US MARINE CORPS: Εξεγέρσεις σε στρατόπεδα Πεζοναυτών το 1970

Πορεία Βετεράνων εναντίων του πολέμου του Βιετνάμ την 1η Ιούνη του 1967
Φώτο Αρχείου / Πορεία Βετεράνων εναντίων του πολέμου του Βιετνάμ την 1η Ιούνη του 1967 / Πηγή: VVAW

Συμβάντα όπως αυτά που συνέβησαν στο Αρματαγωγού USS Sumter (LST-1181) και στα αεροπλανοφόρα USS KittyHawk (CV-63) και USS CONSTELLATION (CV64) ήταν διαδεδομένα σε μονάδες των Ένοπλων Δυνάμεων των ΗΠΑ. Ωστόσο τα γεγονότα που ανησύχησαν περισσότερο την ηγεσία του Πενταγώνου ήταν οι συγκρούσεις – εξεγέρσεις σε στρατόπεδα πεζοναυτών (US MARINE CORPS).

Το αντιπολεμικό κίνημα στις ΗΠΑ 1964-1972

Το 1964 οι ΗΠΑ βρίσκονται σε πόλεμο, εναντίων του ένοπλου λαού του Νοτίου Βιετνάμ (Βιετκόνγκ), των αντάρτικων ομάδων σε Λάος και Καμπότζη, ήδη για 9 χρόνια (1954 – πρώτη αποστολή «συμβούλων» κι «εκπαιδευτών»).

Αν μπορούμε να οριοθετήσουμε χρονικά το αντιπολεμικό κίνημα στις ΗΠΑ με βάση κάποιους σημαντικούς σταθμούς μπορούμε να πούμε ότι ξεκινάει το 1964.

  • Τον Μάη του 1964, 12 νέοι σε διαδήλωση εναντίων του πολέμου του Βιετνάμ καίνε μπροστά σε δημοσιογράφους και φωτογράφους τις κάρτες επιστράτευσης του στρατού των ΗΠΑ. Αυτή η εικόνα θα στοιχειώσει το Πεντάγωνο τα επόμενα 11 χρόνια και θα επαναληφθεί σε χιλιάδες διαδηλώσεις στις ΗΠΑ.
  • Τον Φεβρουάριο του 1966, 100 παρασημοφορημένοι βετεράνοι του πολέμου του Βιετνάμ πετάνε τα παράσημά τους μπροστά στον Λευκό Οίκο.
  • Ο Μάρτιν Λούθερ Κίνγκ έκανε ομιλίες σε γιγαντιαίες συγκεντρώσεις που γίνονταν εναντίων του πολέμου το 1967.
  • Τον Μάρτιο του 1970 κηρύσσεται πανεθνική απεργία στα Πανεπιστήμια των ΗΠΑ. Τέσσερα εκατομμύρια φοιτητές απέχουν από τα μαθήματά τους και διαδηλώνουν.
  • Στις 23 Απρίλη του 1971 σε διαδήλωση εναντίων του πολέμου του Βιετνάμ 800 βετεράνοι στρατιώτες πετάνε τα μετάλλια ανδρείας στα σκαλιά του Καπιτωλίου.
  • Τον Απρίλιο του 1972 καταλαμβάνονται σχεδόν όλα τα Πανεπιστήμια και τα κολέγια των ΗΠΑ για μία μέρα σε ένδειξη διαμαρτυρίας για το νέο σχέδιο βομβαρδισμού του Βορείου Βιετνάμ που ενέκρινε ο Πρόεδρος Νίξον.

Ο Αμερικανικός λαός το 1972 είναι κατά 70 με 80% εναντίων του ιμπεριαλιστικού πολέμου του Βιετνάμ. Ο πόλεμος έχει πρακτικά χαθεί για τις ΗΠΑ στο πεδίο της μάχης το 1972. Στη πατρίδα χάθηκε από το 1964.

