 1-2 στο Euro 2004

Επικρατεί με 2-1 της διοργανώτριας χώρας και επιτυγχάνει την πρώτη νίκη της σε τελική φάση Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος ή Παγκοσμίου Κυπέλλου. Τα γκολ πετυχαίνουν οι Καραγκούνης (7’), Μπασινάς (51’) και Ρονάλντο (93’).

2006

Πεθαίνει ο Ούγγρος συνθέτης Γκιέργκι Σάντορ Λίγκετι (György Sándor Ligeti).

Πολιτισμός - Μουσική - Γκιέργκι Σάντορ Λίγκετι
Ο Γκιέργκι Σάντορ Λίγκετι

To 1956, μετά την ήττα της αντεπανάστασης έφυγε από την Ουγγαρία.

Έγινε ευρύτερα γνωστός από το κομμάτι για τσέμπαλο “Continuum” (Συνεχές) καθώς και τα μουσικά του αποσπάσματα που χρησιμοποιήθηκαν στις κινηματογραφικές ταινίες “Μάτια ερμητικά κλειστά”, και “2001:Οδύσσεια του διαστήματος του Στάνλεϊ Κιούμπρικ”.

2017

Πεθαίνει η ηθοποιός Καίτη Παπανίκα.

Πολιτισμός - Κινηματογράφος - Θέατρο - Καίτη Παπανίκα
Η Καίτη Παπανίκα

Σπούδασε στη Δραματική Σχολή του Εθνικού Θεάτρου και αποφοίτησε με «Άριστα».

Παράλληλα, σπούδασε και κλασικό τραγούδι στο Ωδείο Αθηνών.

Πρωτοεμφανίστηκε στη σκηνή το 1964. Εμφανίστηκε τόσο στο θέατρο όσο και στον κινηματογράφο και την τηλεόραση.

Το 1990 τιμήθηκε με το Κρατικό Βραβείο Α’ Γυναικείου Ρόλου για την ερμηνεία της στην ταινία «Άντε Γεια» του Γιώργου Τσεμπερόπουλου.

2021

“Φεύγει” από τη ζωή η κομμουνίστρια δημοσιογράφος και συγγραφέας Σοφία Αδαμίδου.

ΚΚΕ - Ριζοσπάστης - Οδηγητής - δημοσιογραφία - Πολιτισμός - Λογοτεχνία - Σοφία Αδαμίδου
Η Σοφία Αδαμίδου

Γεννήθηκε το 1963 στη Χαραυγή Κοζάνης. Μεγάλωσε σε ένα οικογενειακό περιβάλλον που κυριαρχούσαν οι αγωνιστικές παραδόσεις.

Οργανώθηκε στην ΚΝΕ το 1981, σε ηλικία 18 χρόνων, αρχικά στην Κοζάνη και έπειτα στις Οργανώσεις των ΤΕΙ και της Νομικής, κατά τη διάρκεια των σπουδών της στην Αθήνα. Τον καιρό που ήταν οργανωμένη στην ΚΝΕ χρεώθηκε δουλειά στον “Οδηγητή”. Από τα τέλη της δεκαετίας του 1980, δούλεψε ως δημοσιογράφος του “Ριζοσπάστη” στο καλλιτεχνικό ρεπορτάζ και έγινε μέλος του ΚΚΕ.

Υπήρξε τακτικό μέλος της Εταιρείας Θεατρικών Συγγραφέων και του Μορφωτικού Ιδρύματος της ΕΣΗΕΑ. Στην επαγγελματική της πορεία ως δημοσιογράφου εργάστηκε επίσης στην ΕΤ1, στη ΝΕΤ, στον “ΑΝΤ1”, ενώ μεγάλη ήταν η προσφορά της στο καλλιτεχνικό ρεπορτάζ της τηλεόρασης του “902”.

Το συγγραφικό έργο που αφήνει πίσω της είναι πλούσιο και πολυσχιδές. Εχει εκδώσει δύο ποιητικές συλλογές (“Υπάρχει μια χώρα που σου μοιάζει”, “Στην αγορά του χρόνου ανειδίκευτη”) και συνέγραψε τη βιογραφία της Σωτηρίας Μπέλλου, με τίτλο “Πότε ντόρτια, πότε εξάρες”, το οποίο διασκεύασε για το θέατρο, με τον τίτλο “Σωτηρία με λένε”.

ΚΚΕ - Ριζοσπάστης - Οδηγητής - δημοσιογραφία - Πολιτισμός - Λογοτεχνία - Σοφία Αδαμίδου - Μουσική - Σωτηρία Μπέλλου
Με τη Σωτηρία Μπέλλου

Εμπνευσμένη από τους αγώνες του λαού, έγραψε και διασκεύασε σπουδαία θεατρικά έργα, που αγαπήθηκαν από το κοινό, μεταφέροντας με μεγάλη επιτυχία στη σκηνή μορφές και στιγμές από την ταξική πάλη στη χώρα μας.

Εργα της είναι μεταξύ άλλων ο “Αρης”, βασισμένο στη ζωή και τους αγώνες του Αρη Βελουχιώτη, για το οποίο τιμήθηκε με το βραβείο “Αλέκος Σακελλάριος” από τα Κορφιάτικα βραβεία, “Οδός Αβύσσου, αριθμός 0” του Μενέλαου Λουντέμη, “Ηλιος στην πέτρα”, βασισμένο στο αφήγημα της αντάρτισσας του ΔΣΕ Ελένης Τραγγανίδα – Μακρυνιώτη “Η Μυρτιά του βουνού”, “Ανθρωποι και ποντίκια” του Στάινμπεκ, “Ο Τζόνι πήρε τ’ όπλο του”, από το βιβλίο του Ντάλτον Τράμπο κ.ά.

Με τον αδερφό της και θεατρικό συγγραφέα Μυρώδη Αδαμίδη συνεργάστηκαν μεταξύ άλλων στη συγγραφή του έργου “Καρλ, της καρδιάς μου καρδιά”, εμπνευσμένο από τις επιστολές της Τζένης και του Καρλ Μαρξ.

Η ίδια έλεγε για τη συγγραφή των έργων της ότι “ξεκίνησε ως ανάγκη να μιλήσω για τα θέματα εκείνα της ιστορίας και τους ανθρώπους των ιστορικών εκείνων περιόδων που δεν έτυχαν της προσοχής που απαιτούσε η πραγματική τους αξία. Η αδιάκοπη επαφή με τη μνήμη μας δεν επιτρέπει να γκρεμιστεί τόσο εύκολα από τους αρνητές της, ούτε να παρερμηνεύονται οι αξίες και η ιστορία του λαού μας. «Η μνήμη όπου και να την αγγίξεις πονεί…», που λέει ο Σεφέρης, αλλά χωρίς πόνο δεν υπάρχει γέννα”.

Ετικέτες:

Δείτε ακόμα...