Το 1971 η οργάνωση «Βετεράνοι του Βιετνάμ Εναντίων του Πολέμου» (VVAW), σύμφωνα με το FBI, είχε πάνω από 11000 βετεράνους μέλη. Η ίδια η οργάνωση δίνει τον αριθμό των 50000 μελών μαζί με τους μη βετεράνους που ήταν υποστηρικτές και ψήφιζαν στις αρχαιρεσίες τους. Το αντιπολεμικό κίνημα το 1972 έφτασε να διαδηλώνει με σημαίες του Βιετνάμ και εικόνες του Χο Τσι Μίνχ στις μεγαλουπόλεις των ΗΠΑ.


Το αντιπολεμικό κίνημα επηρεάζει τις Ένοπλες Δυνάμεις των ΗΠΑ

Διαδήλωση Βετεράνων εναντίων του πολέμου του Βιετνάμ στη Βοστόνη το 1970
Φώτο Αρχείου / Διαδήλωση Βετεράνων εναντίων του πολέμου του Βιετνάμ στη Βοστόνη το 1970 / Πηγή: UMass-SCUA

Στα τέλη της δεκαετίας του 1960 και στις αρχές της δεκαετίας του 1970 οι Ένοπλες Δυνάμεις των ΗΠΑ στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο εναντίον του Βιετνάμ (1964-1975) αντιμετώπισαν σοβαρά προβλήματα. Όσο γιγαντώνονταν το κίνημα ενάντια στον πόλεμο, εντός κι εκτός των ΗΠΑ, άρχιζε σταδιακά να αγγίζει και το στράτευμα.

Αρχικά μειώνονταν σταθερά οι δυνατότητες να στρατολογήσουν νέους στρατιώτες, σμηνίτες και ναύτες. Κρατικές καμπάνιες και μείωση των γνωστικών κριτηρίων δεν έλυσαν το πρόβλημα. Το 1972 οι ΗΠΑ είχαν σοβαρό πρόβλημα αναπλήρωσης των αποστρατειών και των απωλειών.

Τα αντιιμπεριαλιστικά αισθήματα του αμερικανικού λαού και ιδιαίτερα των οργανώσεων βετεράνων του πολέμου σε συνδυασμό με το ρατσισμό, που επικρατούσε στις Ένοπλες Δυνάμεις, δημιούργησαν την εκρηκτική ύλη που πυροδότησε τουλάχιστον… 3 περιπτώσεις ανταρσίας στο Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ. Σε βάσεις Πεζοναυτών (US MARINE CORPS) καταγράφτηκαν επίσημα 318 περιστατικά εξεγέρσεων και βίαιων συγκρούσεων από τις 10 Ιουλίου 1968 έως τις 5 Νοεμβρίου 1972.

Εξεγέρσεις σε στρατόπεδα Πεζοναυτών το 1970 – CAMPS US MARINE CORPS

Τα αντιπολεμικά αισθήματα πεζοναυτών και ο ρατσισμός εναντίων των μαύρων ήταν οι δύο βασικές αιτίες που πυροδότησαν ταραχές το 1968 και το 1969 στα στρατόπεδα πεζοναυτών (CAMPS US MARINE CORPS) όπως στο Fort Bragg στη Βόρεια Καρολίνα, στο Fort Carson στο Κολοράντο, το Fort Dix στο New Jersey, το Fort Riley στο Κάνσας, το Camp Pendleton στην Καλιφόρνια και στο Long Binh. Ακόμη και στο εξωτερικό έγιναν εξεγέρσεις Πεζοναυτών. Χαρακτηριστικά καταγράφηκαν εξεγέρσεις στη γιγάντια στρατιωτική βάση της Danang στο Βιετνάμ και πολλές εξεγέρσεις σε διαφορετικά στρατόπεδα πεζοναυτών στην Οκινάουα της Ιαπωνίας.

Στρατόπεδο LEJEUNE (Βόρεια Καρολίνα)
Στρατόπεδο Πεζοναυτών Lejeune Camp (US MARINE CORP) στη Βόρεια Καρολίνα των ΗΠΑ
Φώτο Αρχείου / Στρατόπεδο Πεζοναυτών Lejeune Camp (US MARINE CORP) στη Βόρεια Καρολίνα των ΗΠΑ / Πηγή: US ARMY

Το στρατόπεδο Lejeune στη Βόρεια Καρολίνα είδε μία από τις πιο άγριες εξεγέρσεις πεζοναυτών το 1969. Την αφορμή όπως πάντα έδωσαν λευκοί ρατσιστές. Στις 20 Ιουλίου, τρεις λευκοί πεζοναύτες νοσηλεύτηκαν. Ένας εισήχθη στο νοσοκομείο με μαχαιριές στην πλάτη. Στην εξέγερση καταγράφθηκαν 44 πεζοναύτες οι οποίοι ηγήθηκαν και κατέλαβαν την βάση. Μετά την καταστολή της εξέγερσης ένας πεζοναύτης που νοσηλευόταν υπέκυψε στα τραύματά του.

Εξέγερση Σμηνιτών – Airmen

Τον Μάιο του 1971, εξεγέρθηκαν οι Σμηνίτες της Αεροπορικής Βάσης Travis (Travis Air Force Base) στην Καλιφόρνια. Η εξέγερση κορυφώθηκε με το κάψιμο της λέσχης των αξιωματικών.

Βάση της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ Travis Air Force Base στη Καλιφόρνια
Φώτο Αρχείου / Βάση της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ Travis Air Force Base στη Καλιφόρνια / Πηγή: US AIR FORCE

Έχει «παραλύσει και εξασθενήσει την αποτελεσματικότητα των αμερικανικών στρατευμάτων»

Μια έκθεση επιτροπής του Κογκρέσου, που συγκροτήθηκε για να διερευνήσει τα περιστατικά εξεγέρσεων στις ΕΔ των ΗΠΑ το 1971 κατέληξε με νόημα: Η εκρηκτικότητα και η απειθαρχία έχει «παραλύσει και εξασθενήσει την αποτελεσματικότητα των αμερικανικών στρατευμάτων».

Οι πεζοναύτες ήταν η «αιχμή του δόρατος» των Ενόπλων Δυνάμεων των ΗΠΑ κατά τον πόλεμο του Βιετνάμ. Γι’ αυτό και οι χιλιάδες νεκροί Αμερικανοί στρατιώτες που επέστρεψαν σε φέρετρα στις ΗΠΑ ήταν κυρίως πεζοναύτες. Παράλληλα, όπως συμβαίνει μέχρι και σήμερα, αποσπάσματα πεζοναυτών χρησιμοποιούνταν ως δυνάμεις καταστολής εναντίων εξεγερμένων Αμερικανών ναυτών, σμηνιτών και στρατιωτών. Χρησιμοποιούνταν μ’ άλλα λόγια ως «πραιτοριανοί» όταν οι Ναυτονόμοι, Στρατονόμοι κι Αερονόμοι δεν τα κατάφερναν.

Η κατάπνιξη κάθε εξέγερσης εντός του Σώματος των Πεζοναυτών αντιμετωπίστηκε με ιδιαίτερη σκληρότητα και… «μυστικότητα». Μέχρι και σήμερα στοιχεία αντλούνται κυρίως από νοσοκομεία (τραυματίες) και ακροάσεις σε επιτροπές του Κογκρέσου.

Στις 23 Απρίλη του 1971 σε διαδήλωση εναντίων του πολέμου του Βιετνάμ 800 βετεράνοι στρατιώτες πετάνε τα μετάλλια ανδρείας στα σκαλιά του Καπιτωλίου
Φώτο Αρχείου / Στις 23 Απρίλη του 1971 σε διαδήλωση εναντίων του πολέμου του Βιετνάμ 800 βετεράνοι στρατιώτες πετάνε τα μετάλλια ανδρείας στα σκαλιά του Καπιτωλίου / Πηγή: VVAW

Μέσα σ’ αυτό το κλίμα οι Αμερικανοί στρατιώτες, ναύτες και σμηνίτες βρίσκαν τρόπους να οργανώνονται και να αντιδρούν. Υπάρχουν στοιχεία ακόμη και για επιτροπές ειρήνης που συγκροτούνταν εντός των στρατοπέδων Αμερικανών αιχμαλώτων. Μέχρι να ρίξει ο βιετναμέζικος λαός και το τελευταίο αμερικάνικο άρβυλο στη Νότια Κινεζική Θάλασσα (1975) το Πεντάγωνο των ΗΠΑ χαρακτήριζε τέτοιες περιπτώσεις, προπαγάνδα του Βορείου Βιετνάμ. Ωστόσο μετά την απελευθέρωση των Αμερικανών κρατουμένων (Μάρτιος 1973) επιβεβαιώθηκαν αυτές οι περιπτώσεις.

Ναύτες αεροπορίας (airmen - seamen) κατά τη διάρκεια διαλείμματος στο κατάστρωμα του αεροπλανοφόρου USS COSTELATION - 1972 - Στον μπουλμέ αναγράφονται οι βόμβες και οι πύραυλοι που φορτώνονταν στα αεροπλάνα για να τις ρίξουν μετά στο Βιετνάμ
Φώτο Αρχείου / Ναύτες και σμηνίτες (airmen – seamen) κατά τη διάρκεια διαλείμματος στο κατάστρωμα του αεροπλανοφόρου USS COSTELATION – 1972 – Στον μπουλμέ αναγράφονται οι βόμβες και οι πύραυλοι που φορτώνονταν στα αεροπλάνα για να τις ρίξουν μετά στο Βιετνάμ – Πηγή: US NAVY – Φωτογράφος: William P. Jones, M.D. Medical Officer AFS-3

Η ενσωμάτωση

Το αντιπολεμικό κίνημα στις ΗΠΑ στα 11 χρόνια (1964-1975) της μαζικής του δράσης συντάραξε τον Αμερικανικό λαό. Τα ξεσπάσματα λαϊκής οργής αγκάλιασαν τις ΗΠΑ από τον Ατλαντικό ως τον Ειρηνικό. Οι λαϊκές οργανώσεις κατάφεραν να συνδέσουν το κίνημα ενάντια στις φυλετικές διακρίσεις με τα αιτήματα φοιτητών και μαθητών, με αιτήματα κατά της ανεργίας, της καταστολής και του κρατικού αυταρχισμού κ.α. Συνδετικός κρίκος ήταν η εναντίωση στον πόλεμο κατά του Βιετνάμ. Οι νεκροί αυτού του κινήματος ήταν δεκάδες και οι τραυματίες χιλιάδες από την κρατική καταστολή. Αυτά χωρίς να περιλαμβάνεται η δράση του FBI που δρούσε όπως και σήμερα… με γραβάτα και σκαρπίνι.

Αντιπολεμική διαδήλωση εναντίων του πολέμου του Ιράκ. Συμμετέχουν Βετεράνοι του Βιετνάμ / 2005
Φώτο Αρχείου / Αντιπολεμική διαδήλωση εναντίων του πολέμου του Ιράκ. Συμμετέχουν Βετεράνοι του Βιετνάμ / 2005 / Πηγή: VVAW

Η πολιτικοποίηση του κινήματος και η διάρκειά του ανησύχησαν την αστική τάξη. Παρόλα αυτά ελλείψει συγκροτημένου κομμουνιστικού κινήματος και ταξικά προσανατολισμένου εργατικού κινήματος κυριάρχησε ο αποπροσανατολισμός και η ενσωμάτωση.

Τα αστικά επιτελεία κατάφεραν σταδιακά να ενσωματώσουν τη λαϊκή δυσαρέσκεια στους αναγκαίους για το σύστημα εκσυγχρονισμούς και να διοχετεύσουν το ριζοσπαστισμό σε ανώδυνα κανάλια (χίπις, «φυσιολατρία», «δημοκρατικό Κόμμα», ναρκωτικά, ταξίδια κ.α.)

Πηγές:

  1. Gottlieb, Sherry Gershon (1991)
  2. Freeman, Gregory A. “Troubled Water” 2009
  3. Sherwood “Black Sailor, White Navy”
  4. Greg Freeman “Race, Mutiny and Bravery on the USS Kitty Hawk”
  5. The History Μakers: https://www.facebook.com/TheHstryMakers
  6. Έκθεση της Ειδικής Υποεπιτροπής της Επιτροπής Εσωτερικών για τα πειθαρχικά προβλήματα στο Ναυτικό των Η.Π.Α. με ημερομηνία 2 Ιανουαρίου 1973
  7. «Βετεράνοι του Βιετνάμ Εναντίων του Πολέμου» (VVAW)

Γαρδίκης Νίκος

Δείτε ακόμα...